Giếng làng lưu giữ hồn quê

Trong tâm thức của người dân nông thôn, giếng làng là biểu tượng mang giá trị tinh thần của làng xã.

Với quan niệm, giếng làng không chỉ là nơi cung cấp nguồn nước sạch phục vụ đời sống sinh hoạt của cộng đồng dân cư, mà còn là nguồn tụ “thủy-phúc” của cả làng nên khi xây dựng hương ước, làng có quy định: Phải coi trọng và bảo vệ giếng làng. Hầu hết các giếng cổ ngày xưa thường có tên gắn với di tích như giếng Ngọc, giếng Rồng hoặc gắn với tên làng, xóm, giếng Đình, giếng Miếu, giếng Đồng, giếng Cồn. Hiện nay, nhiều làng quê Việt Nam vẫn lưu giữ được những giếng cổ như giếng đất, giếng đá, giếng thùng, giếng tròn, giếng bán nguyệt.

5854 cg1380
Giếng Đá sau trận mưa, nước dâng lên cao ngập cả bậc lên xuống

Tỉnh Nam Định hiện nay có khoảng trên 500 giếng làng. Huyện Nam Trực còn lưu giữ được 25 giếng cổ. Giếng Đá làng tôi (thôn Vân Chàng, thị trấn Nam Giang, huyện Nam Trực) cũng có tên trong danh sách đó.

Giếng Đá nằm ở giữa làng rất hài hòa trong tổng thể cảnh quan kiến trúc của một làng rèn truyền thống gắn với nghề nông. Theo các cụ cao niên truyền lại, cách đây khoảng 80 năm, ông Hàn Nhai người trưởng thành từ nghề đúc đồng quê tôi lên Hà Nội làm ăn phát đạt về công đức làm giếng. Đầu tiên là giếng đất, sau đó mới làm bằng đá. Giếng hình tròn, đường kính 4,5 mét, sâu 6,3 mét, thành giếng được ghép bằng đá, có 2 lối lên xuống, mỗi lối gồm 5 bậc để người dân ra đây gánh nước cho thuận tiện. Ngày ấy chưa có những cái giếng tư, giếng Đá là nơi duy nhất cung cấp nước sạch cho người làng tôi. Sáng sớm hoặc chiều muộn người dân xếp hàng để gánh nước. Những thôn nữ tóc đuôi sam vừa đi vừa nhún nhảy làm cho hai thùng nước sóng sánh, để lại ấn tượng với nhiều chàng trai trong và ngoài làng.

5855 giengque5

Giếng Đá còn là nơi sinh hoạt quen thuộc của các bà nội trợ. Nơi ấy là điểm dừng chân, chuyện trò thân ái của những nông dân sau khi uống ngụm nước trong lành múc từ giếng lên. Những nông phu đi cày bừa, cấy hái hay những chàng trai gánh đôi bó lúa vàng trĩu hạt về làng trong mùa gặt gặp nhau nơi giếng Đá nở nụ cười thay cho lời chào hỏi làm bao mệt nhọc tan biến hết. Nên thơ hơn, giếng làng còn là nơi hò hẹn và nảy sinh mối tình quê chân chất của những đôi trai gái làng trên xóm dưới.

Cũng như nhiều giếng làng khác của vùng đồng bằng Bắc Bộ, vào những năm 90 thế kỉ trước, nhà nhà khoan giếng riêng thì hình ảnh người người đứng xếp hàng quanh bờ giếng đợi gánh nước không còn nữa. Hiện nay, nhà nào cũng dùng nước máy, nước sạch, nhưng với tâm niệm, giếng làng là một phần quan trọng trong đời sống văn hóa của thôn làng nên trong quá trình xây dựng nông thôn mới, giếng làng được người dân địa phương cùng với con em đi xa đóng góp khôi phục, sửa chữa, chỉnh trang đẹp đẽ khiến làng quê vừa tươi mát vừa mộc mạc, cổ kính.

Bài và ảnh Nguyễn Đức Hòe

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Báo xuân là món ăn tinh thần của những ngày tết

Báo xuân là món ăn tinh thần của những ngày tết

Không biết từ bao giờ làng báo có truyền thống phát hành thêm tờ báo Xuân vào dịp Tết Nguyên đán, gọi là Giai phẩm Xuân.
Nữ sĩ Lan Hinh và hành trình tâm khảm cùng Á Nam Lưu Niệm Đường

