Thượng đỉnh Bộ tứ lần đầu tiên: Người mới, chuyện cũ

Mới đây, Ấn Độ đã xác nhận về Thượng đỉnh Bộ tứ giữa Tổng thống Mỹ Joe Biden, Thủ tướng Nhật Bản Suga Yoshihide, Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi và Thủ tướng Australia Scott Morrison theo hình thức trực tuyến vào cuối tuần này. Tổng thống Mỹ Joe Biden là người mới với Bộ tứ, song ông rõ ràng không xa lạ với những vấn đề dự kiến thảo luận trong thượng đỉnh...

Trước đó, lãnh đạo ngành ngoại giao Bộ tứ cũng đã tiếp xúc trực tuyến ngày 18/2. Ngoại trưởng Nhật Bản Motegi Toshimitsu mô tả cuộc họp 1 tiếng rưỡi là “đặc biệt sâu” với nội dung về nhiều thách thức khu vực và quốc tế hiện nay từ tình hình Myanmar, biển Hoa Đông, Biển Đông, Triều Tiên, đại dịch Covid-19 đến biến đổi khí hậu. Đây nhiều khả năng sẽ là nội dung thảo luận tại cuộc họp tới.

Câu chuyện cũ

Thứ nhất, quan hệ giữa Trung Quốc và Bộ tứ ngày một căng thẳng. Bắc Kinh nhiều lần tố cáo Bộ tứ là một Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) tại châu Á nhằm kiềm chế Trung Quốc. Đổi lại, Hướng dẫn Chiến lược An ninh quốc gia tạm thời và phát biểu của Ngoại trưởng Mỹ Anthony Blinken ngày 4/3 nhận định Trung Quốc là quốc gia duy nhất có tiềm lực kinh tế, ngoại giao, quân sự và công nghệ để thực sự thách thức hệ thống quốc tế ổn định, cởi mở hiện nay.

Lãnh đạo các nước Bộ tứ dự kiến họp Thượng đỉnh lần đầu tiên theo hình thức trực tuyến vào cuối tuần này
Lãnh đạo các nước Bộ tứ dự kiến họp Thượng đỉnh lần đầu tiên theo hình thức trực tuyến vào cuối tuần này

Quan hệ Trung Quốc - Ấn Độ chỉ tạm lắng sau khi hai bên kí thỏa thuận về xung đột biên giới tại Đường Kiểm soát thực tế (LAC), song có nguy cơ đối đầu trở lại bất cứ lúc nào. Trong khi đó, năm 2020 chứng kiến quan hệ ngoại giao, thương mại căng thẳng giữa Bắc Kinh và Canberra, thể hiện qua hàng loạt các lệnh trừng phạt trong lĩnh vực nông nghiệp.

Trước việc Bắc Kinh ban hành luật hải cảnh mới và tần suất xuất hiện dày đặc của máy bay, tàu chiến Trung Quốc tại khu vực tranh chấp là quần đảo Senkaku/Điếu Ngư, Tokyo đã lên tiếng phản đối trong cuộc gặp Bộ trưởng Ngoại giao và Quốc phòng song phương hồi tháng 2. Lực lượng Bảo vệ bờ biển Nhật Bản (JCG) đã tăng cường tàu tuần tra quần đảo Ogasawara ở phía Nam và tăng gấp 3 số lượng binh sĩ đồn trú để cải thiện năng lực giám sát vùng biển.

Trong bối cảnh đó, cuộc họp sắp tới được kì vọng sẽ giúp Bộ tứ cùng tìm giải pháp, xử lí tốt quan hệ với Trung Quốc, duy trì hòa bình, ổn định tại Ấn Độ Dương - Thái Bình Dươngt ự do và rộng mở.

Thứ hai, tình hình Triều Tiên chưa có chuyển biến lớn sau khi ông Joe Biden nhậm chức. Trong Đại hội Đảng Lao động Triều Tiên, Chủ tịch Kim Jong-un đã có chỉ dấu cho thấy Bình Nhưỡng sẵn sàng đối thoại nếu Washington bày tỏ thiện chí. Song tính đến hiện tại, chính sách Triều Tiên của Tổng thống Joe Biden vẫn là ẩn số. Cuộc họp Bộ tứ có thể là cơ hội để ông chia sẻ lập trường của mình về Triều Tiên, mang tới những thay đổi tích cực mà khu vực hằng mong muốn.

Vấn đề mới

Thứ ba, đó là câu chuyện phân phối vaccine Covid-19. Theo Reuters, New Delhi đã kêu gọi Bộ tứ đầu tư vaccine Covid-19, mở rộng nỗ lực tiêm chủng toàn cầu nhằm chống lại ngoại giao vaccine của Trung Quốc. Hồi tháng 2, ngoại trưởng Bộ tứ đã nhất trí về đẩy mạnh hợp tác trong sản xuất vaccine Covid-19, bảo đảm các nước đang phát triển được tiếp cận nguồn vaccine một cách công bằng, dù không đề cập trực tiếp đến cạnh tranh về quyền lực mềm với Trung Quốc.

