Kỳ 3: Xây dựng thương hiệu du lịch từ bản sắc văn hóa và hạnh phúc của người dân

Lễ hội Hoa trái bốn mùa Tại tổ dân phố 7, phường Trung Tâm

Mường Lò đẹp bởi cảnh sắc, Mường Lò hấp dẫn bởi văn hóa, Mường Lò nổi tiếng bởi Xòe Thái. Nhưng điều giữ chân con người có thể không nằm ở những thứ dễ nhìn thấy nhất. Đó có thể là nụ cười của người phụ nữ bên bếp lửa, là tiếng trẻ con trong bản, là câu chuyện của một nghệ nhân, là bữa cơm được nấu bằng sản vật quê nhà, là cảm giác bước vào một ngôi nhà sàn và được chủ nhà đón tiếp như một người thân.

Du lịch cuối cùng vẫn là câu chuyện của con người. Vì vậy thương hiệu Mường Lò, nếu muốn đi xa, phải bắt đầu từ con người.

Từ “điểm đến” đến “nơi đáng sống”

Trong tư duy phát triển du lịch hiện đại, một điểm đến thành công không chỉ tạo ra trải nghiệm cho khách mà còn phải tạo ra chất lượng sống cho cư dân.

Nếu đường làng sạch đẹp hơn vì có du lịch thì người dân được hưởng lợi. Nếu cảnh quan được bảo vệ vì có du lịch, người dân hưởng lợi. Nếu văn hóa được trao truyền vì có du lịch, cộng đồng hưởng lợi. Nếu thanh niên có việc làm vì du lịch, gia đình hưởng lợi. Nếu nông sản có đầu ra vì du lịch, nông dân hưởng lợi. Nếu phụ nữ có thêm sinh kế, gia đình và xã hội hưởng lợi. Như vậy, du lịch trở thành một động lực làm cho quê hương tốt lên mỗi ngày.

Đây là hướng đi rất phù hợp với định hướng phát triển của Lào Cai theo hướng “Xanh, hài hòa, bản sắc, hạnh phúc”, trong đó nhấn mạnh vai trò chủ thể của Nhân dân, bảo tồn và phát huy di sản, đồng thời biến di sản thành động lực cho phát triển du lịch bền vững.

Du khách người Pháp trải nghiệm tại homstay Ngọc Chiêm, TDP Sà Rèn, phường Trung Tâm

Mường Lò cần một thương hiệu có “linh hồn”

Một logo đẹp chưa tạo nên thương hiệu. Một khẩu hiệu hay cũng chưa tạo nên thương hiệu. Một lễ hội lớn càng chưa đủ. Thương hiệu phải được hình thành từ những trải nghiệm nhất quán. Du khách nghe đến Mường Lò phải nghĩ đến Xòe. Nhưng không chỉ Xòe, họ phải nghĩ đến sự thân thiện, đến văn hóa Thái, đến những bản làng xanh, đến ẩm thực đặc sắc, đến cảnh quan Mường Lò, đến những trải nghiệm chân thực. Đến một vùng đất mà ở đó con người vẫn giữ được bản sắc trong quá trình hội nhập.

Và trên hết: Mường Lò phải tạo ra cảm giác “đến một lần còn muốn trở lại”. Để làm được điều đó, cần một chiến lược thương hiệu dài hạn, không phụ thuộc vào một mùa lễ hội. Lễ hội là điểm nhấn, nhưng thương hiệu phải sống quanh năm.

Du khách người Pháp trải nghiệm cùng người dân địa phương

Một Mường Lò xanh, hài hòa và có trách nhiệm

Du lịch càng phát triển, yêu cầu bảo vệ môi trường càng lớn. Không thể để lượng khách tăng nhưng rác thải cũng tăng vì thiếu khu xử lý. Không thể để những bản làng truyền thống biến thành những khu phố dịch vụ thiếu bản sắc.

Không thể để nhà sàn bị thay thế bằng những công trình bê tông thiếu hài hòa. Không thể để văn hóa bị biến thành những tiết mục phục vụ khách một cách máy móc.

Mường Lò cần lựa chọn con đường du lịch có trách nhiệm. Đó là phát triển nhưng có giới hạn. Khai thác nhưng phải tái tạo. Đón khách nhưng phải bảo vệ không gian sống. Làm kinh tế nhưng không đánh đổi bản sắc.

Đây cũng là lý do những trải nghiệm như “Một ngày sống cùng bản Thái”, không gian văn hóa Tây Bắc, các hoạt động thể thao dân tộc, trải nghiệm sản phẩm địa phương… cần được phát triển thành những sản phẩm thường xuyên chứ không chỉ xuất hiện trong lễ hội.

Hãy để mỗi du khách trở thành một người kể chuyện về Mường Lò

Trong thời đại số, một điểm đến có thể được quảng bá bởi hàng triệu người.

Một bức ảnh đẹp, một video vài chục giây, một câu chuyện của nghệ nhân, một món ăn, một vòng Xòe, một khoảnh khắc bình minh trên cánh đồng. Những điều đó có thể lan truyền mạnh hơn nhiều chiến dịch quảng cáo truyền thống.

Nhưng muốn tạo ra những câu chuyện thật, Mường Lò phải tạo ra những trải nghiệm thật.

Đôi khi một bữa cơm gia đình ngon, một câu chuyện chân thành, một điệu Xòe tự nhiên lại có sức thuyết phục hơn một sân khấu quá lớn.

Du khách Tây cùng tham gia làm bánh với người đân nơi họ đến du lịch và được tận hưởng đáng nhớ

Bởi du khách hiện đại ngày càng tìm kiếm trải nghiệm bản địa. Họ muốn biết: Người dân nơi đây sống thế nào? Ăn gì? Làm gì? Giữ văn hóa ra sao? Con người có hạnh phúc không? Và câu hỏi cuối cùng ấy rất quan trọng.

Bởi một vùng đất không thể quảng bá là “điểm đến hạnh phúc” nếu chính những người đang sống ở đó chưa cảm nhận được hạnh phúc từ quá trình phát triển. Khi vòng Xòe ấy ngày càng rộng, Mường Lò sẽ không chỉ có thêm một sản phẩm du lịch. Mường Lò sẽ có một thương hiệu văn hóa – du lịch mang linh hồn của chính mình.

Và khi mỗi người dân cảm nhận được rằng văn hóa của cha ông đang giúp họ có thêm sinh kế, quê hương ngày càng đẹp hơn, con em có thêm cơ hội lập nghiệp, cuộc sống ngày càng tốt đẹp hơn, thì khi ấy câu chuyện “biến di sản thành tài sản” mới thực sự đi đến đích.