Nét đẹp trang phục người Chăm Nam Bộ

Trang phục của người Chăm Islam ở tỉnh An Giang thể hiện nét đẹp độc đáo, vừa duy trì những yếu tố truyền thống dân tộc, vừa đón nhận yếu tố mới từ điều kiện tự nhiên, xã hội của vùng đất Nam Bộ...

Tỉnh An Giang có đông người Chăm nhất ở Nam Bộ với khoảng 14.000 người. Khác với người Chăm Trung Bộ theo đạo Bà-la-môn hoặc Bà-ni, người Chăm ở Nam Bộ theo đạo Islam (Hồi giáo), nên có nhiều sự khác biệt. Người Chăm ở Nam Bộ hiện nay thực chất là cộng đồng Chăm và Mã Lai. Họ cùng với người Việt, Hoa, Khmer góp phần tạo nên diện mạo văn hóa đa dạng vùng văn hóa Nam Bộ.

Nét đẹp độc đáo trang phục của người Chăm ở Nam Bộ vừa bảo đảm tính ứng dụng, thẩm mĩ sáng tạo, đồng thời lưu truyền những giá trị văn hóa tộc người vừa kín đáo, vừa có màu sắc thu hút.

Với nam giới, ngoài áo và xà rông, họ thường đội nón cả khi ra khỏi nhà lẫn ở trong nhà. Thông dụng là nón kapeak làm bằng vải nỉ, nhung đen, hoặc chỉ trắng… trên nón có thể thêu thêm hoa văn. Người cao tuổi và trẻ em thường đội nón bằng chỉ trắng, vốn có nguồn gốc từ người Islam ở Malaysia. Riêng những đàn ông đã hành hương sang thánh địa Mecque được tôn kính mang tước hiệu Hadji sẽ đội khăn vuông gọi là khăn hadji. Các vị Imam (người điều hành các nghi lễ trong thánh đường) cũng được phép đội khăn này để tôn lên vẻ trang trọng.

Thổ cẩm người Chăm ở Châu Phong
Thổ cẩm người Chăm ở Châu Phong

Thường ngày nam giới mặc áo tự do, trong những dịp quan trọng thì mặc áo sơ-mi. Tuy nhiên, chiếc áo truyền thống của nam là áo chvéa rộng, màu trắng, dài quá mông, cổ cao 3 - 4cm, từ cổ xẻ dọc xuống tới ngực áo và cài nút, tay áo dài và hơi rộng, áo có hai túi phía dưới. Xà rông của nam dài tới cổ chân, được làm bằng vải mềm, có họa tiết và màu sắc đa dạng. Xà rông không có gấu và lưng, chỉ dùng hai mép vải nối lại, chiều dài khoảng trên 1 mét, có một đoạn hoa văn khác với hoa văn chung của xà rông, khi mặc dãy hoa văn này được xoay nằm dọc giữa thân phía sau.

Ngoài ra, nam giới Chăm còn có những loại y phục trang trọng, dùng trong các nghi lễ tôn giáo. Ngày lễ, chức sắc mặc áo achuba vải dày màu trắng, cổ cao, dài đến gót chân, mặc cùng với xà rông trắng. Các dịp lễ hội quan trọng, nam giới mặc áo korong màu trắng dài đến gót chân, kèm xà rông trắng, có thể choàng thêm chiếc khăn trắng dài từ đầu tới quá lưng, trên đầu đội vòng (hoặc thắt dây) ykal. Nhìn chung, họ thích sử dụng màu trắng cho hầu hết các loại áo vì cho rằng màu trắng tượng trưng cho sự trong sạch.