Nữ sĩ Lan Hinh và hành trình tâm khảm cùng Á Nam Lưu Niệm Đường

Gần 30 năm trước, nén lại nỗi lòng đằng đẵng xa chồng con và gần 40 cháu chắt, từ nước Mỹ trở về Việt Nam, Nữ sĩ Lan Hinh một mình thực hiện hành trình từ tâm khảm đối với cha mình, đó là dựng nên Lưu Niệm Đường Á Nam Trần Tuấn Khải, nằm ở đường 27, phường Hiệp Bình Chánh, thành phố Thủ Đức, TP. Hồ Chí Minh. Từ đó đến nay, Lưu Niệm Đường trở thành nơi tưởng nhớ, lưu giữ, bồi đắp và lan tỏa những giá trị về con người và văn hóa Nhà thơ yêu nước họ Trần. Nay, ở tuổi gần 90, nữ sĩ Lan Hinh lại thêm đau đáu, trăn trở nỗi lo tuổi xế chiều…
Gắn kết bền vững với người cao tuổi

Gắn kết bền vững với người cao tuổi

Ngày 20/1, tại Hà Nội đã diễn ra Hội nghị sơ kết chương trình phối hợp giữa Hội NCT TP và Công ty CP Chăm sóc sức khỏe Trường Sinh Việt Nam (Trường Sinh Việt Nam) về xây dựng mô hình CLB Thức vũ kinh trường sinh.
Vị “cứu tinh” của hát Trống quân Đan Nhiễm

Vị “cứu tinh” của hát Trống quân Đan Nhiễm

Đã ở tuổi “xưa nay hiếm” mà mắt vẫn sáng, tai vẫn nghe rành, răng vẫn đều chằn chặn, cụ Nguyễn Thị Vẫy là cây đại thụ hát Trống quân của làng.
Thương hiệu nào từng được mệnh danh “đệ nhất Phở Hà Nội”

Thương hiệu nào từng được mệnh danh “đệ nhất Phở Hà Nội”

Câu hỏi này trước đây chắc ít người còn trả lời được bởi đó từng là câu chuyện dĩ vãng. Nhưng giờ đây, khi lịch sử được lần giở lại, món ngon được hồi sinh, câu hỏi ấy đã có câu trả lời rõ ràng và sống động.

Tin khác

Bắn pháo hoa khi chưa được cấp phép trong chương trình 'Huế - Countdown 2021'

Bắn pháo hoa khi chưa được cấp phép trong chương trình 'Huế - Countdown 2021'
Chiều 8/1, Văn phòng Ủy ban nhân dân tỉnh Thừa Thiên - Huế cho biết, các cơ quan chức năng đang làm rõ để xử lý theo quy định việc bắn pháo hoa nổ tầm thấp của Công ty Trách nhiệm hữu hạn Gia Bảo Event - Media (đóng tại phường Xuân Phú, thành phố Huế) tại chương trình “Huế - Countdown 2021 - Thắp sáng niềm tự hào”.

Giữ nghề truyền thống

Giữ nghề truyền thống
Hơn 20 năm gắn bó với nghề làm bánh chưng đen truyền thống, bà Vi Thị Chắn, thôn Co Nhan I, xã Tình Húc, huyện Bình Liêu, tỉnh Quảng Ninh không chỉ nâng cao kinh tế cho gia đình, mà còn gìn giữ các giá trị truyền thống của cha ông…

Gần 20 nghìn cư dân Ecopark mãn nhãn cùng đại tiệc countdown hoành tráng

Gần 20 nghìn cư dân Ecopark mãn nhãn cùng đại tiệc countdown hoành tráng
Đêm 31/12, đại tiệc countdown đón chào năm mới 2021 tại Ecopark đã diễn ra với gần 20.000 cư dân khu đô thị. Sự kiện năm nay được chủ đầu tư tổ chức dành riêng cho cư dân, có kinh phí lên tới 10 tỷ đồng.

Nôn nao hoa Tết ở miền Trung

Nôn nao hoa Tết ở miền Trung
Mưa lũ kéo dài trong nhiều ngày qua ở miền Trung, người trồng hoa cảnh phục vụ Tết Nguyên đán 2021 đang ngày đêm chăm tưới để "cứu" những vườn hoa cảnh đang bị hư hại nặng sau mưa lũ kéo dài...

Bình Liêu - Ai nhớ, ai quên...

