Nét đẹp dâng hương trong tín ngưỡng người Việt

Dâng hương hay thắp hương là một nét đẹp trong truyền thống văn hóa, tín ngưỡng dân gian của người phương Đông nói chung và của người Việt Nam nói riêng.

Nghi thức dâng hương xuất hiện từ xưa, nay đã trở thành nghi lễ quan trọng trong nhiều lễ hội truyền thống cũng như trong việc thờ cúng tổ tiên của mỗi gia đình Việt. Nén hương như cầu nối thiêng liêng giữa cuộc sống của con người với cõi tâm linh, với tiên tổ.

Cùng với những phong tục truyền thống khác, nén hương như góp phần tạo nên và bảo tồn nét bản sắc của văn hóa dân tộc Việt Nam.

Theo quan niệm dân gian, người ta thường dùng số nén hương lẻ (1, 3, 5, 7, 9) để thắp hương. Nén hương thắp lên vừa đạt được ý nguyện tâm linh, dâng mùi thơm và mong chuyển lời cầu khẩn lên thần linh, tiên tổ, vừa là biểu hiện cái tâm của con người. Khi dâng hương cần thành tâm, ăn mặc nghiêm trang, thái độ cung kính. Rất tránh việc thắp cả bó hương rồi cắm lên ban thờ, vừa gây ô nhiễm, vừa như thất kính bởi sự cẩu thả. Nên cắm từng nén hương ngay thẳng bằng hai tay.

Trong tôn giáo cũng giống như trong tín ngưỡng dân gian, dâng hương là một nghi lễ quan trọng và nhiều tôn giáo có hình thức dâng hương trong các buổi lễ. Đặc biệt, trong đạo Phật, dâng hương là một nghi lễ không thể thiếu trong các sinh hoạt, lễ hội. Các nghi thức dâng hương và tụng niệm bao giờ cũng được thể hiện trước tiên vào giờ phút trang trọng và linh thiêng nhất.

Trong Phật giáo, hương là một trong sáu lễ vật dâng cúng gọi là lục cúng, gồm có hương - hoa - đăng - trà - quả - thực. Theo quan niệm của Phật giáo, lòng thành thể hiện qua làn khói hương và những phẩm vật có sẵn trong tự nhiên không cần yến tiệc, mâm cao cỗ đầy. Cúng Phật chỉ nên dùng hương thơm, đèn sáng, hoa quả tươi là đủ. Phật không phải ở trên ban thờ, trong những pho tượng, mà ở trong tâm của con người. Những người đạt được tâm hương là những người đạt đến mức độ của sự tu tập và giải thoát. Có 5 loại tâm hương là: Giới hương: Do giữ được giới (những điều quy định) mà thơm; Định hương: Do sự thiền định (tâm không tán loạn thoát khỏi sự ràng buộc của trần thế) mà thơm; Tuệ hương: Do từ trí tuệ (sáng suốt, thông hiểu sự và lí, dứt mê lầm) mà thơm; Giải thoát hương: Do từ mình biết thoát khỏi mọi khổ đau mà thơm; Tri kiến hương: Do tự biết mình đạt đến sự giác ngộ mà thơm.

Không chỉ Phật giáo, mà cả các tôn giáo khác như Ki-tô giáo cũng dùng hương trong các ngày lễ của mình. Thời xưa có những loại hương trầm còn giá trị hơn cả vàng bạc châu báu là vì người Ki-tô giáo tin rằng những loài cỏ cây thơm là do chư thiên ban tặng và đã thấm nhuần hương thơm của Đức Chúa Trời. Ấn giáo thì lại dùng hương để thư giãn và tập trung hơi thở lúc ngồi thiền. Còn trong đạo Nho thì khói hương tượng trưng cho bậc trượng phu, quân tử chỉ bay lên chứ không bao giờ lặn xuống.

Một số tôn giáo ở Việt Nam như Phật giáo, Cao Đài, Hòa Hảo… trong các nghi lễ cũng rất đơn giản, lễ vật chỉ cần hương, hoa và nước sạch là đủ. Phẩm vật đơn sơ nhưng nghi thức trang nghiêm cũng đủ để chuyên chở những giá trị tinh thần cao đẹp và niềm tin vào đạo pháp.

Trải qua không gian và thời gian, nghi thức dâng hương lên thần linh, tổ tiên được lưu truyền từ đời này qua đời khác. Nén hương đã trở thành một sản phẩm tinh thần trong văn hóa truyền thống Việt Nam. Tuy nhiên, không nên thắp nhiều hương và thắp ở bất cứ nơi thờ tự nào, chỉ cần một hay ba nén tâm nhang là đủ, vừa bảo vệ môi trường mà giữ gìn được một phong tục thanh tao.