Về trang phục phụ nữ, do theo giáo luật Islam, phải choàng khăn che kín mặt và hai tay, chỉ chừa đôi mắt. Ðặc biệt phải che tóc, ai không che mái tóc sẽ bị xem là không đứng đắn. Song, người Chăm Nam Bộ nay đã linh động không cần che kín mặt mà chỉ che mái tóc để phụ nữ dễ dàng trong sinh hoạt hơn. Phụ nữ từ 15 tuổi trở lên bắt buộc phải choàng khăn, trẻ em dưới 15 tuổi có thể choàng hoặc không.

Người Chăm Châu Giang ở An Giang làm nghề dệt trang phục.
Người Chăm Châu Giang ở An Giang làm nghề dệt trang phục.

Khăn choàng tóc có tên là khanh ma-om hay matera, làm từ vải mịn và mỏng. Chiếc khăn không chỉ tôn thêm nét đẹp cho phụ nữ mà còn thể hiện nghệ thuật của người Chăm. Trên mặt khăn thêu nhiều hoa văn đa dạng, rìa khăn viền kim tuyến. Ở nhà, phụ nữ thường sử dụng các loại khăn đơn giản, ít màu sắc và họa tiết. Khi dự tiệc, họ thường sử dụng các loại khăn được trang trí cầu kì.

Y phục phụ nữ Chăm phổ biến là áo tay ngắn (như áo túi của người Việt) mặc với váy dài tới gót chân, bít tà. Khi có khách hay đi ra đường, họ mặc váy với áo dài tay và chiếc khăn dài đội đầu hoặc vắt chéo qua cổ buông mối ra phía trước để che mặt. Tùy theo nguyên liệu, hoa văn trang trí, mục đích sử dụng… họ có những loại váy khác nhau. Hoa văn trên váy được thiết kế nổi bật với màu sắc tươi thắm.

Trong các lễ hội quan trọng, phụ nữ Chăm mặc áo dài truyền thống gần giống với áo dài, gọi là aw kamei. Áo rộng và dài tới gối, cổ hình trái tim hoặc hình tròn, không xẻ tà, khi mặc phải tròng từ trên đầu xuống. Giới trẻ thường mặc áo dài quá đầu gối, hoặc đến gót chân, ôm sát thân người, tay áo bó sát cánh tay, thân hơi rộng.

Trang phục của người Chăm Islam ở Nam Bộ vừa kế thừa truyền thống của người Chăm Trung Bộ, vừa kết hợp những nét đặc trưng trong trang phục của tín đồ Islam và đón nhận những yếu tố văn hóa các tộc người cận cư. Trang phục của họ trở thành hình ảnh nổi bật của văn hóa Chăm đối với bất kì ai tiếp xúc và gắn với làng nghề dệt thổ cẩm.

Về nghề dệt thổ cẩm, bắt nguồn từ việc phục vụ nhu cầu của cá nhân và gia đình, người Chăm phát triển thành làng nghề với những sản phẩm tinh xảo. Nguyên liệu chính để dệt thổ cẩm là các loại vỏ, nhựa, trái, lá… lấy từ những loại cây ở địa phương. Có lẽ do sử dụng hoàn toàn chất liệu thiên nhiên mà màu sắc thổ cẩm sắc nét và lâu phai. Ngoài ra, thổ cẩm Chăm còn được đánh giá cao bởi các hoa văn trang trí phong phú, sống động với các chủ đề thiên nhiên như cây lá, bông hoa, mây…

Làng nghề dệt thổ cẩm của người Chăm không chỉ mang mục đích kinh tế phục vụ đời sống thường ngày, mà còn mang ý nghĩa văn hóa khi các sản phẩm cũng là những tác phẩm nghệ thuật thể hiện sống động nền văn hóa Chăm. Mặc dù thổ cẩm ngày càng được đổi mới cho phù hợp với thời đại, nhưng vẫn giữ được những nét đẹp truyền thống đáng quý.

Trang phục của người Chăm Islam Nam Bộ nay đã được cách tân khá nhiều với những loại vải mới, hoa văn đẹp, phong cách thể hiện đa dạng… nhằm hòa nhịp với thời đại nhưng vẫn không mất đi đặc trưng văn hóa truyền thống của dân tộc Chăm.