Bình Liêu - Ai nhớ, ai quên...
Kì cuối: Nơi đánh thức những giấc mơ

Những người lính già cõng đá tri ân đồng đội

Những người lính già cõng đá tri ân đồng đội
Họ là những CCB của Sư đoàn 320 A từng tham gia trận đánh lịch sử Điểm cao 1015 (Sạc Ly) và 1049 (Del Ta) ngày 24/4/1972, nay là xã Rờ Koi, huyện Sa Thầy, tỉnh Kon Tum.
Xem thêm
Hàng loạt sự kiện, lễ hội “bung lụa” tại công viên châu Á- Asia Park dịp Tết Tân Sửu

Hàng loạt sự kiện, lễ hội “bung lụa” tại công viên châu Á- Asia Park dịp Tết Tân Sửu

Với “Lễ hội xuân mới 2021” được tổ chức từ 12/02 đến 21/02/2021 (tức mùng 1 đến mùng 10 Tết), Tết Tân Sửu, Công viên Châu Á – Asia Park ...
Ẩm thực Việt … và những nẻo đường chinh phục du khách quốc tế

Ẩm thực Việt … và những nẻo đường chinh phục du khách quốc tế

Ngành du lịch đã chuẩn bị tâm thế để khi hết dịch Covid -19 sẽ mở cửa chào đón du khách bằng những sản phẩm du lịch độc đáo và ...
“Amalfi bên bờ Địa Trung Hải" sẽ trở thành sàn catwalk đặc biệt nhất từ trước tới nay của Fashion Voyage

“Amalfi bên bờ Địa Trung Hải" sẽ trở thành sàn catwalk đặc biệt nhất từ trước tới nay của Fashion Voyage

Fashion Voyage #3 - show diễn lớn chưa từng có trong chuỗi Fashion Voyage của đạo diễn Long Kan do tập đoàn Sun Group tài trợ đã chính thức được ...
Giúp Juventus đoạt siêu cúp Italy, Ronaldo trở thành chân sút ghi nhiều bàn nhất mọi thời đại

Giúp Juventus đoạt siêu cúp Italy, Ronaldo trở thành chân sút ghi nhiều bàn nhất mọi thời đại

Với pha lập công trong trận tranh siêu cúp Italy trước Napoli diễn ra tối 20/1, Ronaldo chính thức trở thành chân sút ghi nhiều bàn thắng nhất lịch sử ...
Novaland tài trợ cho Câu lạc bộ Sài Gòn FC

Novaland tài trợ cho Câu lạc bộ Sài Gòn FC

Novaland - Tập đoàn đầu tư và phát triển bất động sản hàng đầu Việt Nam vừa ký kết tài trợ cho Câu lạc bộ bóng đá Sài Gòn (Sài ...
S-Race ‘kích hoạt’ ý thức rèn luyện thể chất cho học sinh sinh viên

S-Race ‘kích hoạt’ ý thức rèn luyện thể chất cho học sinh sinh viên

Được tổ chức với quy mô lớn và mang tính chuyên môn cao, S-Race có ý nghĩa tích cực cổ vũ tinh thần rèn luyện thể thao, nâng cao thể ...
Cô nàng i ngắn

Cô nàng i ngắn

Chuyến đi cao nguyên đá Đồng Văn của tôi lần ấy hoàn toàn ngẫu hứng. Nó được hình thành khi tôi ghé thăm anh bạn thân đang công tác tại ...
Người thầy của tôi

Người thầy của tôi

Cho tới giờ mỗi khi nhắc lại và biết ơn nhất, tôi vẫn luôn nghĩ về thầy Tiêu Âm, người thầy đã dìu dắt tôi suốt những tháng năm cấp ...
Một vòng nhân gian

Một vòng nhân gian

Ni cô Tuệ Tâm đang quét dọn những lá vàng rụng của đêm qua. Buổi sáng không khí bao giờ cũng trong lành, tĩnh lặng như nghe được cả tiếng ...
Nghệ sĩ ưu tú Xuân Bắc được bổ nhiệm làm Giám đốc Nhà hát Kịch Việt Nam

Nghệ sĩ ưu tú Xuân Bắc được bổ nhiệm làm Giám đốc Nhà hát Kịch Việt Nam

Chiều 14/1, nghệ sĩ Xuân Bắc đã nhận quyết định bổ nhiệm làm Giám đốc Nhà hát Kịch Việt Nam từ Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch.
Top 10 Hoa khôi Du lịch Việt Nam ‘phủ xanh’ đất trống hồ sinh thái Na Hang - Lâm Bình

Top 10 Hoa khôi Du lịch Việt Nam ‘phủ xanh’ đất trống hồ sinh thái Na Hang - Lâm Bình

5,3 ha khu vực rừng phòng hộ hồ sinh thái Na Hang - Lâm Bình (huyện Lâm Bình, Tuyên Quang) được phủ xanh nhờ sự chung tay của những người ...
Hotgirl 26 tuổi người Việt đính hôn với CEO 72 tuổi người Mỹ gây 'sốt'

Hotgirl 26 tuổi người Việt đính hôn với CEO 72 tuổi người Mỹ gây 'sốt'

Câu chuyện tình lệch 46 tuổi của hotgirl Việt và người đàn ông người Mỹ - Wynn Katz (72 tuổi, CEO của hãng thời trang ở Los Angeles) đang gây ...
Phiên bản di động