Rõ ràng, trong bối cảnh đại dịch diễn biến phức tạp và câu chuyện sản xuất, phân phối vaccine trở thành quan tâm chung, vấn đề này nhiều khả năng sẽ tiếp tục xuất hiện tại thượng đỉnh Bộ tứ lần tới.

Cuối cùng, dù là vấn đề chỉ mới xuất hiện trong 1 tháng trở lại đây, song tình hình Myanmar cũng là nội dung thảo luận đặc biệt quan trọng. Trong cuộc họp Bộ tứ cấp Ngoại trưởng ngày 18/2, đại diện 4 bên đã thảo luận về “nhu cầu cấp bách cần khôi phục chính phủ dân cử tại Myanmar và ưu tiên thúc đẩy dân chủ trên diện rộng”. Cùng ngày, Ngoại trưởng Nhật Bản Motegi Toshimitsu nhấn mạnh chính quyền dân chủ cần nhanh chóng được khôi phục tại Myanmar. Myanmar cũng xuất hiện trong phát biểu của ông Joe Biden tại trụ sở Bộ Ngoại giao ngày 4/2 và Hướng dẫn Chiến lược An ninh quốc gia tạm thời.

Với những trọng tâm xoay quanh nhiều vấn đề nóng của khu vực và quốc tế như vậy, cuộc họp lãnh đạo các nước Bộ tứ cuối tuần này trở nên đáng theo dõi hơn bao giờ hết…

Minh Ngọc (Tổng hợp)

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Bước khởi động cần thiết

Bước khởi động cần thiết

Kết thúc cuộc gặp 3 bên tại Học viện Hải quân Mỹ ở Annapolis, bang Maryland, Mỹ, cố vấn an ninh quốc gia Mỹ, Nhật Bản và Hàn Quốc đã ra tuyên bố chia sẻ quan điểm chung về tiến trình phi hạt nhân hóa Bán đảo Triều Tiên, cùng cam kết nỗ lực hợp tác 3 bên thúc đẩy tiến trình này.
Cách ứng phó với Trung Quốc của nhóm Bộ Tứ

Cách ứng phó với Trung Quốc của nhóm Bộ Tứ

Tàu chiến 5 nước gồm Mỹ, Nhật Bản, Australia, Ấn Độ và Pháp từ ngày 5/4 bắt đầu tham gia cuộc tập trận hải quân La Perouse kéo dài 3 ngày ở Vịnh Bengal.
Lí do Trung Quốc trì hoãn tiêm vaccine Covid-19 cho người cao tuổi

Lí do Trung Quốc trì hoãn tiêm vaccine Covid-19 cho người cao tuổi

Trong khi người cao tuổi (NCT) là đối tượng được ưu tiên tiêm chủng đầu tiên ở nhiều quốc gia vì đây là nhóm dễ bị tổn thương trước mối đe dọa của dịch Covid-19, điều này đã không xảy ra ở Trung Quốc cho đến nay...
Bí ẩn 29 triệu liều vaccine Covid “giấu” tại thị trấn của Italy

Bí ẩn 29 triệu liều vaccine Covid “giấu” tại thị trấn của Italy

Người dân thị trấn Anagni của Italy đã thực sự sốc khi 29 triệu liều vaccine Covid-19 của AstraZeneca được cảnh sát phát hiện trong một nhà máy dược ngay bên ngoài vườn nho của thị trấn.
Những thách thức hậu giải cứu siêu tàu mắc cạn ở kênh đào Suez

Những thách thức hậu giải cứu siêu tàu mắc cạn ở kênh đào Suez

Tàu chở hàng khổng lồ mắc cạn ở kênh đào Suez đã gây ra nhiều gián đoạn trong ngành vận tải biển toàn cầu, có thể mất vài tuần hoặc có thể vài tháng để giải quyết hàng tồn đọng.

Tin khác

Khúc dạo đầu mới của quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Khúc dạo đầu mới của quan hệ xuyên Đại Tây Dương
Chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden đang đẩy nhanh việc triển khai chính sách ngoại giao nhằm khẳng định vị thế, duy trì các giá trị và lợi ích toàn cầu của Mỹ, trong đó có việc nhấn mạnh tầm quan trọng của hợp tác đồng minh...

Củng cố đối tác cũ trước thách thức mới

Củng cố đối tác cũ trước thách thức mới
Không chỉ đúng dịp Nga và Trung Quốc kỉ niệm 20 năm kí Hiệp ước Láng giềng tốt, Hữu nghị và Hợp tác, chuyến thăm của Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Lavrov đến Quế Lâm (Tây Nam Trung Quốc) còn diễn ra vào thời điểm nhạy cảm, chủ yếu liên quan đến các mối quan hệ giữa Nga và Trung Quốc với Mỹ.

LHQ kêu gọi hành động chống việc phân biệt đối xử với người cao tuổi

LHQ kêu gọi hành động chống việc phân biệt đối xử với người cao tuổi
Trong một báo cáo toàn cầu đầu tiên về phân biệt đối xử đối với người cao tuổi (NCT) công bố hôm 18/3, các cơ quan hàng đầu của Liên Hợp Quốc (LHQ) đã kêu gọi hành động khẩn cấp để chống lại tình trạng họ cho rằng gây tổn hại đến hạnh phúc của NCT và nền kinh tế quốc gia.