Bài và ảnh Đông Thịnh

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Lịch phát sóng phim "Hành trình công lý" trên VTV

Lịch phát sóng phim "Hành trình công lý" trên VTV

Bộ phim ăn khách "Ga-ra hạnh phúc" đang đi đến những tập cuối cùng. Theo dự kiến, phim có khoảng 27 tập và sẽ kết thúc vào ngày 5/10.
Bang California (Mỹ) công nhận Tết Âm lịch là ngày lễ

Bang California (Mỹ) công nhận Tết Âm lịch là ngày lễ

Ông Gavin Christopher Newsom, Thống đốc bang California vừa ký ban hành một đạo luật chính thức công nhận Tết Âm lịch là một ngày lễ của tiểu bang này.
Về thiền và Thơ Thiền của tổ Trúc Lâm

Về thiền và Thơ Thiền của tổ Trúc Lâm

Cư sĩ Nguyễn Đức Sinh là hội viên Hội Nhà báo Việt Nam, hội viên Hội VH&NT tỉnh Quảng Ninh, hội viên Hội NCT khu 8, phường Quang Trung, TP Uông Bí, tỉnh Quảng Ninh.
Dấu xưa ở đất Mũi

Dấu xưa ở đất Mũi

Dấu vết về sự có mặt của người Việt ở mũi Cà Mau qua việc vua Tự Đức có sắc phong cho ông Nguyễn Văn Đức, người có công quy dân, lập ấp đầu tiên ở vùng Viên An.
VFF gửi thư chia buồn đến Liên đoàn Bóng đá Indonesia sau thảm kịch

VFF gửi thư chia buồn đến Liên đoàn Bóng đá Indonesia sau thảm kịch

Mới đây, Liên đoàn Bóng đá Việt Nam (VFF) đã gửi thư chia buồn đến Liên đoàn Bóng đá Indonesia (PSSI) sau thảm hoạ trên SVĐ Kanjuruhan trong một trận đấu tại giải vô địch quốc gia nước này.

Tin khác

Đêm nhạc “Khát vọng doanh nhân”

Đêm nhạc “Khát vọng doanh nhân”
Chào mừng “Ngày Doanh nhân Việt Nam” (13/10), ngày 7/10, tại Nhà Hát Lớn TP. Hải Phòng, được sự cho phép của Sở Văn hóa và Thể thao Hải Phòng, Doanh nhân Phạm Hồng Điệp, Chủ tịch HĐQT, TGĐ Công ty Cổ phần Shinec cùng Nhạc sĩ Xuân Bình phối hợp tổ chức đêm nhạc với chủ đề “Khát vọng doanh nhân”.

Sân chơi tao nhã, trí tuệ và nhân văn

Sân chơi tao nhã, trí tuệ và nhân văn
Thi đàn Việt tiền thân là Thi đàn Người cao tuổi (NCT) Việt Nam, thành lập ngày 18/6/2011 theo Quyết định của Giám đốc Trung tâm Văn hóa NCT Việt Nam. Năm 2014, Anh hùng Lao động Cù Thị Hậu, Chủ tịch Hội NCT Việt Nam đồng ý đổi tên theo đề nghị của Thi đàn.

Thương nhớ Kơ nia

Thương nhớ Kơ nia
Kơ nia phát triển hết cỡ có thể cao đến 30 - 40 mét, đường kính vòng thân trên dưới nửa mét. Tán lá luôn vun hình bầu dục, vươn thẳng lên trời, xanh tốt quanh năm vì không có mùa thay lá. Trước đây, ở Tây Nguyên đâu đâu cũng thấy Kơ nia.

