Tử vong trong giấc ngủ: Căn bệnh giết người thầm lặng

Rất đa dạng như ngộ độc khí CO, nhồi máu cơ tim... cho đến nhiễm Enterovirus D68 hoặc chết đuối trên cạn, hay nhồi máu cơ tim góa phụ... Đây là những “sát thủ giấu mặt” dễ cướp đi sinh mạng con người nhưng thường bị bỏ qua.

1. Nhồi máu cơ tim góa phụ

Nhồi máu cơ tim góa phụ (Widowmaker heart attack, gọi tắt WHA) thực chất là bệnh nhồi máu cơ tim khi ngủ có mức độ gây tử vong cao.

Căn bệnh làm nghẽn mạch máu nghiêm trọng dẫn tới các tổn thương ở vùng cơ tim làm cho tim không thể bơm máu được. Nhồi máu cơ tim góa phụ không phải tấn công phụ nữ mà cả ở hai giới, diễn ra đột ngột khi động mạch chính gần như tắc nghẽn hoàn toàn.

Và do không có oxy, nên các tế bào trong cơ tim bắt đầu bị chết. WHA xuất hiện khi động mạch chính bên trái hoặc động mạch đi xuống phía trước bên trái (LAD) bị tắc. Nếu bị tắc 100% thì nguy cơ tử vong là điều khó tránh khỏi.

Các triệu chứng của WHA rất đa dạng như đau ngực, khó chịu, kiểu như đau đè ép lên ngực, hoặc tức ở giữa ngực trong vài phút.

Cảm giác này có thể biến mất nhưng sau đó lại quay trở lại, đau một hoặc cả hai cánh tay, lưng, cổ, hàm hoặc dạ dày.

Ngoài ra còn có triệu chứng như khó thở, nhất là ở phụ nữ, buồn nôn, ra mồ hôi lạnh, hoa mắt, đau phía sau hàm...

Nguyên nhân kết hợp giữa lối sống và di truyền, do cholesterol cao, nhất là ở nhóm người hút thuốc lá, béo phì, tuổi trên 45, mắc bệnh cao huyết áp, tiểu đường không được điều trị, duy trì lối sống tĩnh tại, ít vận động và có tiền sử gia đình mắc bệnh tim.

Khi xuất hiện đau tim WHA cần phải đưa ngay đi cấp cứu, thời gian được xem là yếu tố sống còn của người bệnh. Bác sĩ sẽ can thiệp để loại bỏ nguy cơ tắc động mạch chính hoặc LAD trong vòng 90 phút sau cơn đau tim.

Thông thường, không cần phẫu thuật mà thay vào đó, bác sĩ có thể phải đặt stent để nong mạch hay mở thành động mạch để giúp tim hoạt động trở lại. Nếu tắc nghẽn ba hoặc nhiều động mạch vành trở lên thì có thể phải phẫu thuật tim.

2. Chết đuối trên cạn

Thông thường chỉ có chết đuối dưới nước, chứ mấy khi chết đuối trên cạn.

Về mặt kĩ thuật chết đuối trên cạn (Dry Drowning) là thuật ngữ đề cập đến một bệnh lí chết đuối với lượng nước vô cùng ít ỏi, đi qua cổ họng và thâm nhập vào phổi dẫn tới tình trạng suy hô hấp sau vài giờ, thậm chí vài ngày trong lúc nạn nhân đang ngủ thiếp đi, nó rút dần dưỡng khí oxy bên trong cơ thể làm cho con người ngạt thở và tử vong.

Theo các chuyên gia y tế, chết đuối trên cạn hay chết đuối thứ cấp, nước không bao giờ đến phổi.

Thay vào đó, hơi thở trong nước khiến dây thanh quản của người bệnh, nhất là trẻ nhỏ khi ngủ bị co thắt và đóng lại. Điều này đồng nghĩa, đường hô hấp bị đóng, làm khó khăn cho việc thở.

Chết đuối thứ cấp xảy ra nếu nước chảy vào phổi, gây kích thích niêm mạc và chất lỏng của phổi tích tụ, gây ra tình trạng có tên phù phổi, làm cho việc thở tồi tệ trong vòng 24 giờ.

Đây là căn bệnh thường xảy ra sau khi bơi, hoặc trong khi ngủ chiếm 1% - 2% tổng số ca đuối nước. Triệu chứng bao gồm ho, đau ngực, khó thở, người trong cuộc cảm thấy cực kì mệt mỏi, suy giảm năng lượng do không nhận đủ oxy.

3. Enterovirus D68

Enterovirus D68 (EV-D68) được y học đề cập lần đầu tiên vào năm 1962. Virus này gây ra các triệu chứng đa dạng, từ nhẹ đến nặng hay thậm chí là không có bất cứ triệu chứng nào và có mức độ nguy hiểm hơn cả Ebola.

