Suy nghĩ từ bài báo "Dân vận" của Bác

Ngày 15/10/1949, Báo Sự Thật đăng bài "Dân vận" của Chủ tịch Hồ Chí Minh, với bút danh X.Y.Z. Bài báo ra đời ở thời điểm cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp đang trong giai đoạn cầm cự, chuẩn bị bước vào những chiến dịch lớn trong cuộc trường kì kháng chiến anh dũng của dân tộc. Bài báo "Dân vận" tiếp nối tư tưởng của Bác về lực lượng to lớn của Nhân dân đã được Người viết trong tác phẩm “Sửa đổi lối làm việc” (tháng 10/1947).

Mở đầu bài báo, Bác viết: "Vấn đề Dân vận nói đã nhiều, bàn đã kĩ nhưng vì nhiều địa phương, nhiều cán bộ chưa hiểu thấu, làm chưa đúng, cho nên cần phải nhắc lại". Do "chưa hiểu thấu, làm chưa đúng" cho nên Bác nhắc lại bốn vấn đề cốt tử: Nước ta là nước dân chủ; Dân vận là gì? Ai phụ trách dân vận? dân vận phải thế nào? Bài báo chỉ hơn 600 chữ, với cách đặt câu hỏi và trả lời ngắn gọn, nhưng đã đề cập một cách toàn diện những nguyên lí cơ bản nhất trong công tác dân vận của Đảng.

Thời gian trôi qua nhưng tác phẩm "Dân vận" của Bác vẫn như vừa được viết trong những ngày này. Tư tưởng và sự chỉ dẫn cụ thể của Người vẫn nguyên giá trị, bởi đây là tác phẩm mẫu mực, ngắn gọn, sâu sắc, được xem như cẩm nang của mọi cán bộ, đảng viên. Vượt qua thời gian, không gian, người đọc dù là cán bộ lãnh đạo, trí thức hay người dân quê cũng đều thấu hiểu.

Suy nghĩ từ bài báo
Ảnh tư liệu

Đọc bài báo "Dân vận", chúng ta gặp lại phong cách giản dị trong cách nói và cách viết của Bác, trong "khả năng hòa vào Nhân dân của Hồ Chí Minh", như một nhà báo nước ngoài đã viết. Bác thông thạo nhiều ngoại ngữ, vốn Nho học thâm sâu, là nhà báo, nhà thơ lớn, nhưng khi nói, khi viết, Bác luôn dùng những câu nói mộc mạc. Trong phần I, "Nước ta là nước dân chủ", chữ dân được nhắc nhiều lần, trong đó, điều cơ bản nhất là: "Bao nhiêu lợi ích đều vì dân. Bao nhiêu quyền hạn đều của dân". Phần II, "Dân vận là gì?", Bác lưu ý:

"Không thể chỉ dùng báo chương, sách vở, mít-tinh, khẩu hiệu, truyền đơn, chỉ thị mà đủ. Trước nhất là phải tìm mọi cách giải thích cho mỗi một người dân hiểu rõ ràng: Việc đó là lợi ích cho họ và nhiệm vụ của họ, họ phải hăng hái làm cho kì được". Ở phần III, "Ai phụ trách dân vận?", Bác lại nhắc: "Cùng nhau đi giải thích cho dân hiểu". Giải thích, đó là cách tốt nhất để dân hiểu đúng, làm đúng, ủng hộ cách mạng, ủng hộ đường lối kháng chiến. Dân thông rồi thì lại phải "đi sát với dân, thiết thực bày vẽ cho dân cách trồng trọt, chăn nuôi, cách chọn giống, ủ phân, làm cỏ". Bài báo "Dân vận" chỉ ra rằng, làm công tác dân vận "phải óc nghĩ, mắt trông, tai nghe, chân đi, miệng nói, tay làm, "phải thật thà nhúng tay vào việc". Chúng ta cùng nhớ lại, trong thư gửi đồng bào cả nước đăng trên Báo Cứu Quốc ngày 28/9/1945, Bác viết: "Lúc chúng ta nâng bát cơm mà ăn, nghĩ đến kẻ đói khổ, chúng ta không khỏi động lòng. Vậy tôi xin đề nghị với đồng bào cả nước, và tôi xin thực hành trước: Cứ 10 ngày nhịn ăn một bữa, mỗi tháng nhịn ba bữa. Đem gạo đó (mỗi bữa một bơ) để cứu dân nghèo". Ở Bác bao giờ lời nói cũng đi đôi với việc làm.

