Những cao bồi trên đất Tây Nguyên

Ở Tây Nguyên có một vùng đất của “cao bồi”, giống như những chàng chăn bò ở miền viễn tây hoang dã của nước Mỹ ngày trước...

Trên những sườn đồi du mục

Thời điểm này đang ở cuối khô Tây Nguyên, những cơn gió không còn mang cái nóng khô rát mà thay vào đó đã có chút hơi ẩm thổi thoang thoảng trên lưng đèo Chư Sê thuộc xã HBông, huyện Chư Sê, tỉnh Gia Lai. Từng đàn bò lớn chậm rãi gặm cỏ trên sườn đồi làm tung lên những đá bụi nhỏ trong nắng chiều giữa bầu trời trong vắt.

Rơ Châm Lích tựa lưng vào một bọng cây lớn, tha thẩn nhìn đàn bò ung dung gặm cỏ. Thi thoảng vút lên không trung là tiếng hát khỏe mãnh liệt và khoáng đạt của Lích. Chàng chăn bò này đã ở tuổi gần 40, đã có vợ con và thâm niên hơn 10 năm chăn bò. Tất nhiên, đàn bò của Lích là đi chăn thuê. Chứ nếu có chừng ấy bò, Lích đã chẳng phải nhọc công dãi dầu như vậy.

Những đàn bò được chăn thả ở vùng HBông
Những đàn bò được chăn thả ở vùng HBông

Lích bảo, đàn bò hơn 50 con mà Lích và vợ đang chăn là của một trang trại trong vùng. Ở đây, nương rẫy khó trồng vì nguồn nước khan hiếm hơn các xã khác. Cả một khoảng rộng bao la trên và dưới đèo Chư Sê này là đồng cỏ. Chúng xanh tốt theo mùa và lụi tàn theo tháng không có nước. Vì những điều kiện ấy nên ở đây chỉ có những đàn bò, đàn dê chăn thả trên khắp vùng đồi mà thôi.

Không chỉ vợ chồng Lích, mà mấy chục hộ dân người Jrai ở HBông này nghề chính cũng là chăn bò. Xã HBông có tất cả 12 thôn, trong đó có tới 11 thôn là người Jrai và Bahnar sinh sống, còn lại là một thôn của người Kinh nằm hai bên đường quốc lộ. Trong các buôn làng, người Jrai và Bahnar làm nghề chăn bò thuê để kiếm sống.

Hình như Yang cũng ưu ái vùng đất này, bởi giữa cuộc sống nghèo nàn và hiu quạnh này có những cánh đồng cỏ trải dài rất hợp với việc chăn thả những đàn gia súc lớn. Thế là, bắt đầu từ năm 2004, những chủ trang trại cùng với chính quyền tỉnh Gia Lai đã thành lập ở đây những trang trại chăn nuôi bò lớn.

Nghề chăn bò nơi này công sức được trả rất đa dạng. Như vợ chồng Lích, hay vợ chồng Ksor Khăm, vợ chồng Siu Nét và nhiều người nữa thì họ nhận công bằng bê con. Còn những người khác thì có thể nhận công bằng tiền hằng tháng vào khoảng từ 4-7 triệu đồng, tùy số lượng bò chăn được.

Như Lích nhận chăn 10 con bò, nếu sau một năm, bò mẹ đẻ được 10 con thì Lích sẽ được 1 con. Và có thể nuôi chung đàn với bò của chủ. Cứ thế, sau 10 năm đàn bò của anh giờ cũng được gần chục con. Đó là cả một gia tài với những người chăn bò như Lích.