Nó dẫn tới hàng loạt vấn đề nghiêm trọng về hệ hô hấp, đặc trưng bởi tiếng thở khò khè; đôi khi đi kèm chứng nhược cơ và viêm tủy sống. EV-D68 có thể giết chết một người khi đang ngủ, nhất là người có hệ miễn dịch yếu như trẻ nhỏ hay người cao tuổi.

Enterovirus thường xuất hiện vào mùa Hè và mùa Thu. Enterovirus là tên gọi chung của nhóm siêu vi thuộc họ Picornaviridae, lan từ người mang mầm bệnh sang người lành qua con đường ho hay hắt hơi.

Các triệu chứng có thể biểu hiện từ thể nhẹ đến nặng, gây khó thở. Trẻ em và thanh thiếu niên có nguy cơ nhiễm virút EV-D68 cao do miễn dịch thấp. Đối với trẻ nhỏ, EV-D68 gây nên nhiều các triệu chứng nguy hiểm hơn, như thở khò khè và khó thở.

Cũng như các virút gây nhiễm trùng phổi khác, trẻ có bệnh hen hay đã có tiền sử bị chứng khó thở thường sẽ bị khởi phát cơn hen và có nguy cơ mắc thêm nhiều bệnh đường hô hấp nguy hiểm khác khi nhiễm phải loại virus này.

Hiện chưa có thuốc điều trị đặc trị cũng chưa có vắc-xin đặc hiệu đối với loại virút nói trên. Khi trẻ xuất hiện triệu chứng như khó thở và thở gấp, rút lõm lồng ngực, hãy đưa trẻ tới trạm cấp cứu gần nhất để được điều trị ngay lập tức.

Cách tốt nhất để bảo vệ trẻ là rửa tay thường xuyên với xà phòng và nước sạch.

Trong trường hợp không có sẵn nước và xà phòng, có thể sử dụng các dung dịch rửa tay chứa cồn thay thế.

Hạn chế chạm vào các bề mặt ở nơi công cộng. Các bề mặt và các đồ vật thường xuyên tiếp xúc cần phải được làm sạch thường xuyên.

4. Hội chứng tử vong về đêm không rõ nguyên nhân

Hội chứng tử vong về đêm không rõ nguyên nhân (Unexplained nocturnal death syndrome hay SUNDS) được đề cập trong y văn thế giới lần đầu vào năm 1917.

Theo các báo cáo y học thì nhiều ca tử vong liên quan đến SUNDS đều thuộc nhóm người trẻ tuổi, khỏe mạnh.

Tại Philippines, hội chứng SUNDS được gọi là Bangungut còn người Hawaii thì gọi nó là Bệnh giấc mơ. Hội chứng SUNDS xuất hiện nhiều ở Đông Nam Á. 25% là do tình trạng trội ở nhiễm sắc thể thông thường.

Đa số là do đột biến ở gen có chức năng mã hóa bán đơn vị alpha kênh natri (SCN5A) nằm trên nhiễm sắc thể thứ 3, từ đó gây giảm sự tập trung ở kênh natri và gây ra sự biến đổi về điện sinh lí tim. Ngoài ra, còn nhiều bí ẩn liên quan đến SUNDS khoa học vẫn chưa hiểu hết.

Những người mắc bệnh có nguy cơ gia tăng nhịp thất nhưng đôi khi lại không có bất kì triệu chứng nào nên người dễ bị bỏ qua. Triệu chứng chỉ được phát hiện trên điện tâm đồ, người bệnh hay bị ngất, nhịp tim không đều hoặc đánh trống ngực, ngưng tim.

Chẩn đoán bằng cách hỏi bệnh sử và khám thực thể, áp dụng điện tâm đồ (ECG), kiểm tra điện sinh (EP) và xét nghiệm di truyền. Điều trị chủ yếu là phòng ngừa như thuốc tránh tăng nặng triệu chứng, giảm sốt và cấy máy khử rung tim (ICD).

5. Ngộ độc CO

Carbon monoxide hay CO là loại khí không màu, không mùi, thường tồn tại trong khí thải xe cộ, bếp, lò nướng, lò sưởi...
Phần lớn CO không thể phát hiện được nếu không có thiết bị đo lường chuyên dụng. Nếu tích tụ trong không gian nhỏ không có lối thoát có thể khiến con người bị ngộ độc.

Nạn nhân tỉnh táo thường xuất hiện triệu chứng như chóng mặt, suy nhược, đau đầu, đau bụng. Nếu đang ngủ mà trúng độc CO sẽ rất nguy hiểm cho tính mạng, kể cả người lớn khỏe mạnh.

Ngắn gọn hơn, ngộ độc cacbon monoxit thường xảy ra khi hít thở quá nhiều khí CO. Các triệu chứng thường được mô tả là như thể bị cúm như nhức đầu, chóng mặt, yếu, nôn, đau ngực và nhầm lẫn.

