Miền di sản xứ Đoài

Chỉ cách trung tâm Thủ đô vài chục km, đến Ba Vì, du khách như lạc vào một vùng núi hoang sơ, hòa mình vào cảnh quan thiên nhiên hùng vĩ. Quanh khu vực này tập trung thắng cảnh như hồ Suối Hai, Ao Vua, Suối Ngà, Suối Tiên.... cùng những khu du lịch nổi tiếng như Khoang Xanh - Suối Tiên, Thiên Sơn - Suối Ngà hay khu du lịch Ao Vua... Mỗi khu du lịch có nét riêng, nhưng đều khai thác vẻ đẹp của cảnh quan rừng núi, kết hợp với suối nước, không gian mặt nước. Khu Khoang Xanh - Suối Tiên là một thí dụ. Khu du lịch nằm giữa thung lũng của dãy núi Ba Vì, ở độ cao 400m so với mực nước biển, được bao bọc bởi núi rừng trùng điệp, dòng suối Tiên ở dưới chân núi Tản, cho nên khí hậu quanh năm mát mẻ. Thượng nguồn có những dòng thác đẹp như thác Mơ, thác Hoa, thác Tràn, thác Mâm Xôi... Bởi thế, từ nhiều năm nay, khu vực này là một trong những nơi nghỉ dưỡng cuối tuần lí tưởng của nhiều người.

Tòa Thủy đình, trước sân chùa Thầy

Dãy Ba Vì không chỉ là nơi có nhiều cảnh đẹp hoang sơ, theo truyền thuyết, đây chính là nơi ngự của Tản Viên Sơn Thánh - vị thần đứng đầu trong Tứ bất tử của dân tộc ta. Ghi nhớ công ơn của người, Nhân dân đã xây dựng đền Thượng, đền Trung, đền Hạ, hằng năm thu hút hàng trăm nghìn lượt người đến chiêm bái. Là vùng đất cổ, khu vực Ba Vì, Sơn Tây là nơi có nhiều ngôi đình, đền thuộc hàng đẹp nhất nước ta. Chùa Mía là một bảo tàng về nghệ thuật điêu khắc tượng với 267 pho tượng tròn. Đình Chu Quyến là đỉnh cao của nghệ thuật sử dụng những cột cái, cột con, xà, vì kèo, kẻ bẩy... tạo nên một hệ thống mái đình độc đáo, không dùng một chiếc đinh nào. Hệ kết cấu khung gỗ đồ sộ này là một kho tác phẩm điêu khắc dân gian tinh xảo, miêu tả các cảnh chọi gà, đàn, hát múa dân gian, các họa tiết trang trí linh vật...

Qua vùng núi Ba Vì với nhiều đình, đền, đến núi Sài Sơn, du khách tham quan chùa Thiên Phúc (chùa Thầy) - nơi tu hành của Thiền sư Từ Đạo Hạnh. Đến đây, khách du lịch được chiêm ngưỡng nhiều kiến trúc thuần Việt. Nổi bật là tòa thủy đình nổi lên giữa hồ nước rộng, có cái tên rất đẹp: Long Chiểu. Từ bờ hồ vào ngôi chùa chính, khách du lịch đi qua hai cây cầu gỗ, mái lợp ngói, một kiến trúc điển hình của đồng bằng Bắc Bộ. Cách chùa Thầy không xa là chùa Tây Phương, với 18 bức tượng La Hán có kích thước lớn, mỗi bức tượng mang một dáng vẻ, sắc thái riêng, được xem là đỉnh cao của nghệ thuật điêu khắc Việt Nam.

Thiên nhiên ban tặng cho xứ Đoài nhiều cảnh đẹp kì thú. Người xưa đã tôn lên vẻ đẹp của tự nhiên bằng những kiến trúc hài hòa. "Miền di sản" xứ Đoài ngoài quần thể chùa Hương nổi tiếng, còn có những ngôi chùa độc đáo, như chùa Trăm Gian, chùa Trầm. Chùa Trăm Gian được khởi dựng từ đời Lý. Khám phá chùa Trăm Gian là cả một quá trình, bởi chùa có tới 104 gian lớn, nhỏ; 153 pho tượng. Chùa Hang nằm trong một hang núi lớn. Toàn bộ hệ thống tượng trong chùa đều bằng đá, có nhiều pho tượng được tạc trực tiếp lên vách đá tạo nên vẻ đẹp riêng biệt.

Trong sáu cụm du lịch trọng điểm của Thủ đô, xứ Đoài sẽ được đầu tư ba cụm du lịch gồm: Cụm du lịch Sơn Tây - Ba Vì, cụm du lịch Hương Sơn - Quan Sơn, cụm du lịch Hà Đông. Chủ trương của ngành du lịch là đẩy mạnh hoạt động kết hợp khai thác du lịch nghỉ dưỡng với du lịch tâm linh, du lịch làng nghề. Thành phố sẽ thực hiện những dự án đầu tư vào các khu du lịch này, trong đó chú trọng đầu tư vào những khu di tích tiêu biểu như: Khu du lịch văn hóa tâm linh núi Ba Vì, gồm đền Hạ - đền Trung - đền Thượng, khu du lịch sinh thái tổng hợp hồ Suối Hai, công viên sinh thái Vườn Quốc gia Ba Vì; điểm du lịch văn hóa tổng hợp Chùa Trầm; điểm du lịch tâm linh tín ngưỡng Chùa Thầy, khu du lịch vui chơi giải trí Tuần Châu, điểm du lịch làng nghề mây - tre - đan Phú Vinh, điểm du lịch làng nghề dệt lụa Vạn Phúc...

Song song với đầu tư xây dựng các sản phẩm du lịch, thành phố đầu tư cải tạo hạ tầng giao thông khu vực. Những tuyến đường như Đại lộ Thăng Long, đường 32... cùng nhiều tuyến đường khác đã và đang dần được đưa vào sử dụng, tạo điều kiện để du lịch ở vùng đất núi Tản, sông Đà phát triển tương xứng với tiềm năng.