Vũ điệu của rừng…

Kì cuối: Núi rừng ca hát
Rừng và múa hát là hai điều luôn ám ảnh tôi trong những chuyến lên Sơn La với nhiều cung bậc cảm xúc. Hai điều này tưởng như tách bạch nhưng lại gắn với nhau bởi yếu tố con người và làm nên nét văn hóa độc đáo của vùng đất này…

Những chiếc lá biết hát

“Người bạn Mông bứt chiếc lá đặt lên môi/ Và réo rắt lưng trời/ Lá hát…”. Ấy là câu thơ tôi viết tặng Trung úy Giàng Seo Pùa, Trợ lí Ban Dân vận, Phòng Chính trị, Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh Sơn La năm 2004.

Năm ấy, chúng tôi đi suốt dọc biên giới Việt - Lào của tỉnh Sơn La. Seo Pùa dạy tôi thổi kèn lá nhưng tôi thổi mãi cũng chỉ ra tiếng chứ không thành bài. Seo Pùa đùa: “Anh không thành người Mông được rồi”. Câu nói khiến tôi nghĩ ngợi. Có lẽ, để lá rừng cất lên tiếng hát, con người phải có trái tim với núi rừng, phải là người của núi rừng. Đến Sơn La nói riêng hay Tây Bắc nói chung, thường gặp rất nhiều những điệu dân ca, dân vũ đậm đà sắc thái văn hóa của người vùng cao và điều đó làm người ta mê mẩn.

Vũ điệu của rừng…
Cây nhãn ở Sơn La

Có thể nói, Sơn La là một trong những tỉnh miền núi có phong trào văn nghệ quần chúng hoạt động mạnh mẽ. Toàn tỉnh hiện có hơn 3.300 đội văn nghệ quần chúng hoạt động ở các thôn bản, góp phần bảo tồn và phát huy những giá trị văn hóa truyền thống tiêu biểu của các dân tộc. Hằng năm, tỉnh thường tổ chức từ 2 - 4 cuộc thi, hội diễn, liên hoan nghệ thuật quần chúng cấp tỉnh và tham gia các hội thi, hội diễn, liên hoan nghệ thuật quần chúng các khu vực và toàn quốc. Điều đó, càng giúp cho phong trào văn nghệ quần chúng được duy trì và phát triển mạnh.

Quanh TP Sơn La, từ những năm 2000 tôi đã từng được đến giao lưu với các đội văn nghệ ở bản Bó, bản Lầu, bản Puổn… Ở đó, các “nghệ sĩ chân đất” là các bà, các chị, các cô ban ngày vẫn lên nương, xuống ruộng sản xuất, nhưng buổi tối lại nhóm họp nhau trong căn nhà sàn rộng, hoặc bên đống lửa ở khoảng đất giữa bản để hát khắp, múa xòe, múa lăm vông… Họ hát múa khi giao lưu với bộ đội, gặp gỡ với khách ở xa đến thăm, hát mừng lễ hội, tổng kết phong trào, hoặc đơn giản chỉ là hát múa cho nhau nghe… nhưng lúc nào cũng say sưa như có chất men lá ngấm vào máu.

Không xòe, thóc cạn bồ…

Ở Sơn La, có những bản Thái, bản Mông, bản Dao, bản Khơ mú… sống riêng biệt… và có những bản đồng bào các dân tộc sống xen lẫn với nhau. Thế nhưng, chương trình văn nghệ của mỗi bản đều hội tụ những nét đặc sắc của văn hóa các dân tộc.