Nếu nhiễm nặng có thể dẫn đến mất ý thức, rối loạn nhịp tim, động kinh hoặc tử vong.

Ngộ độc CO tương đối phổ biến, xảy ra thường xuyên hơn vào mùa Đông, đặc biệt là từ việc sử dụng máy phát điện di động, lò đốt... dưới dạng vô tình hoặc cố ý do CO được tạo ra trong quá trình đốt cháy không hết chất hữu cơ, như hiện tượng sưởi ấm bằng than tổ ong trong phòng kín hoặc dùng nhiên liệu carbon để nấu nướng.

Carbon monoxide gây ra các phản ứng phụ bằng cách kết hợp với hemoglobin để hình thành carboxyhemoglobin (HbCO) ngăn ngừa máu vận chuyển oxy.

Chẩn đoán được dựa vào HbCO trên 3% trong số những người không hút thuốc và hơn 10% trong số những người hút thuốc.

Các nỗ lực để ngăn ngừa ngộ độc bao gồm việc lắp các thiết bị cảnh báo CO, lắp đặt hệ thống phóng không thoát thải. Điều trị ngộ độc bao gồm việc cung cấp 100% oxy cùng với chăm sóc hỗ trợ, thực hiện cho đến khi các triệu chứng không còn nữa và mức HbCO nhỏ hơn 10%.

Đỗ Thông (Tổng hợp)

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

dau hieu canh bao roi loan mo mau nguoi cao tuoi can luu y

Dấu hiệu cảnh báo rối loạn mỡ máu, người cao tuổi cần lưu ý

Hầu hết người bị rối loạn mỡ máu ban đầu thường ít có triệu chứng rõ ràng, nhưng một số dấu hiệu như chân đau, tê bì, đau ngực hoặc lạnh chân… có thể đang “tố cáo” bạn đã bị tăng cholesterol máu.
dinh chi hoat dong phong kham tu lam chet thai phu o ha noi

Đình chỉ hoạt động phòng khám tư làm chết thai phụ ở Hà Nội

Cơ quan chức năng của Hà Nội đã thu hồi giấy phép và đình chỉ hoạt động của phòng khám tư gây chết thai phụ mang thai 15 tuần tuổi.
can phai co hoi dong y khoa doc lap nham danh gia khach quan nguyen nhan

Cần phải có hội đồng y khoa độc lập, nhằm đánh giá khách quan nguyên nhân

Bà Trương Thị Tuyết Nga, 55 tuổi, trú tại đường Đông Hưng Thuận, phường Đông Hưng Thuận, quận 12, TP Hồ Chí Minh vào khám, điều trị tại Bệnh viện Quốc tế chấn thương chỉnh hình Sài Gòn (Sài Gòn ITO) ngày 18/11/2019, được chẩn đoán viêm khớp Gout (gút) và cắt thuốc cho uống. Sau đó, bà Nga được người nhà đưa đi cấp cứu tại Bệnh viện Quân y 175, với chẩn đoán: Hội chứng Steven Johnson do dị ứng thuốc Allopurinol. Hiện bà Nga đã giữ được mạng sống, nhưng vẫn phải điều trị mắt với tiên liệu xấu. Gia đình nhiều lần làm việc với Bệnh viện Sài Gòn ITO, nhưng chưa đạt được thỏa thuận như ý muốn. Gia đình đã khởi kiện và đang được Tòa thụ lí giải quyết…   
2 can bo o tp sam son bi de nghi dinh chi cong tac do lo la chong dich

2 cán bộ ở TP Sầm Sơn bị đề nghị đình chỉ công tác do lơ là chống dịch

Tại cuộc họp giao ban trực tuyến toàn tỉnh về công tác phòng, chống dịch Covid-19 tối 6/8, ông Nguyễn Đình Xứng, Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa yêu cầu TP Sầm Sơn đình chỉ công tác 2 cán bộ thuộc phường Quảng Vinh, TP Sầm Sơn để làm rõ trách nhiệm do lơ là trong công tác phòng chống dịch bệnh Covid-19.
nguoi cao tuoi bi tang huyet ap nen va khong nen an gi

Người cao tuổi bị tăng huyết áp nên và không nên ăn gì?

Người bị tăng huyết áp nên tăng cường rau xanh, trái cây mọng nước, ăn thịt ít mỡ, các loại hạt...tránh xa thực phẩm giàu năng lượng, nội tạng động vật, thức ăn nhanh.

Tin khác

Bệnh nhân Covid-19 thứ 10 tử vong

benh nhan covid 19 thu 10 tu vong
Bệnh nhân nữ, 67 tuổi, ở Đà Nẵng, bị đau tủy tương bào ác tính, đái tháo đường type 2, nhiễm trùng huyết.