Nhiều người tranh thủ lùa bò xuống hồ nước để tắm mát và bổ sung nước cho bò
Nhiều người tranh thủ lùa bò xuống hồ nước để tắm mát và bổ sung nước cho bò

Cạnh nhà Lích có nhà anh Tùng, từ Quảng Ngãi anh lên đây lập nghiệp cũng bằng nghề chăn bò này. “Không đủ tiền mua đất sản xuất nên cả nhà tôi đều làm nghề nuôi bò thuê. Tiếng là vất vả nhưng vẫn sướng hơn ở quê. Nhận nuôi hơn 70 con bò thịt của chủ trang trại, nhận tiền công mỗi tháng vài triệu thôi, gọi là đủ sống. Đến tuổi bán, nếu bò béo, được giá thì ông chủ thưởng thêm cho công nuôi, chăm sóc. Tuy nhiên, tiền công nuôi bò không bằng tiền bán phân bò. Trung bình cứ 3 ngày bán một đợt phân. Góp lại cũng được 4 triệu đồng/tháng. Cực khổ lắm nhưng chắt chiu thì cũng đủ nuôi gia đình và dành dụm được chút ít cho con sau này ăn học!”, anh Tùng chia sẻ.

Dàn đồng ca của thảo nguyên

Mấy năm trước, khi chưa chia tách, huyện Chư Sê (nay là Chư Sê và Chư Pưh) là thủ phủ của các chủ trang trại, có lúc lên đến hơn 800 trang trại, chiếm 40% tổng số lượng trang trại toàn tỉnh Gia Lai. Trong số đó, có những trang trại nuôi bò lên tới hàng trăm con. Trong đó có những trang trại lớn như trại bò của ông Nguyễn Đình Phúc, lúc cao điểm lên đến 4.000 con, là trang trại bò tư nhân lớn nhất toàn quốc thời điểm cách đây hơn 10 năm.

Vì lượng nhân công chăn bò thiếu hụt, dù những cao bồi Jrai và Bahnar làm việc rất tốt, nhưng lượng bò cần chăn quá lớn nên người Kinh cũng tham gia vào công việc chăn thả này. Rồi sau đó, 150 con người từ khắp nơi quần tụ ở lưng đèo Chư Sê để làm nên một “xóm cao bồi” có một không hai trên đất Tây Nguyên. Hiện nay, huyện Chư Sê còn 371 trang trại, với tổng số lao động lên đến 1.273 người, trong đó có 345 trang trại trồng trọt và 21 trang trại chăn nuôi.

Chăn bò tưởng chừng thảnh thơi nhưng thực sự không hẳn vậy. Như Lích, trong một buổi chiều lơ đãng vì cơn mưa. Một con bò lớn bị lạc. Nếu mất bò, Lích sẽ phải đền. Có khi mất cả công việc vì chủ bò sẽ không cho nuôi nữa. Lích quáng quàng gọi vợ, anh Tùng ở nhà bên thấy Lích hốt hoảng thì cũng sang hỏi thăm. Rồi thế là vợ chồng Lích cùng vợ chồng anh Tùng và mấy đứa con đốt đuốc đi tìm bò trong bóng tối nhập nhoạng và cơn mưa rả rích.

Cũng may, đến nửa đêm thì Lích cũng tìm được con bò đang nằm trú trong một lùm cây cách nhà hơn 3km. Sau trận hú hồn ấy, Lích và vợ chăm bò kĩ lắm. Bởi mỗi con bò là cả một gia tài. Mà Lích thì chẳng khá giả gì.

Chăn nuôi bò ở đây theo lối chăn thả tự do. Là một hình thức chăn nuôi quảng canh và tận dụng tài nguyên, phụ phẩm nông nghiệp. Mùa mưa, bò được chăn thả trên các bãi cỏ, trên các sười đồi. Mùa khô, người chăn bò thường về các vùng lúa Ayun Hạ tích trữ rơm khô bổ sung khẩu phần ăn cho bò. Lích bộc bạch, khi nhận chăn bò, chủ và người chăn phải làm hợp đồng cam kết rõ ràng về quyền lợi và trách nhiệm. Nếu bò bị chết có nguyên nhân rõ ràng thì chủ bò sẽ chịu. Ngược lại bò bị mất hoặc chết thì người chăn phải đền bò hoặc tiền. Lích tâm sự: “Nuôi bò, ngày nắng cũng như ngày mưa, phải kiểm soát bò thật kĩ. Bữa nay người ta làm rẫy nhiều nên cực lắm, hễ bò vào ăn hoa màu là bị chặt chân liền”.