Múa khèn của người Mông Sơn La
Múa khèn của người Mông Sơn La

Các thành viên đội văn nghệ đều có thể múa xòe Thái, múa lăm vông Lào, múa khèn Mông… khá nhuần nhuyễn. Trang phục, đạo cụ biểu diễn của họ chuyên nghiệp và đầy đủ sắc màu của các dân tộc theo từng tiết mục. Có thể nói, múa hát đã kéo mọi người lại gần nhau, góp phần củng cố mối quan hệ thân thiện giữa các dân tộc. Các điệu múa xòe Thái, lăm vông Lào đã trở thành phổ thông ở cộng đồng người dân Tây Bắc trong bất cứ cuộc liên hoan gặp gỡ nào. Nó như sợi dây liên kết giữa mọi người bất kể dân tộc, chủng tộc khi cùng nắm tay hoặc giao lưu với nhau trong điệu múa. Điều này cũng góp phần lí giải vì sao ở Việt Nam bao đời nay chưa từng xảy ra mâu thuẫn hoặc chiến tranh sắc tộc như ở một số quốc gia khác.

Điệu múa xoè Thái
Điệu múa xoè Thái

Trong buổi gặp mặt cán bộ Hội NCT 6 tỉnh trong Cụm thi đua số 1 của Hội NCT Việt Nam tại Sơn La vừa qua, tôi vui miệng hát cho cháu Lò Thị Huyền, chừng 20 tuổi, người dân tộc Thái đen - thành viên của lực lượng văn nghệ tỉnh đến phục vụ - nghe một đoạn khắp tôi học lỏm được ở Yên Châu 15 năm trước. Dù tiết tấu và giai điệu không được chuẩn, nhưng cháu vẫn nhận ra đó là điệu khắp chiêu “Hà ới” thường hát trong các cuộc giao lưu. Thì ra, hát khắp cổ từ cái thời “Xống chụ xôn xao” vẫn được lớp trẻ ngày nay ở Sơn La gìn giữ và phát huy.

Mùa hoa mận
Mùa hoa mận

Nhìn các cháu văn nghệ tung tẩy trên sân khấu trong các bộ trang phục lúc Thái, lúc Mông, lúc Lào hay Dao, Khơ mú… hoặc chắp tay cúi đầu mời khách cùng múa điệu lăm vông, tôi thấy thật mừng và xúc động. Bây giờ thì tôi hiểu vì sao từ hàng chục năm trước, ông Vì Văn Nèn, người dân tộc Xinh mun, cán bộ văn hóa xã Chiềng On, huyện Yên Châu khi trò chuyện với tôi cứ đau đáu nỗi niềm muốn tìm lại con chữ của dân tộc mình. Ông bảo, văn hóa của một dân tộc được gìn giữ qua tiếng nói, chữ viết, trang phục và các làn điệu dân ca, dân vũ, phong tục tập quán… để mất thứ nào là mất bản sắc thứ ấy. Thật may, ở Sơn La, đến nay những thứ ấy vẫn còn.

Rời Sơn La trong buổi chiều cuối năm, ngắm sương mù lẩn vẩn trên những mỏm núi, cánh rừng cây công nghiệp, cây ăn quả đã lên xanh và đây đó thấp thoáng những vườn đào, vườn mận trổ hoa lốm đốm, trong lòng tôi cứ ngân nga câu khắp Thái: “Không xòe như mây không bay/ Không xòe như nước suối ngừng chảy/ Không xòe không tốt lúa/ Không xòe thóc cạn bồ/ Không xòe trai gái không thành đôi...”. Mong sao, những cánh rừng và những làn điệu dân ca, dân vũ ở Sơn La mãi mãi xanh tươi.

Vũ điệu của rừng… Vũ điệu của rừng…

Kì 1: Kí ức và hiện tại

Văn Minh

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Giúp Juventus đoạt siêu cúp Italy, Ronaldo trở thành chân sút ghi nhiều bàn nhất mọi thời đại

Giúp Juventus đoạt siêu cúp Italy, Ronaldo trở thành chân sút ghi nhiều bàn nhất mọi thời đại

Với pha lập công trong trận tranh siêu cúp Italy trước Napoli diễn ra tối 20/1, Ronaldo chính thức trở thành chân sút ghi nhiều bàn thắng nhất lịch sử bóng đá thế giới.
Gắn kết bền vững với người cao tuổi