Lạc lối ở làng hoa

Lạc lối ở làng hoa
Ai đến Đà Lạt cũng bởi vì mê hoa, và tất nhiên tìm ở chỗ có nhiều hoa mà nhìn ngắm. Một địa điểm luôn được các bạn trẻ check in chính là làng hoa Vạn Thành. Tất nhiên, như bao nhiêu khách mê hoa, tôi cũng đã tới làng hoa ấy. Nhưng tới chỉ ngắm được một hay hai vườn hoa bởi sự nhiệt tình của chủ vườn quả thật không thỏa lòng mê đắm sắc hoa.

Vô địch giải giao hữu quốc tế, đội tuyển Việt Nam tăng bậc trên bảng xếp hạng FIFA

Vô địch giải giao hữu quốc tế, đội tuyển Việt Nam tăng bậc trên bảng xếp hạng FIFA
Đội tuyển Việt Nam dễ dàng đánh bại Ấn Độ với tỷ số đậm 3-0 vào tối 27/9 trên sân vận động Thống Nhất nhờ các bàn thắng của Phan Văn Đức, Văn Toàn và Văn Quyết.

Minh thông tiếng chuông chùa

Minh thông tiếng chuông chùa
“Vạn Đức chùa tôi” (nhạc: Đình Nghĩ, phỏng thơ: Thích Vạn Trí) là một ca khúc hay, khi âm nhạc và ca từ cùng đỡ nâng nhau, cái này là cái cớ cho cái kia giãi bày, cái kia là điểm tựa cho cái này thể hiện...
Xem thêm
Cảm tạ

Cảm tạ

Gia đình chúng tôi xin trân trọng cảm ơn các cụ, các ông, các bà, các cô, các dì, chú, bác, họ hàng nội ngoại, gia đình thông gia, hàng xóm láng giềng, bạn bè thân hữu, các cơ quan, đơn vị đã đến viếng và gửi vòng hoa chia buồn đưa tiễn người thân của chúng tôi là:
Bang California (Mỹ) công nhận Tết Âm lịch là ngày lễ

Bang California (Mỹ) công nhận Tết Âm lịch là ngày lễ

Ông Gavin Christopher Newsom, Thống đốc bang California vừa ký ban hành một đạo luật chính thức công nhận Tết Âm lịch là một ngày lễ của tiểu bang này.
Dấu xưa ở đất Mũi

Dấu xưa ở đất Mũi

Dấu vết về sự có mặt của người Việt ở mũi Cà Mau qua việc vua Tự Đức có sắc phong cho ông Nguyễn Văn Đức, người có công quy dân, lập ấp đầu tiên ở vùng Viên An.
Những sắc màu trải nghiệm chỉ có tại miền sa thảo Ninh Thuận

Những sắc màu trải nghiệm chỉ có tại miền sa thảo Ninh Thuận

Với địa hình “tiểu sa mạc” và những vườn nho, đồng muối, đồng cừu,… cùng những sản phẩm du lịch độc đáo, Ninh Thuận mang đến cho du khách những trải nghiệm khác biệt chỉ có tại miền sa thảo diệu kỳ.
Du lịch Quảng Ninh: Những con đường ngắn lại và trải nghiệm được nối dài

Du lịch Quảng Ninh: Những con đường ngắn lại và trải nghiệm được nối dài

Nói về du lịch Quảng Ninh hôm nay, nhiều người ví von rằng: những con đường đến vùng di sản đang ngày càng ngắn lại và trải nghiệm mỗi ngày lại được nối dài bất tận, bốn mùa.
Top 25 “Hoa khôi sông Vàm 2022” có nhiều hoạt động quảng bá du lịch

Top 25 “Hoa khôi sông Vàm 2022” có nhiều hoạt động quảng bá du lịch

Top 25 thí sinh “Hoa khôi sông Vàm 2022” tham gia các hoạt động nhằm quảng bá du lịch tỉnh Long An.
Xem trực tiếp Omonia vs Man United, 23h45 ngày 6/10, vòng bảng cúp C2 trên kênh nào?