Nghề chăn bò thuê ở xứ này vốn lắm gian nan. Nhưng những cao bồi miền đất này vẫn thủy chung với nghề.

Cứ thế, nhiều năm trôi qua trong xóm cao bồi ấy. Chiều chiều, những chú bò phủ rợp những sườn đồi. Tiếng bò gọi nhau hòa trong tiếng mõ lốc cốc tạo nên một không khí vô cùng nhộn nhịp và đầy sức sống. Tất cả tạo nên một vẻ đẹp với sức sống kì vĩ mà ít người thấy được.

Ở đó, sự chan hòa giữa người Kinh hay người Jrai, người Bahnar đã tạo nên một mối dây gắn kết khó xóa nhòa. Họ giúp đỡ nhau như cách mà anh Tùng giúp Lích tìm con bò đi lạc, như cách Lích mang ghè rượu quý nhất trong nhà mừng năm mới của người Kinh... Nhiều lắm không thể kể hết được. Chỉ biết những con người ấy cùng là những cao bồi miền thảo nguyên chân chất và khoáng đạt như nắng và gió nơi này.

Phương Mạnh

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

20 năm Ngày Gia đình Việt Nam: Hãy “dạy con từ thủa còn thơ”

20 năm Ngày Gia đình Việt Nam: Hãy “dạy con từ thủa còn thơ”

Trong công tác gia đình, Bộ VH-TT&DL luôn xác định nhiệm vụ trọng tâm của quản lí nhà nước đó là “Xây dựng nhân cách người Việt Nam từ giáo dục đạo đức, lối sống trong gia đình”.
Tuần lễ văn hóa "Qua những miền di sản ruộng bậc thang Hoàng Su Phì"

Tuần lễ văn hóa "Qua những miền di sản ruộng bậc thang Hoàng Su Phì"

Tuần lễ văn hóa "Qua những miền di sản ruộng bậc thang Hoàng Su Phì" lần thứ VI của tỉnh Hà Giang dự kiến sẽ diễn ra vào ngày 18/9/2021, tại sân vận động trung tâm huyện Hoàng Su Phì, đây là một trong những lễ hội văn hóa tiêu biểu, mang đậm đà bản sắc của các dân tộc phía Tây tỉnh Hà Giang.
Đạo diễn phim Người đẹp Tây Đô - NSƯT Lê Cung Bắc qua đời

Đạo diễn phim Người đẹp Tây Đô - NSƯT Lê Cung Bắc qua đời

Theo thông tin từ người thân, đạo diễn- NSƯT Lê Cung Bắc vừa qua đời vào lúc 1h53 sáng 13/6 tại nhà riêng ở quận 10- TPHCM sau một thời gian chống chọi với bệnh ung thư, hưởng thọ 76 tuổi.
Di sản Huế mở cửa đón khách trở lại từ chiều 11/6

Di sản Huế mở cửa đón khách trở lại từ chiều 11/6

Kể từ 13 giờ ngày 11/6, Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế sẽ mở cửa đón khách tham quan trở lại. Cùng với đó, nhiều di tích lịch sử, văn hóa, các khu du lịch, danh lam thắng cảnh cùng được hoạt động trở lại, nhưng chỉ đón khách nội tỉnh.
Hỗ trợ di tích tư nhân ở Hội An mở cửa đón khách

Hỗ trợ di tích tư nhân ở Hội An mở cửa đón khách

Từ đầu tháng 7/2021, Quảng Nam sẽ triển khai hỗ trợ cho 13 di tích tư nhân có tên trong ô vé tham quan phố cổ Hội An để bù một phần các chi phí nhằm duy trì mở cửa các di tích đón khách tham quan.

Tin khác

Ở nơi yêu thương đong đầy

Ở nơi yêu thương đong đầy
Trung tâm Chăm sóc NCT Nhân Ái (Công ty CP Quốc tế Nhân Ái) vừa tổ chức Lễ kỉ niệm 80 năm Ngày NCT Việt Nam (6/6/1941 - 6/6/2021). Cách đây ít ngày, Trung tâm cũng hỗ trợ các công dân cao tuổi hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ công dân, bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XV và HĐND các cấp nhiệm kì 2021-2026.

