Cuộc chạy đua “ngoại giao vaccine” tại Trung Đông

Pfizer hay Sinopharm? Tại Trung Đông và Bắc Phi, các đơn đặt hàng vaccine ngừa COVID-19 đang bị ảnh hưởng bởi yếu tố ngoại giao và hậu cần…

Những ngày gần đây, Chính phủ Israel công bố tài liệu cho thấy mức độ hợp tác của họ với hãng dược phẩm khổng lồ Pfizer của Mỹ trong chiến dịch tiêm chủng, với hơn 1/4 trong số 9 triệu dân được tiêm chủng ngừa viêm đường hô hấp cấp COVID-19.

Để đổi lại việc chuyển giao vaccine nhanh chóng, Israel - sở hữu cơ sở dữ liệu y tế số hóa khổng lồ - đang cung cấp cho Pfizer dữ liệu về hiệu quả và tác dụng phụ tiềm ẩn của vaccine dựa trên các chỉ số như tuổi và tiền sử bệnh. Sự hợp tác sâu rộng này không có gì ngạc nhiên khi Israel là đồng minh chiến lược chính của Washington tại khu vực. Israel cũng đặt mua hàng triệu liều vaccine do công ty Moderna của Mỹ phát triển, là loại vaccine ít được đặt hàng nhất trong khu vực cho đến nay.

Các quốc gia khác gồm Saudi Arabia, Qatar, Kuwait và Oman, cũng đang phụ thuộc nặng nề vào vaccine Pfizer do công ty Mỹ phối hợp với BioNTech của Đức sản xuất. Trong khi đó, Iraq, Jordan, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) và Bahrain lại giảm thiểu rủi ro bằng cách đặt mua vaccine của cả Pfizer và Sinopharm. Loại vaccine do Trung Quốc sản xuất được UAE đánh giá “hoàn toàn an toàn”.

Nhân viên y tế tiêm vaccine phòng COVID-19 cho người dân Tel Aviv, Israeli
Nhân viên y tế tiêm vaccine phòng COVID-19 cho người dân Tel Aviv, Israeli

Theo ông Yahia Zoubir, chuyên gia về quan hệ giữa Trung Quốc và thế giới Arab, quyết định lựa chọn mua vaccine loại nào phụ thuộc vào các yếu tố như giá cả và yêu cầu trữ lạnh. Vaccine của Pfizer cần bảo quản ở nhiệt độ siêu lạnh âm 70 độ C nhưng của Sinopharm chỉ cần từ 2 - 8 độ C. Tuy nhiên, ông Yahia Zoubir nhận định yếu tố chính trị cũng giữ vai trò quan trọng. Ông nói với AFP rằng kể từ khi bùng phát đại dịch, chính quyền của cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump đã “tự đóng cửa”, trong khi Trung Quốc lại triển khai ngoại giao y tế.

Bắc Kinh đã xuất khẩu hàng triệu khẩu trang và trang phục bảo hộ cho Trung Đông, Bắc Phi cùng nhiều nơi khác, cũng như cung cấp máy thở và mở chuyên đề nghiên cứu trực tiếp với giới chức y tế nhiều quốc gia. “Ngày nay, với con đường tơ lụa mới, cũng sẽ có một con đường tơ lụa y tế”, ông Zoubir đề cập đến nỗ lực mở rộng toàn cầu “Sáng kiến Vành đai và Con đường” của Trung Quốc. Theo chuyên gia trên, y tế đang trở thành một phần trong chính sách đối ngoại của Trung Quốc, cho phép quốc gia này mở rộng quan hệ đối tác tại Trung Đông - khu vực chiếm giữ đến 1/2 lượng dầu nhập khẩu của Bắc Kinh.

Còn theo ông Jonathan Fulton, chuyên gia quan hệ Trung Quốc - Trung Đông tại Đại học Zayed của UAE, với dự án Vành đai và Con đường, Bắc Kinh đang mong muốn xây dựng sự hiện diện ở Trung Đông trong tương lai nhưng không nhất thiết phải thay thế Mỹ. Vaccine của Sinopharm cũng nằm trong đơn đặt hàng của các đồng minh Mỹ khác tại khu vực như Ai Cập và Morocco. Giới phân tích cho rằng sự hợp tác trên là nhằm bảo đảm các trung tâm sản xuất và phân phối vaccine của Trung Quốc cho khu vực và châu Phi được thành lập trên lãnh thổ của họ.

Ông Steven Cook, thành viên cấp cao chuyên nghiên cứu về Trung Đông và châu Phi tại Hội đồng Quan hệ đối ngoại, đánh giá: “Rõ ràng uy tín của Bắc Kinh đang tăng lên tại khu vực mà từ lâu là một trong những địa điểm thống trị của Mỹ". Tuy nhiên, theo ông, đến nay Mỹ hầu như vắng bóng trong cuộc đua “ngoại giao vaccine”. Nguyên nhân chủ yếu là do chương trình nghị sự “Nước Mỹ trên hết” của ông Donald Trump.