Gắn kết bền vững với người cao tuổi

Ngày 20/1, tại Hà Nội đã diễn ra Hội nghị sơ kết chương trình phối hợp giữa Hội NCT TP và Công ty CP Chăm sóc sức khỏe Trường Sinh Việt Nam (Trường Sinh Việt Nam) về xây dựng mô hình CLB Thức vũ kinh trường sinh.
Vị “cứu tinh” của hát Trống quân Đan Nhiễm

Vị “cứu tinh” của hát Trống quân Đan Nhiễm

Đã ở tuổi “xưa nay hiếm” mà mắt vẫn sáng, tai vẫn nghe rành, răng vẫn đều chằn chặn, cụ Nguyễn Thị Vẫy là cây đại thụ hát Trống quân của làng.
Xuân về trên vùng cao Y Tý

Xuân về trên vùng cao Y Tý

Đến Y Tý những ngày cuối năm, khi cái rét đang len lỏi khắp bản làng và băng tuyết vẫn còn vương trên cỏ, chúng tôi mới cảm nhận được cái giá lạnh đến cắt da cắt thịt nơi “địa đầu” Tổ quốc. Tuy nhiên, sự khắc nghiệt của thời tiết không làm giảm đi không khí lao động và tinh thần chuẩn bị đón tết của đồng bào các dân tộc vùng cao nơi đây…
Ẩm thực Việt … và những nẻo đường chinh phục du khách quốc tế

Ẩm thực Việt … và những nẻo đường chinh phục du khách quốc tế

Ngành du lịch đã chuẩn bị tâm thế để khi hết dịch Covid -19 sẽ mở cửa chào đón du khách bằng những sản phẩm du lịch độc đáo và đậm chất truyền thống. Trong đó, ẩm thực mà người Việt đã nâng lên thành triết lý văn hóa ẩm thực ngon, bổ dưỡng và lành theo những sản vật tự nhiên do khí hậu, thổ nhưỡng mà thành, cũng như hệ quy chuẩn đã mang tính truyền thống, đúc rút nên những kinh nghiệm cũng như một nét văn hoá ẩm thực đầy phong vị của người Việt. Chúng tôi đã có cuộc trao đổi với tiến sĩ Nguyễn Nhã, nhà sử học, chuyện gia về văn hóa ẩm thực cũng như làm sao quảng bá món ăn của người Việt với bạn bè du khách quốc tế.

Tin khác

Nghệ sĩ ưu tú Xuân Bắc được bổ nhiệm làm Giám đốc Nhà hát Kịch Việt Nam

Nghệ sĩ ưu tú Xuân Bắc được bổ nhiệm làm Giám đốc Nhà hát Kịch Việt Nam
Chiều 14/1, nghệ sĩ Xuân Bắc đã nhận quyết định bổ nhiệm làm Giám đốc Nhà hát Kịch Việt Nam từ Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch.

Thương hiệu nào từng được mệnh danh “đệ nhất Phở Hà Nội”

Thương hiệu nào từng được mệnh danh “đệ nhất Phở Hà Nội”
Câu hỏi này trước đây chắc ít người còn trả lời được bởi đó từng là câu chuyện dĩ vãng. Nhưng giờ đây, khi lịch sử được lần giở lại, món ngon được hồi sinh, câu hỏi ấy đã có câu trả lời rõ ràng và sống động.

“Amalfi bên bờ Địa Trung Hải" sẽ trở thành sàn catwalk đặc biệt nhất từ trước tới nay của Fashion Voyage

“Amalfi bên bờ Địa Trung Hải" sẽ trở thành sàn catwalk đặc biệt nhất từ trước tới nay của Fashion Voyage
Fashion Voyage #3 - show diễn lớn chưa từng có trong chuỗi Fashion Voyage của đạo diễn Long Kan do tập đoàn Sun Group tài trợ đã chính thức được công bố. Và lần này, sàn catwalk được chọn là tổ hợp shophouse Sun Premier Village Primavera – nơi được ví như “thị trấn phồn hoa Amalfi bên bờ Địa Trung Hải” tại Nam Phú Quốc.