Đặng Tài Tính

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

mc diep chi len tieng ve nu quan quan olympia 2020

MC Diệp Chi lên tiếng về nữ Quán quân Olympia 2020

MC Diệp Chi – người dẫn dắt cuộc thị Đường lên đỉnh Olympia năm nay – đã có “tâm thư” dài chia sẻ quan điểm cá nhân về tân quán quân Nguyễn Thị Thu Hằng.
hane phat dong chuong trinh vi bien dao xanh to quoc

HANE: Phát động chương trình Vì biển đảo xanh Tổ quốc

 Sáng 19/9, tại TP. Hồ Chí Minh, Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường TP. Hồ Chí Minh (HANE) kết hợp với Hiệp hội Nhựa Việt Nam (VPA) tổ chức công bố giai đoạn I - chương trình: “VÌ BIỂN ĐẢO XANH TỔ QUỐC” sẽ kéo dài trong 3 năm.
trao uoc mo den nhung sinh vien ngheo

Trao ước mơ đến những sinh viên nghèo

Suntory PepsiCo Việt Nam vừa phối hợp với Trung ương Hội Sinh viên Việt Nam trao 70 laptop cho sinh viên khó khăn, học khá giỏi tại Đà Nẵng, Quảng Nam và Quảng Ngãi.
nho cu do dat ba tri

Nhớ cụ đồ đất Ba Tri

Cụ Nguyễn Thị Từ, 86 tuổi, ở thị trấn Ba Tri, huyện Ba Tri,  tỉnh Bến Tre nói với vẻ đầy tự hào: “Cụ Đồ Chiểu luôn là niềm tự hào cho người dân xứ biển quê tôi bởi cuộc sống thanh bạch, gia tài về thơ văn của ông để lại rất đồ sộ và quý giá cho hậu thế…”.
tu bay sinh ton lien tuong den dai dich covid 19

Từ “Bẫy sinh tồn” liên tưởng đến đại dịch Covid – 19

“Vùng hoa lá bên trái và khu biển hồ mầu xanh bên phải hiện ra chiếc khẩu trang bịt kín khuôn mặt. Hậu quả của sự tàn phá thiên nhiên là con người phải hứng chịu nhiều bệnh tật, mà dịch Covid-19 chính là một trong những di hại đó…”. Đó là một trong những chia sẻ của ông Nguyễn Bá Trình, Tác giả bức tranh sơn dầu được ông đặt tên là “Bẫy sinh tồn”.

Tin khác

Truyền dạy để con, cháu nhớ về câu hát cha ông

truyen day de con chau nho ve cau hat cha ong
Theo chỉ dẫn của một cán bộ văn hóa huyện, chúng tôi tìm đến nhà Nghệ nhân dân gian Lương Thiêm Phú, 82 tuổi, thôn Trang Nà, xã Tình Húc, huyện Bình Liêu, tỉnh Quảng Ninh…

Cờ tướng - môn thể thao trí tuệ

co tuong mon the thao tri tue
Thế kỉ V-VI, Cờ vua khởi nguồn từ môn chơi thời cổ ở Ấn Độ có tên gọi là “Chaturanga” có nghĩa là 4 binh chủng quân đội hợp thành: Chiến xa, tượng binh, kị binh và bộ binh.

Duyên thông gia

duyen thong gia
Một ngày đầu thu năm 1980, chị Nguyễn Kim Oanh, sinh năm 1959, nhân viên ngành thương nghiệp huyện Hiệp Hòa (tỉnh Bắc Giang) dẫn chàng công an huyện hơn mình 2 tuổi về nhà “ra mắt” thân mẫu. Chị còn giữ ý, chưa báo cáo với bố và các anh, các chị.

Nghi lễ cầu may của người Sán Chỉ

nghi le cau may cua nguoi san chi
Cộng đồng người Sán Chỉ chiếm 15,4% dân số ở Bình Liêu, tập trung chủ yếu tại xã Húc Động. Trước đây, do sống trong điều kiện tự cung tự cấp là tiền đề người Sán Chỉ tạo ra những sinh hoạt văn hóa tín ngưỡng đặc sắc. Hoạt động sinh kế gắn liền với nông nghiệp nên hằng năm người Sán Chỉ rất chú trọng đến nghi lễ cầu may.

Người cựu chiến binh có nhiều sáng kiến

nguoi cuu chien binh co nhieu sang kien
CCB Bùi Văn Suề, ở phường Hòa Phát, quận Cẩm Lệ, TP Đà Nẵng, dù đã vào tuổi “thất thập cổ lai hy”, nhưng vẫn luôn nêu cao nhiệt tình tâm huyết và có nhiều sáng kiến trong công tác địa phương.