Sức khỏe não bộ

suc khoe nao bo
Kì 18: Tai biến mạch máu não và những vấn đề cần biết  (Tiếp theo)

Nóng: Bắc Giang có 2 ca mắc COVID - 19

nong bac giang co 2 ca mac covid 19
Tiền sử dịch tễ của hai bệnh nhân này di du lịch tại TP Đà Nẵng từ ngày 21/7- 24/7/2020.

Bắc Giang: Thiết lập vùng cách ly 3 thôn vì có 2 người nghi mắc Covid-19

bac giang thiet lap vung cach ly 3 thon vi co 2 nguoi nghi mac covid 19
Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Giang vừa ban hành quyết định thiết lập vùng cách ly y tế để thực hiện công tác phòng, chống dịch Covid-19 trên địa bàn xã Yên Định.

Dùng thực dưỡng chữa ung thư: Những hồi chuông cảnh báo

dung thuc duong chua ung thu nhung hoi chuong canh bao
Thực dưỡng là một thuật ngữ không còn xa lạ, nhưng không phải ai cũng hiểu đúng và đầy đủ về thực dưỡng.

Sáng 5/8: Thêm 2 mắc COVID-19 tại Quảng Nam

sa ng 58 them 2 ma c covid 19 tai quang nam
Sáng 5/8, Việt Nam ghi nhận thêm 2 ca nhiễm nCoV, đều là người Quảng Nam liên quan đến Bệnh viện Đà Nẵng.
Xem thêm
dinh chi hoat dong phong kham tu lam chet thai phu o ha noi

Đình chỉ hoạt động phòng khám tư làm chết thai phụ ở Hà Nội

Cơ quan chức năng của Hà Nội đã thu hồi giấy phép và đình chỉ hoạt động của phòng khám tư gây chết thai phụ mang thai 15 tuần tuổi.
ghi nhan them 34 ca mac covid 19 32 ca benh lien quan den da nang

Ghi nhận thêm 34 ca mắc Covid -19, 32 ca bệnh liên quan đến Đà Nẵng

Ban Chỉ đạo Quốc gia Phòng, chống dịch Covid -19 vừa thông tin, 18 giờ ngày 7/8 Việt Nam ghi nhận thêm 34 ca mắc mới. Nâng số ca mắc ...
2 can bo o tp sam son bi de nghi dinh chi cong tac do lo la chong dich

2 cán bộ ở TP Sầm Sơn bị đề nghị đình chỉ công tác do lơ là chống dịch

Tại cuộc họp giao ban trực tuyến toàn tỉnh về công tác phòng, chống dịch Covid-19 tối 6/8, ông Nguyễn Đình Xứng, Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa yêu cầu TP Sầm ...
dau hieu canh bao roi loan mo mau nguoi cao tuoi can luu y

Dấu hiệu cảnh báo rối loạn mỡ máu, người cao tuổi cần lưu ý

Hầu hết người bị rối loạn mỡ máu ban đầu thường ít có triệu chứng rõ ràng, nhưng một số dấu hiệu như chân đau, tê bì, đau ngực hoặc ...
nguoi cao tuoi bi tang huyet ap nen va khong nen an gi

Người cao tuổi bị tăng huyết áp nên và không nên ăn gì?

Người bị tăng huyết áp nên tăng cường rau xanh, trái cây mọng nước, ăn thịt ít mỡ, các loại hạt...tránh xa thực phẩm giàu năng lượng, nội tạng động ...
dau hieu canh bao benh tang huyet ap

Dấu hiệu cảnh báo bệnh tăng huyết áp

Mặc dù, tăng huyết áp gần như không có dấu hiệu đặc trưng nhưng nếu có những biểu hiện như đau đầu, choáng váng thường xuyên, đỏ mặt, buồn nôn ...
loi song gian di giup ban song lau

Lối sống giản dị giúp bạn sống lâu

Không phải là người giàu có, không cần phải ăn cao lương mĩ vị, cũng chẳng cần phải tìm uống những loại thuốc trường sinh bất lão,... bạn vẫn có ...
8 thuc pham an hang ngay de gay ngo doc

8 thực phẩm ăn hàng ngày dễ gây ngộ độc

Trong quà cà chua xanh có chứa Solanine, một loại glyco-alkaloid đắng và độc, ăn nhiều có nguy cơ ngộ độc rất cao. Trong khi đó, khoai lang có đốm đen thường ...
8 thuc pham tang cuong tri nho tot cho nguoi cao tuoi

 8 thực phẩm tăng cường trí nhớ tốt cho người cao tuổi

Các loại cá, trái cây giàu Vitamin C, đậu nành, rau xanh,... là những thực phẩm giúp tăng cường trí nhớ, rất tổt cho người cao tuổi. Bên cạnh chế ...
Phiên bản di động