Nở rộ trang trại trong nhà giữa đại dịch Covid-19

Nở rộ trang trại trong nhà giữa đại dịch Covid-19
Các trang trại trong nhà đang tự định vị mình là một trong các giải pháp để giảm bớt ảnh hưởng do đại dịch Covid-19 gây ra đối với việc thu hoạch, vận chuyển và bán thực phẩm. Do vậy, xu hướng đầu tư vào các trang trại trong nhà ngày càng nở rộ nhằm ứng phó với nguy cơ gián đoạn nguồn cung thực phẩm...

Tổng thống Joe Biden kêu gọi người di cư ngừng đến Mỹ

Tổng thống Joe Biden kêu gọi người di cư ngừng đến Mỹ
Ngày 16/3, Tổng thống Mỹ Joe Biden hối thúc những người di cư không đến Mỹ trong bối cảnh ngày càng có nhiều chỉ trích xung quanh chính sách của ông Biden khiến số người di cư đến khu vực biên giới phía Nam của Mỹ giáp với Mexico tăng vọt, trong đó có hàng nghìn trẻ em không có người thân đi cùng.

Trí thức trẻ ASEAN và Nhật Bản nêu đề xuất giảm ô nhiễm rác nhựa đại dương

Trí thức trẻ ASEAN và Nhật Bản nêu đề xuất giảm ô nhiễm rác nhựa đại dương
Ngày 16/3, 22 trí thức trẻ đại diện cho thế hệ tương lai của 10 nước thành viên Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) và Nhật Bản đã thông qua tuyên bố chung, trong đó bày tỏ các quan ngại về vấn đề rác nhựa đại dương và nêu ra 13 đề xuất.
Xem thêm
Những thách thức hậu giải cứu siêu tàu mắc cạn ở kênh đào Suez

Những thách thức hậu giải cứu siêu tàu mắc cạn ở kênh đào Suez

Tàu chở hàng khổng lồ mắc cạn ở kênh đào Suez đã gây ra nhiều gián đoạn trong ngành vận tải biển toàn cầu, có thể mất vài tuần hoặc ...
Tổng thống Joe Biden kêu gọi người di cư ngừng đến Mỹ

Tổng thống Joe Biden kêu gọi người di cư ngừng đến Mỹ

Ngày 16/3, Tổng thống Mỹ Joe Biden hối thúc những người di cư không đến Mỹ trong bối cảnh ngày càng có nhiều chỉ trích xung quanh chính sách của ...
Căng thẳng tiếp diễn tại Myanmar

Căng thẳng tiếp diễn tại Myanmar

Đụng độ tiếp tục xảy ra tại Myanmar trong ngày 3/3. Đặc phái viên của Liên Hợp Quốc (LHQ) tại Myanmar, bà Christine Schraner Burgener cho biết đã có 38 ...
Mỹ đang đẩy Iran  vào “vòng tay” Huawei

Mỹ đang đẩy Iran vào “vòng tay” Huawei

Người khổng lồ công nghệ cao Trung Quốc Huawei đang tận dụng tốt thỏa thuận đối tác chiến lược 25 năm giữa Bắc Kinh và Tehran để giành được vị ...
Mỹ: Khuynh hướng hợp tác tích cực hơn với OPEC

Mỹ: Khuynh hướng hợp tác tích cực hơn với OPEC

Kể từ khi Saudi Arabia và các nước thành viên A rập khác của Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) áp đặt lệnh cấm vận dầu mỏ ...
Nhật Bản đứng trước biến động hậu “Kỉ nguyên Abe”

Nhật Bản đứng trước biến động hậu “Kỉ nguyên Abe”

Quyết định từ chức của Thủ tướng Nhật Bản Abe Shinzo diễn ra vào thời điểm có những biến động lớn về địa chính trị trong khu vực và trên ...
Thách thức chờ đợi Tổng thống Mỹ Biden sau “tháng trăng mật” tại Nhà Trắng

Thách thức chờ đợi Tổng thống Mỹ Biden sau “tháng trăng mật” tại Nhà Trắng

Một tháng kể từ khi bước vào Nhà Trắng, Tổng thống Mỹ Joe Biden đã ghi dấu với nhiều quyết sách, đường hướng và kết quả rõ rệt. Nhưng các ...
Chính sách của Mỹ với Trung Quốc sẽ ra sao nếu ông Biden thắng cử?

Chính sách của Mỹ với Trung Quốc sẽ ra sao nếu ông Biden thắng cử?

Theo giới phân tích, chính quyền ông Biden sẽ ít đối đầu công khai với Trung Quốc, nhưng bản chất không thay đổi nhiều so với chính phủ tiền nhiệm…
Khai mạc Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 36

Khai mạc Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 36

Sáng 26/6, Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 36 tổ chức theo hình thức trực tuyến khai mạc tại Trung tâm Hội nghị quốc tế Hà Nội. Trên cương ...
Phiên bản di động