Không tiếp nhận tiền công đức, tài trợ kèm theo điều kiện...

Không tiếp nhận tiền công đức, tài trợ kèm theo điều kiện...
Dự thảo Thông tư hướng dẫn quản lí, thu chi tài chính cho công tác tổ chức lễ hội và tiền công đức, tài trợ cho di tích và hoạt động lễ hội đang được Bộ Tài chính lấy ý kiến.

Phim lậu và câu chuyện “muôn thuở” về bản quyền

Phim lậu và câu chuyện “muôn thuở” về bản quyền
Dịch bệnh Covid-19 bùng phát trở lại, để đảm bảo an toàn nhiều người đã chọn thưởng thức nghệ thuật và giải trí tại nhà như là cách thể hiện văn hóa, thái độ, trách nhiệm của mình với cộng đồng, xã hội. Trong bối cảnh đó, phim online phát triển mạnh là điều tất yếu. Tuy nhiên, điều này cũng khiến tình trạng phim “lậu” vốn đã tràn lan nay càng khó kiểm soát. Và câu chuyện vi phạm bản quyền cũng đang đối mặt với những thách thức cần được giải quyết triệt để hơn nữa để bảo vệ thành quả lao động nghệ thuật chân chính.

Tăng cường phòng chống dịch bệnh Covid-19 cho các VĐV dự Olympic

Tăng cường phòng chống dịch bệnh Covid-19 cho các VĐV dự Olympic
Sáng 7/6, Thứ trưởng Bộ VH-TT&DL Hoàng Đạo Cương đã có buổi làm việc với Tổng cục Thể dục thể thao (TDTT) về các nhiệm vụ từ nay đến cuối năm. Trong đó trọng tâm là việc chuẩn bị cho Đoàn Thể thao Việt Nam thi đấu tại Olympic; chuẩn bị nội dung để phối hợp với Ban Tuyên giáo trung ương tổng kết Nghị quyết số 08 của BCH Trung ương Đảng về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, tạo bước phát triển mạnh mẽ về TDTT đến năm 2020 và xây dựng dự thảo Chiến lược phát triển TDTT Việt Nam đến năm 2030.

Về thăm quê các “Lão dân quân anh hùng” bắn rơi máy bay Mỹ

Về thăm quê các “Lão dân quân anh hùng” bắn rơi máy bay Mỹ
Chúng tôi về thăm Hoằng Trường, huyện Hoằng Hóa, tỉnh Thanh Hóa vào một ngày nắng đẹp, tận mắt chứng kiến những đổi thay của quê hương vùng biển. Ông Lê Thanh Cảnh, Chủ tịch UBND xã kể về những đổi thay của quê hương sau bao nhiêu năm cán bộ và Nhân dân xã dày công xây dựng.

9 anh em trong một gia đình ủng hộ 50 triệu đồng ủng hộ quỹ mua vắc-xin COVID-19

9 anh em trong một gia đình ủng hộ 50 triệu đồng ủng hộ quỹ mua vắc-xin COVID-19
Chiều 4/6, Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Sóc Trăng tổ chức tiếp nhận 50 triệu đồng ủng hộ quỹ mua vắc-xin COVID-19 của nhóm anh em trong một nhà ở thành phố Sóc Trăng. Đó là các em Trần Thiếu Quân (23 tuổi), Trần Thiếu Hoàng (18 tuổi), Trần Khả Vy (9 tuổi), Trần Thiếu Gia Bảo (12 tuổi), Hồng Phú Vinh (21 tuổi), Hồng Phú Thành (15 tuổi), Ngô Khả Hân (8 tuổi), Ngô Kim Ngân (5 tuổi) và Ngô Thiên Di (3 tuổi).
Xem thêm
Sun Marina - Lời giải cho du lịch xa xỉ ở Quảng Ninh

Sun Marina - Lời giải cho du lịch xa xỉ ở Quảng Ninh

Sự lên ngôi của du lịch trên du thuyền đã biến Hạ Long (Quảng Ninh) thành điểm đến lý tưởng trong các chuyến du ngoạn của giới thượng lưu. Nhưng ...
Du lịch  nội địa có nên thử nghiệm hộ chiếu vắcxin!