Dân vận trong lời giải thích, vận động, thuyết phục chưa đủ, cần phải dân vận trong hành động, trong cuộc sống, mẫu mực về phẩm chất đạo đức, lối sống. Đức tính giản dị, hành động gương mẫu là tấm gương sống của cán bộ, đảng viên. Năm 1971, khi Bác của chúng ta đã đi xa, nhà báo, nhà văn Mỹ David Halberstam viết trong cuốn sách "Hồ": "Có lẽ hơn bất kì một người nào khác của thế kỉ này, đối với dân tộc của ông và đối với cả thế giới, ông là hiện thân của một cuộc cách mạng. Thế nhưng đối với hầu hết người dân Việt Nam, ông là biểu tượng của cuộc sống, hi vọng, đấu tranh, hi sinh và thắng lợi của họ. Ông là một người Việt Nam lịch sự, khiêm tốn, nói năng hòa nhã, không màng địa vị, luôn luôn mặc quần áo đơn giản nhất - cách ăn mặc của ông không khác mấy người nông dân…".

Ngày nay cùng với những thành tựu to lớn trong phát triển kinh tế - xã hội, hội nhập ngày càng sâu rộng khu vực và thế giới, vị thế Việt Nam ngày càng khẳng định; trình độ dân trí ngày càng nâng cao. Trong thời kì công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, đòi hỏi nhận thức và hành động của người lãnh đạo phải phù hợp xu thế phát triển, với tình hình thực tế. Việc "giải thích cho dân hiểu" được Đảng ta nêu rõ trong Nghị quyết số 25-NQ/TƯ khóa XI về công tác dân vận: "Tăng cường lãnh đạo công tác thông tin, tuyên truyền, phát huy sức mạnh tổng hợp của các cơ quan thông tin đại chúng; mở rộng các kênh thông tin truyền thông, đối thoại trực tiếp với Nhân dân, góp phần giải tỏa bức xúc, hoài nghi trong xã hội". Về hành động của người làm công tác dân vận chính là phong cách: "Trọng dân, gần dân, hiểu dân, học dân và có trách nhiệm với dân". Tham nhũng, quan liêu và những biểu hiện tiêu cực khác đang làm xói mòn niềm tin của dân với Đảng. Vì vậy, đẩy mạnh chống tham nhũng, quan liêu, lợi ích nhóm, xa hoa, lãng phí chính là những nhiệm vụ chủ yếu trong công tác xây dựng Đảng, cũng là làm công tác dân vận, làm sao cho người dân được nói giữa dạ mình, bớt đi những thủ tục hành chính nhiêu khê, phiền hà.

Bác Hồ dặn, trước hết, cán bộ chính quyền phải làm công tác dân vận. Chúng ta phải tiếp tục chăm lo xây dựng bộ máy nhà nước vững mạnh, trong sạch, xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức tận tụy, trung thành, hết lòng vì dân. Mọi quan điểm, chủ trương mới của Đảng về công tác dân vận phải được thể chế hóa bằng các văn bản pháp luật, sát thực tiễn, hợp lòng dân, vì lợi ích của Nhân dân. Chăm lo xây dựng đội ngũ cán bộ dân vận, nhất là cán bộ tham mưu cấp chiến lược. Cán bộ chính quyền hay cán bộ đoàn thể đều phải "cùng nhau bàn tính kĩ càng, cùng nhau chia công rõ rệt".

Đọc lại tác phẩm của Bác, cùng suy ngẫm về những điều Bác mong, trí ta càng thấm thía lời dạy của Bác: "Việc dân vận rất quan trọng. Dân vận kém thì việc gì cũng kém. Dân vận khéo thì việc gì cũng thành công".

Lê Hồng Bảo Anh

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Tâm sự của người làm Bí thư Chi bộ

Tâm sự của người làm Bí thư Chi bộ

Trong cuộc đời quân ngũ, tôi và nhiều đồng đội của tôi đã từng làm Bí thư cấp ủy các cấp. Và dù ở cấp nào đi chăng nữa, việc làm Bí thư cũng đã để lại những nỗi niềm buồn vui, trăn trở, những kỉ niệm không thể nào quên trong kí ức của mỗi người.
Linh thiêng cội nguồn

Linh thiêng cội nguồn

Thắp hương là một nghi lễ truyền thống lâu đời ở nhiều nền văn hóa trên thế giới, trong đó có Việt Nam. Nghi lễ này mang nhiều ý nghĩa sâu sắc về yếu tố tâm linh, văn hóa và phong tục tập quán, phổ biến trong một số sự kiện tôn giáo, văn hóa, cúng bái, cầu nguyện, tưởng niệm,...
Tư tưởng Hồ Chí Minh về bảo vệ chính trị nội bộ trong xây dựng Đảng