Novaland tài trợ cho Câu lạc bộ Sài Gòn FC

Novaland tài trợ cho Câu lạc bộ Sài Gòn FC
Novaland - Tập đoàn đầu tư và phát triển bất động sản hàng đầu Việt Nam vừa ký kết tài trợ cho Câu lạc bộ bóng đá Sài Gòn (Sài Gòn FC) tại Lễ ra quân mùa giải 2021, nhằm chung tay thúc đẩy nền thể thao nói chung và bóng đá Việt Nam nói riêng tiến xa hơn.

Bắn pháo hoa khi chưa được cấp phép trong chương trình 'Huế - Countdown 2021'

Bắn pháo hoa khi chưa được cấp phép trong chương trình 'Huế - Countdown 2021'
Chiều 8/1, Văn phòng Ủy ban nhân dân tỉnh Thừa Thiên - Huế cho biết, các cơ quan chức năng đang làm rõ để xử lý theo quy định việc bắn pháo hoa nổ tầm thấp của Công ty Trách nhiệm hữu hạn Gia Bảo Event - Media (đóng tại phường Xuân Phú, thành phố Huế) tại chương trình “Huế - Countdown 2021 - Thắp sáng niềm tự hào”.

S-Race ‘kích hoạt’ ý thức rèn luyện thể chất cho học sinh sinh viên

S-Race ‘kích hoạt’ ý thức rèn luyện thể chất cho học sinh sinh viên
Được tổ chức với quy mô lớn và mang tính chuyên môn cao, S-Race có ý nghĩa tích cực cổ vũ tinh thần rèn luyện thể thao, nâng cao thể chất của học sinh sinh viên, hướng tới khát vọng về một thế hệ mới phát triển toàn diện cả 4 yếu tố Đức – Trí – Thể – Mỹ.
Xem thêm
Nữ sĩ Lan Hinh và hành trình tâm khảm cùng Á Nam Lưu Niệm Đường

Nữ sĩ Lan Hinh và hành trình tâm khảm cùng Á Nam Lưu Niệm Đường

Gần 30 năm trước, nén lại nỗi lòng đằng đẵng xa chồng con và gần 40 cháu chắt, từ nước Mỹ trở về Việt Nam, Nữ sĩ Lan Hinh một ...
Gắn kết bền vững với người cao tuổi

Gắn kết bền vững với người cao tuổi

Ngày 20/1, tại Hà Nội đã diễn ra Hội nghị sơ kết chương trình phối hợp giữa Hội NCT TP và Công ty CP Chăm sóc sức khỏe Trường Sinh ...
Vị “cứu tinh” của hát Trống quân Đan Nhiễm

Vị “cứu tinh” của hát Trống quân Đan Nhiễm

Đã ở tuổi “xưa nay hiếm” mà mắt vẫn sáng, tai vẫn nghe rành, răng vẫn đều chằn chặn, cụ Nguyễn Thị Vẫy là cây đại thụ hát Trống quân ...
Ẩm thực Việt … và những nẻo đường chinh phục du khách quốc tế

Ẩm thực Việt … và những nẻo đường chinh phục du khách quốc tế

Ngành du lịch đã chuẩn bị tâm thế để khi hết dịch Covid -19 sẽ mở cửa chào đón du khách bằng những sản phẩm du lịch độc đáo và ...
“Amalfi bên bờ Địa Trung Hải" sẽ trở thành sàn catwalk đặc biệt nhất từ trước tới nay của Fashion Voyage

“Amalfi bên bờ Địa Trung Hải" sẽ trở thành sàn catwalk đặc biệt nhất từ trước tới nay của Fashion Voyage

Fashion Voyage #3 - show diễn lớn chưa từng có trong chuỗi Fashion Voyage của đạo diễn Long Kan do tập đoàn Sun Group tài trợ đã chính thức được ...
Dự báo có tuyết rơi cuối tuần này, du lịch Sa Pa lại “chiếm sóng”