Người phụ nữ khuyết tật nêu gương sáng về ý chí và tài năng

nguoi phu nu khuyet tat neu guong sang ve y chi va tai nang
Chị Nguyễn Thị Lành, 39 tuổi, ở phường Thanh Khê Tây, quận Thanh Khê, TP Đà Nẵng, bị khuyết tật vận động từ nhỏ, bền bỉ phấn đấu phát triển kinh tế gia đình và lập nhiều thành tích xuất sắc về thi đấu cầu lông, thiết thực góp phần tô điểm vườn hoa thể thao của thành phố.  
Xem thêm
nhung trai nghiem khong the bo lo vao mua thu o quy nhon

Những trải nghiệm không thể bỏ lỡ vào mùa thu ở Quy Nhơn

Nhờ cảnh sắc thiên nhiên tươi đẹp suốt 4 mùa, Quy Nhơn được mệnh danh là thiên đường nghỉ dưỡng lý tưởng quanh năm. Ghé thăm thành phố biển mùa ...
chiem nguong binh minh tren eo gio quy nhon trai nghiem nen thu mot lan trong doi

Chiêm ngưỡng bình minh trên Eo Gió – Quy Nhơn: Trải nghiệm nên thử một lần trong đời

Khoảnh khắc ngày mới lên nơi eo biển trải dài, sóng dập dìu làm loang những tia nắng đầu tiên phản chiếu trên mặt nước là ấn tượng không thể ...
binh thuan cong nhan mui ne la khu du lich quoc gia

Bình Thuận: Công nhận Mũi Né là Khu du lịch Quốc gia

Ngày 24/8, Bộ trưởng Bộ Văn hóa- Thể thao và Du lịch Nguyễn Ngọc Thiện ký Quyết định công nhận Khu du lịch Mũi Né, tỉnh Bình Thuận là Khu ...
afc doi the thuc bong da viet nam sang cua o san choi afc champions league 2021

AFC đổi thể thức, bóng đá Việt Nam 'sáng cửa' ở sân chơi AFC Champions League 2021

Với việc Liên đoàn bóng đá Châu Á (AFC) đổi thể thức, bóng đá Việt Nam sẽ 3 đại diện tranh tài ở  AFC Champions League và AFC Cup.
man city phuc thu thanh cong truoc wolves

Man City phục thù thành công trước Wolves

Mặc dù thiếu hụt lực lượng nghiêm trọng, tuy nhiên Man City vẫn dễ dàng đánh bại đội chủ nhà Wolves với tỷ số 3-1. De Bruyne, Sterling và Jesus ...
mu 1 3 crystal palace cu tat dau dieng tran ra quan

M.U 1-3 Crystal Palace: Cú tát đau điếng trận ra quân

Man Utd đã phải nhận một cú tát trời giáng từ Crystal Palace ngay trong trận ra quân ở Premier League mùa giải 2020-2021.
con chim se cut chan

Con chim sẻ cụt chân

Hôm nay ngày nghỉ, An được các bạn Quân, Tư rủ đi bẫy chim sẻ. Bẫy Quân mượn của anh mình. Nó biết cách bẫy, Tư có nhiệm vụ kiếm ...
giot nuoc mat muon mang

Giọt nước mắt muộn màng

“Ông đi đâu đấy? Chắc ông lại sang sông chứ gì?” Tôi cười, gọi khi ông Vĩ dắt xe máy đi phía sau cách tôi một quãng. Ông Vĩ quay ...
day dut

Day dứt

Chiếc Kia Morning đưa Phương Thảo vượt qua cửa khẩu Mộc Bài đến trung tâm tỉnh Battambang. Theo địa chỉ, lái xe người Việt kiều còn khá trẻ, tiếp tục ...
nhac si pho duc phuong qua doi o tuoi 76

Nhạc sĩ Phó Đức Phương qua đời ở tuổi 76

Nhạc sĩ Phó Đức Phương qua đời hôm nay (19/9) sau thời gian chống chọi với bệnh ung thư tụy, hưởng thọ 76 tuổi.
noo phuoc thinh cong bo du an am nhac lon nhat nam 2020

Noo Phước Thịnh công bố dự án âm nhạc lớn nhất năm 2020

Nam ca sĩ đã chính thức chia sẻ về một món quà nghệ thuật bí mật sẽ được anh gửi tặng người hâm mộ trong năm nay.
nguoi dep bien nguyen thi loan va vai dien dau tay trong series phim hinh su bao ngam

Người đẹp Biển Nguyễn Thị Loan và vai diễn đầu tay trong series phim hình sự "Bão ngầm"

Nguyễn Thị Loan đã có những chia sẻ về lần đầu tiên xuất hiện trên màn ảnh nhỏ trong vai trò một diễn viên.
Phiên bản di động