Tư tưởng Hồ Chí Minh về bảo vệ chính trị nội bộ trong xây dựng Đảng

Tư tưởng Hồ Chí Minh về bảo vệ chính trị nội bộ Đảng, chống mọi quan điểm tư tưởng thù địch và những biểu hiện cơ hội, sai trái hiện nay có ý nghĩa quan trọng và cấp thiết, góp phần thực hiện tốt chủ trương xây dựng, chỉnh đốn Đảng theo Nghị quyết Đại hội lần thứ XIII của Đảng.
Đảng đã đưa đất nước đến với mùa Xuân phồn vinh, hạnh phúc

Đảng đã đưa đất nước đến với mùa Xuân phồn vinh, hạnh phúc

Mùa Xuân khởi đầu một năm mới, muôn hoa nở rộ đủ sắc màu, mát mẻ; mùa trẻ hoá, đổi mới, bật dậy tuổi thanh xuân; những đàn chim én lượn cao vút trên bầu trời xanh mang thông điệp sức sống mới của vạn vật. Trục quay trái đất nghiêng dần về phía mặt trời, các giờ được chiếu sáng tăng dần lên chan hoà, lan toả muôn nơi, khiến cho tiết trời ấm áp. Cây nảy lộc đâm chồi.
Chuyện về người gánh hành lí trong bức tranh “Bác Hồ về nước”

Chuyện về người gánh hành lí trong bức tranh “Bác Hồ về nước”

Sáng sớm 28/1/1941 (tức mồng 2 Tết Tân Tỵ), Bác Hồ cùng 5 chiến sĩ dẫn đường và tháp tùng khởi hành trở về Tổ quốc.

Tin khác

Mừng Xuân, vững tin vào Đảng quang vinh!

Mừng Xuân, vững tin vào Đảng quang vinh!
Sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam là một sự kiện chính trị lịch sử trọng đại, mở ra bước ngoặt căn bản trong sự nghiệp phát triển của dân tộc ta.

Đạo hiếu - Nét đẹp văn hoá truyền thống của dân tộc Việt

Đạo hiếu - Nét đẹp văn hoá truyền thống của dân tộc Việt
Tết đến Xuân về, bất kể là ai, hễ cứ đến ngày Tết là lòng khôn nguôi nhớ quê, tràn ngập kí ức về quê, mong được cúi lạy trước bàn thờ tổ tiên, gửi tấm lòng qua khói hương thơm ngát.

Bác Hồ về nước chuẩn bị cho việc giành độc lập

Bác Hồ về nước chuẩn bị cho việc giành độc lập
Ngày 28/1/1941 (mùng 2 Tết Tân Tỵ), Chủ tịch Hồ Chí Minh đã về nước, trực tiếp lãnh đạo cách mạng Việt Nam sau 30 năm hoạt động cách mạng ở nước ngoài. Ngay khi về nước, Người đã lãnh đạo Đảng ta chuẩn bị lực lượng chính trị, lực lượng vũ trang, căn cứ địa cách mạng để giành độc lập cho dân tộc.

Chuyện về thương hiệu và gia tăng giá trị thương hiệu

Chuyện về thương hiệu và gia tăng giá trị thương hiệu
Một vùng đất bán sơn địa, phù sa màu mỡ, khí hậu thích hợp, cùng với bàn tay và ý chí của những người nông dân, củ hành, củ tỏi đã vươn xa, trở thành niềm tự hào của Kinh Môn, của cả xứ Đông - Hải Dương. Với nghề nông truyền thống, bà con nơi đây từng bước khá giả lên nhờ tính chuyên cần để có những vụ mùa bội thu, giá cao nhờ chất lượng được chăm chút từng khâu vun trồng…

Văn hóa liêm chính xưa và nay

Văn hóa liêm chính xưa và nay
Văn hóa liêm chính là một bộ phận của văn hóa công vụ, là đặc trưng quan trọng của văn hóa chính trị.

Nông nghiệp sinh ra... Tết

Nông nghiệp sinh ra... Tết
Do nhu cầu canh tác nông nghiệp, người Việt cổ đã “phân chia” thời gian trong một năm thành 24 tiết khác nhau và ứng với mỗi tiết này có một thời khắc “giao thời”. Trong đó, quan trọng nhất là tiết khởi đầu của một chu kì canh tác, gieo trồng, tức là Tiết Nguyên đán. Sau này, được biết đến là Tết Nguyên đán, tức là Tết của người Việt…

Thay tiền lì xì bằng các món quà thiết thực

Thay tiền lì xì bằng các món quà thiết thực
Đã từ lâu, theo phong tục ở nước ta thì dịp Tết đến Xuân về, mọi người thường chuẩn bị một số lượng tiền nhất định để lì xì, mừng tuổi lấy may, lấy hên, chúc sức khỏe, chúc thọ... cho trẻ nhỏ cũng như các bậc cao niên là cha mẹ, ông bà mình.

Bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa đình làng Nam Bộ

Bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa đình làng Nam Bộ
Ở Nam Bộ, ngôi đình làng được xem là thiết chế văn hóa dân lập nhưng chịu sự quản lí của nhà nước phong kiến, là nơi hội họp của cộng đồng xã, thôn, địa điểm làm việc của hương chức.

Thiên Cổ Miếu, ngôi đền thờ sự học đầu tiên của người Việt

Thiên Cổ Miếu, ngôi đền thờ sự học đầu tiên của người Việt
Đền Thiên Cổ Miếu là biểu tượng thiêng liêng cho sự học của nước Việt Nam từ khởi thủy, là di tích khắc ghi truyền thống “Tôn sư trọng đạo” của người Việt…

Biểu tượng Rồng và năm con Rồng

Biểu tượng Rồng và năm con Rồng
Năm 2024 là năm Giáp Thìn, năm con Rồng. Rồng xuất hiện rất sớm trong huyền thoại, truyền thuyết cũng như nghệ thuật tạo hình của nhiều dân tộc trên thế giới. Giới nghiên cứu cả trong và ngoài nước đã có nhiều lí giải khác nhau về nguồn gốc của rồng...

Xin lửa và giữ lửa trong ba ngày Tết

Xin lửa và giữ lửa trong ba ngày Tết
Từ ngàn đời xa xưa ở làng quê của mỗi chúng ta dẫu hàn vi nghèo khó nhưng rất thơ mộng thanh bình. Người dân quê có mơ ước thật đơn sơ, giản dị “ngày ăn ba bữa, lửa đỏ ba lần”, chỉ bao nhiêu đó cũng đủ là niềm tự hào của họ.

Ngành Y tế luôn có những biện pháp hữu hiệu để chăm sóc, bảo vệ sức khỏe, tính mạng của Nhân dân

Ngành Y tế luôn có những biện pháp hữu hiệu để chăm sóc, bảo vệ sức khỏe, tính mạng của Nhân dân
Ngày 9/1/2024, Bộ Y tế tổ chức hội nghị triển khai công tác y tế năm 2024. Hội nghị diễn ra theo hình thức trực tiếp và trực tuyến nối điểm cầu Chính phủ với điểm cầu 63 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương. Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Khái chủ trì hội nghị tại điểm cầu Trung ương.

Khắc ghi lời dạy của Bác Hồ: “Vì lợi ích mười năm thì phải trồng cây, vì lợi ích trăm năm thì phải trồng người”

Khắc ghi lời dạy của Bác Hồ: “Vì lợi ích mười năm thì phải trồng cây, vì lợi ích trăm năm thì phải trồng người”
Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn quan tâm đến việc nâng cao đời sống của Nhân dân. Để làm được điều này, Người cho rằng, việc phát triển kinh tế phải gắn với bảo vệ môi trường sống và toàn dân phải tích cực học tập để tham gia vào công cuộc xây dựng nước nhà. Bởi vậy, Người đã căn dặn: “Vì lợi ích mười năm thì phải trồng cây, vì lợi ích trăm năm thì phải trồng người”.

Nghĩa vụ quốc tế trong sáng và cao cả

Nghĩa vụ quốc tế trong sáng và cao cả
Càng phát triển và trưởng thành, bên cạnh việc lập được nhiều chiến công to lớn và hiển hách trong sự nghiệp giải phóng dân tộc và bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa, Quân đội Nhân dân Việt Nam còn thực hiện xuất sắc nghĩa vụ quốc tế trong sáng và cao cả theo chủ trương của Đảng và lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Xây dựng nền ngoại giao toàn diện, hiện đại để nâng tầm vị thế quốc gia

Xây dựng nền ngoại giao toàn diện, hiện đại để nâng tầm vị thế quốc gia
Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng đã đánh giá vị thế, uy tín, vai trò của Việt Nam trong khu vực và trên thế giới ngày càng được nâng cao. Đại hội cũng đã xác định xây dựng nền ngoại giao toàn diện, hiện đại với ba trụ cột là đối ngoại Đảng, ngoại giao Nhà nước và đối ngoại nhân dân để tiếp tục nâng tầm vị thế quốc gia…
Xem thêm
Phiên bản di động