Xem trực tiếp Omonia vs Man United, 23h45 ngày 6/10, vòng bảng cúp C2 trên kênh nào?

Ngày mới Online cập nhật kênh xem trực tiếp Omonia vs Man United diễn ra lúc 23h45 ngày 6/10 tại vòng bảng cúp C2 - Europa League phục vụ quý độc giả quan tâm.
Xem trực tiếp Benfica vs PSG, 02h00 ngày 6/10, vòng bảng cúp C1 trên kênh nào?

Xem trực tiếp Benfica vs PSG, 02h00 ngày 6/10, vòng bảng cúp C1 trên kênh nào?

Ngày mới Online cập nhật kênh xem trực tiếp Benfica vs PSG diễn ra lúc 02h00 ngày 6/10 tại vòng bảng cúp C1 - Champions League phục vụ quý độc giả quan tâm.
Xem trực tiếp Inter Milan vs Barcelona, 02h00 ngày 5/10, vòng bảng cúp C1 trên kênh nào?

Xem trực tiếp Inter Milan vs Barcelona, 02h00 ngày 5/10, vòng bảng cúp C1 trên kênh nào?

Ngày mới Online cập nhật kênh xem trực tiếp Inter Milan vs Barcelona diễn ra lúc 02h00 ngày 5/10 tại vòng bảng cúp C1 - Champions League phục vụ quý độc giả.
Những cánh rừng đều xanh

Những cánh rừng đều xanh

Trở về quê sau bao năm lăn lộn, phóng tầm mắt nhìn quanh, những cánh rừng đã phục sinh. Quê hương vùng lõm, kí ức tuổi thơ là những mảng rừng xám xịt da beo với những đống tro nguội lạnh sau một trận lửa rừng rực.
Đồng đội

Đồng đội

Quyết vừa tới nhà, vứt “phịch” chiếc ba lô lộn ngược một cái nơi hè, vừa thở vừa nói với chị dâu:
Hoa hồng Vu lan...

Hoa hồng Vu lan...

Chị mới dọn về xóm, xây cái nhà nhỏ, định cư luôn. Con trai chị với con tôi chung lớp 5, ngày nào cũng qua nhà chơi. Thằng nhỏ lễ phép, chỉ phải cái hơi… sa đà: Sa vô chơi là quên luôn trời đất; bữa cơm nào mẹ cũng phải vác roi đi kiếm! Vài lần trò chuyện xã giao mới biết: Té ra chị Hân cũng mẹ đơn thân.
Xem trực tiếp phim Rồi 30 năm sau tập 16, THVL1, 20h00 ngày 6/10/2022 trên kênh nào?

Xem trực tiếp phim Rồi 30 năm sau tập 16, THVL1, 20h00 ngày 6/10/2022 trên kênh nào?

Xem trực tiếp phim Rồi 30 năm sau tập 16 được phát sóng trên kênh truyền hình Vĩnh Long 1 (THVL1) lúc 20h00 ngày 6/10 với những tình tiết hấp dẫn.
Xem trực tiếp phim Gara hạnh phúc tập cuối, 21h40 ngày 5/10 trên kênh nào?

Xem trực tiếp phim Gara hạnh phúc tập cuối, 21h40 ngày 5/10 trên kênh nào?

Xem trực tiếp phim Gara hạnh phúc tập cuối, Gara hạnh phúc tập 27 được phát sóng trên kênh VTV3 đài truyền hình Việt Nam (VTV3) lúc 21h40 ngày 5/10/2022.
Lịch phát sóng phim "Hành trình công lý" trên VTV

Lịch phát sóng phim "Hành trình công lý" trên VTV

Bộ phim ăn khách "Ga-ra hạnh phúc" đang đi đến những tập cuối cùng. Theo dự kiến, phim có khoảng 27 tập và sẽ kết thúc vào ngày 5/10.
Phiên bản di động