Ngày 19/11 hằng năm được Liên Hợp Quốc chọn là Ngày Nhà vệ sinh Thế giới nhằm nâng cao nhận thức về tầm quan trọng của hệ thống vệ sinh an toàn. Thông điệp năm 2025 do UN-Water phát động mang chủ đề “Sanitation in a Changing World” với khẩu hiệu “We’ll Always Need the Toilet” (Chúng ta luôn cần nhà vệ sinh), nhấn mạnh rằng dù thế giới thay đổi thì nhu cầu về nhà vệ sinh an toàn, sạch sẽ luôn là nhu cầu cơ bản và bền vững của con người.
Tại Việt Nam, điều kiện vệ sinh học đường vẫn đặt ra nhiều thách thức. Thống kê của Bộ Giáo dục và Đào tạo năm 2021 cho biết cả nước có khoảng 188.000 nhà vệ sinh trường học, trong đó 67% là công trình kiên cố, còn 33% cần nâng cấp hoặc xây mới. Tại một số địa bàn khó khăn, công trình vệ sinh chưa được đầu tư đúng mức, nhiều học sinh e ngại sử dụng do thiếu an toàn hoặc không đảm bảo vệ sinh, ảnh hưởng đến sức khỏe và tâm lý của trẻ.
Trước thực trạng đó, từ năm 2021, Quỹ Vì Tầm Vóc Việt (VSF), Tập đoàn TH và Ngân hàng TMCP Bắc Á (BAC A BANK) phối hợp với Trung tâm Tình nguyện Quốc gia, Bộ Giáo dục và Đào tạo và các đối tác triển khai dự án “1.000 nhà vệ sinh trường học” với tổng ngân sách 61,5 tỷ đồng. Dự án đặt mục tiêu xây mới và cải tạo tối thiểu 1.000 công trình vệ sinh trường học và nâng cao ý thức bảo quản, sử dụng nhà vệ sinh, thực hành vệ sinh cá nhân cho học sinh tại các địa phương còn khó khăn trong 10 năm.
Riêng trong năm 2025, dự án đã khởi công 102 công trình nhà vệ sinh tại địa bàn 11 tỉnh bao gồm: Sơn La, Phú Thọ, Nghệ An, Điện Biên, Lai Châu, Gia Lai, Quảng Ngãi, Đắk Lắk, Tây Ninh, Lâm Đồng, Cà Mau. Trong đó 39 công trình đã hoàn thành và đưa vào sử dụng. Cùng năm, các đơn vị triển khai dự án cũng đã ký kết với Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Nghệ An để trao tặng 300 nhà vệ sinh, tổng trị giá 18 tỷ đồng.
 |
| Các em học sinh tại Trường Tiểu học Thăng Long (Tuyên Quang) và Trường Tiểu học Xã Bắc Quỳnh (Lạng Sơn) sử dụng nhà vệ sinh mới do dự án 1.000 nhà vệ sinh trao tặng |
Bên cạnh hoạt động xây dựng, nâng cấp nhà vệ sinh, dự án còn lắp đặt bảng hướng dẫn rửa tay theo chuẩn Bộ Y tế; cung cấp nước rửa tay; tổ chức tập huấn về vệ sinh cá nhân, sử dụng nước sạch, sức khỏe sinh sản vị thành niên và sức khỏe học đường; cùng các hoạt động truyền thông và ngày hội vệ sinh tại trường học.
Đây cũng là một dự án tiên phong, tạo một làn sóng hành động cho nhiều bên liên quan trên cả nước cùng tham gia để hướng đến đạt mục tiêu của Chương trình Sức khỏe học đường và các chương trình mục tiêu quốc gia khác.
Nhà vệ sinh sạch, an toàn đóng vai trò quan trọng trong phòng ngừa bệnh truyền nhiễm, hạn chế ô nhiễm môi trường và bảo đảm quyền riêng tư của học sinh. Đây cũng là một trong những điều kiện để thực hiện Mục tiêu Phát triển Bền vững số 6 (SDG 6) về nước sạch và vệ sinh.
Nhân Ngày Nhà vệ sinh Thế giới 19/11, các hoạt động này một lần nữa nhấn mạnh vai trò của vệ sinh học đường trong bảo vệ sức khỏe trẻ em, đồng thời kêu gọi sự chung tay của cộng đồng để mọi học sinh đều được học tập trong môi trường sạch sẽ, an toàn, tạo điều kiện để cho trẻ em phát triển toàn diện cả về thể lực và trí lực.