Du lịch nội địa có nên thử nghiệm hộ chiếu vắcxin!

Đã gần hết nửa năm 2021, và cũng sắp qua mùa du lịch hè, nhưng các công ty du lịch, khách sạn, du thuyền, hàng không… cả nước vẫn đang ...
New World Phu Quoc Resort chính thức ra mắt thị trường nghỉ dưỡng cao cấp

New World Phu Quoc Resort chính thức ra mắt thị trường nghỉ dưỡng cao cấp

Ngày 30/5/2021, New World Phu Quoc Resort - khu nghỉ dưỡng do Tập đoàn Sun Group đầu tư và New World Hotels & Resorts quản lý vận hành – đã ...
ĐT Đức cán cột mốc chưa từng xảy ra trong lịch sử EURO

ĐT Đức cán cột mốc chưa từng xảy ra trong lịch sử EURO

Với bàn phản lưới nhà của Ruben Dias bên phía ĐT Bồ Đào Nha, ĐT Đức đã thiết lập cột mốc vô tiền khoáng hậu tại đấu trường EURO.
Thái Lan tụt 16 bậc trên bảng xếp hạng khiến người hâm mộ thất vọng

Thái Lan tụt 16 bậc trên bảng xếp hạng khiến người hâm mộ thất vọng

Thái Lan khiến người hâm mộ thất vọng khi tụt 16 bậc trên bảng xếp hạng FIFA, sau màn trình diễn kém ấn tượng tại vòng loại World Cup 2022.
Thắng nhạt, Hà Lan có vé vào vòng 1/8 với suất đầu bảng

Thắng nhạt, Hà Lan có vé vào vòng 1/8 với suất đầu bảng

Không có diễn biến sôi nổi như mong đợi, thậm chí là chơi thực dụng, Hà Lan vẫn giải quyết xong nhiệm vụ ở vòng bảng chỉ sau 2 trận.
Dòng sông tuổi thơ

Dòng sông tuổi thơ

Trong cuộc đời mỗi con người, ai cũng phải trải qua những buồn vui, sóng gió đẩy đưa... Sông quê hương vẫn nằm đó, lắng nghe tiếng đổi thay của ...
Bà nội

Bà nội

Buổi chiều, bố đi làm về. Vào bàn ăn, vừa mở lồng bàn, bố đã reo: Trời! Bà cho cả nhà ăn những gì mà trông đã thấy ngon thế ...
Cô nàng i ngắn

Cô nàng i ngắn

Chuyến đi cao nguyên đá Đồng Văn của tôi lần ấy hoàn toàn ngẫu hứng. Nó được hình thành khi tôi ghé thăm anh bạn thân đang công tác tại ...
Triệu Lệ Dĩnh - Phùng Thiệu Phong ly hôn

Triệu Lệ Dĩnh - Phùng Thiệu Phong ly hôn

Cặp đôi Triệu Lệ Dĩnh, Phùng Thiệu Phong vừa ly dị sau 3 năm kết hôn. Thông tin cặp sao ly hôn đang gây xôn xao làng giải trí xứ ...
Nhà thơ Hoàng Nhuận Cầm qua đời

Nhà thơ Hoàng Nhuận Cầm qua đời

Nhà thơ Hoàng Nhuận Cầm vừa đột ngột qua đời chiều 20/4, tại Hà Nội, thọ 69 tuổi.
S-Generation là dự án gì mà mà khiến loạt sao cùng góp mặt trong MV còn Quang Đăng tức tốc biên đạo “Vũ điệu hồi sinh”?

S-Generation là dự án gì mà mà khiến loạt sao cùng góp mặt trong MV còn Quang Đăng tức tốc biên đạo “Vũ điệu hồi sinh”?

Trong chương trình “Bữa trưa vui vẻ” phát sóng hồi đầu tháng 4, hai nghệ sĩ khách mời là divo Tùng Dương và biên đạo múa Quang Đăng đã có ...
Phiên bản di động