Dự báo có tuyết rơi cuối tuần này, du lịch Sa Pa lại “chiếm sóng”

Du lịch Sa Pa đã có một kỳ nghỉ Tết dương lịch “viên mãn” với hơn 65.000 lượt khách và đang chờ đón làn sóng du khách mới, khi hoa ...
Giúp Juventus đoạt siêu cúp Italy, Ronaldo trở thành chân sút ghi nhiều bàn nhất mọi thời đại

Giúp Juventus đoạt siêu cúp Italy, Ronaldo trở thành chân sút ghi nhiều bàn nhất mọi thời đại

Với pha lập công trong trận tranh siêu cúp Italy trước Napoli diễn ra tối 20/1, Ronaldo chính thức trở thành chân sút ghi nhiều bàn thắng nhất lịch sử ...
Novaland tài trợ cho Câu lạc bộ Sài Gòn FC

Novaland tài trợ cho Câu lạc bộ Sài Gòn FC

Novaland - Tập đoàn đầu tư và phát triển bất động sản hàng đầu Việt Nam vừa ký kết tài trợ cho Câu lạc bộ bóng đá Sài Gòn (Sài ...
S-Race ‘kích hoạt’ ý thức rèn luyện thể chất cho học sinh sinh viên

S-Race ‘kích hoạt’ ý thức rèn luyện thể chất cho học sinh sinh viên

Được tổ chức với quy mô lớn và mang tính chuyên môn cao, S-Race có ý nghĩa tích cực cổ vũ tinh thần rèn luyện thể thao, nâng cao thể ...
Cô nàng i ngắn

Cô nàng i ngắn

Chuyến đi cao nguyên đá Đồng Văn của tôi lần ấy hoàn toàn ngẫu hứng. Nó được hình thành khi tôi ghé thăm anh bạn thân đang công tác tại ...
Người thầy của tôi

Người thầy của tôi

Cho tới giờ mỗi khi nhắc lại và biết ơn nhất, tôi vẫn luôn nghĩ về thầy Tiêu Âm, người thầy đã dìu dắt tôi suốt những tháng năm cấp ...
Một vòng nhân gian

Một vòng nhân gian

Ni cô Tuệ Tâm đang quét dọn những lá vàng rụng của đêm qua. Buổi sáng không khí bao giờ cũng trong lành, tĩnh lặng như nghe được cả tiếng ...
Nghệ sĩ ưu tú Xuân Bắc được bổ nhiệm làm Giám đốc Nhà hát Kịch Việt Nam

Nghệ sĩ ưu tú Xuân Bắc được bổ nhiệm làm Giám đốc Nhà hát Kịch Việt Nam

Chiều 14/1, nghệ sĩ Xuân Bắc đã nhận quyết định bổ nhiệm làm Giám đốc Nhà hát Kịch Việt Nam từ Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch.
Top 10 Hoa khôi Du lịch Việt Nam ‘phủ xanh’ đất trống hồ sinh thái Na Hang - Lâm Bình

Top 10 Hoa khôi Du lịch Việt Nam ‘phủ xanh’ đất trống hồ sinh thái Na Hang - Lâm Bình

5,3 ha khu vực rừng phòng hộ hồ sinh thái Na Hang - Lâm Bình (huyện Lâm Bình, Tuyên Quang) được phủ xanh nhờ sự chung tay của những người ...
Hotgirl 26 tuổi người Việt đính hôn với CEO 72 tuổi người Mỹ gây 'sốt'

Hotgirl 26 tuổi người Việt đính hôn với CEO 72 tuổi người Mỹ gây 'sốt'

Câu chuyện tình lệch 46 tuổi của hotgirl Việt và người đàn ông người Mỹ - Wynn Katz (72 tuổi, CEO của hãng thời trang ở Los Angeles) đang gây ...
Phiên bản di động