Cũng tham gia vào cuộc đua này là Anh với vaccine AstraZeneca do Đại học Oxford điều chế được nhiều quốc gia ở Trung Đông và Bắc Phi đặt hàng. Trong khi đó, Nga cũng đang đẩy mạnh quảng bá vaccine Sputnik V với khu vực này. Tại thành phố Ramallah của chính quyền Palestine, nơi đã cắt quan hệ với Mỹ dưới thời Tổng thống Trump, người dân đang chờ đợi vaccine Sputnik V được chuyển đến, trong khi có khoảng 2,5 triệu người Israel đã được tiêm ít nhất 1 liều Pfizer. Còn với Iran - nước bất đồng sâu sắc với Israel thì từ chối mua vaccine của phương Tây. Nước này cho biết sẽ sử dụng vaccine của Ấn Độ, Trung Quốc hoặc Nga, kết hợp tự điều chế loại riêng, trong bối cảnh đang chịu ảnh hưởng nặng nề nhất bởi dịch COVID-19.

Minh Ngọc (Tổng hợp)

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Động thái của ông Biden sau thắng lợi lập pháp đầu tiên

Động thái của ông Biden sau thắng lợi lập pháp đầu tiên

Ông Joe Biden đã ca ngợi việc Hạ viện thông qua gói cứu trợ 1,9 nghìn tỉ USD - thắng lợi lập pháp đầu tiên của Tổng thống.
Thách thức chờ đợi Tổng thống Mỹ Biden sau “tháng trăng mật” tại Nhà Trắng

Thách thức chờ đợi Tổng thống Mỹ Biden sau “tháng trăng mật” tại Nhà Trắng

Một tháng kể từ khi bước vào Nhà Trắng, Tổng thống Mỹ Joe Biden đã ghi dấu với nhiều quyết sách, đường hướng và kết quả rõ rệt. Nhưng các chuyên gia đánh giá các thách thức lớn hơn vẫn đang ở phía trước...
NATO - Gập ghềnh đường tìm lại lòng tin

NATO - Gập ghềnh đường tìm lại lòng tin

Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đã trải qua thời kì căng thẳng trong nhiệm kì của cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump, người công khai đánh giá NATO đã "lỗi thời" và chỉ trích các đồng minh "luôn lợi dụng Mỹ", thậm chí không ít lần bóng gió về khả năng rút khỏi NATO…
Cam kết xóa bỏ “chủ nghĩa dân tộc vaccine”

Cam kết xóa bỏ “chủ nghĩa dân tộc vaccine”

Một điểm nổi bật trong tuyên bố chung tại hội nghị Nhóm các nước công nghiệp phát triển hàng đầu thế giới (G7) trực tuyến do Thủ tướng Anh Boris Johnson chủ trì mới đây là các nhà lãnh đạo G7 đã nhất trí tăng cường hợp tác trong ứng phó với đại dịch COVID-19 và tăng tài trợ cho chương trình sáng kiến vaccine toàn cầu lên tới 7,5 tỉ USD thông qua chương trình phân phối vaccine quốc tế COVAX, do Tổ chức Y tế thế giới (WHO) khởi xướng và dẫn dắt.
Luận tội ông Trump: Lời cảnh báo về 'sân khấu chính trị', đảng Dân chủ quyết dồn cựu Tổng thống đến 'chân tường'

Luận tội ông Trump: Lời cảnh báo về 'sân khấu chính trị', đảng Dân chủ quyết dồn cựu Tổng thống đến 'chân tường'

Ngày 8/2, đội ngũ luật sư bào chữa cho cựu Tổng thống Donald Trump đã kêu gọi Thượng viện Mỹ hủy bỏ phiên tòa luận tội ông bởi động thái này là vi hiến.

Tin khác

Bước tiến của xu thế ổn định chiến lược

Bước tiến của xu thế ổn định chiến lược
Ngày 27/1, Hội đồng Liên bang (Thượng viện) và Duma Quốc gia (Hạ viện) Nga đã thông qua việc gia hạn hiệp ước, theo đó START mới sẽ có hiệu lực đến ngày 5/2/2026…

Phải nêu cao cảnh giác khi đại dịch chưa chấm dứt

Phải nêu cao cảnh giác  khi đại dịch chưa chấm dứt
Tổng Giám đốc Tổ chức Y tế thế giới (WHO) Tedros Adhanom Ghebreyesus từng dự báo đến cuối tháng này, tổng số người mắc bệnh viêm đường hô hấp cấp do virus SARS-CoV-2 trên toàn cầu sẽ vượt mốc 100 triệu người. Và con số ấy đã đến vào sáng 26/1 - chỉ khoảng 2 tuần sau khi thế giới ghi mốc 90 triệu ca bệnh…

Bí ẩn ngành công nghiệp “đào” Bitcoin khiến Iran mất điện

Bí ẩn ngành công nghiệp “đào” Bitcoin khiến Iran mất điện
Đồng tiền ảo Bitcoin đã “lên ngôi” ở Iran như một giải pháp tránh né các lệnh trừng phạt.Các trung tâm đào Bitcoin ngốn điện khổng lồ đang khiến nhiều thành phố của nước này rơi vào cảnh sập nguồn…

"Quái thú" bọc thép của Tổng thống Mỹ gắn biển số mới

"Quái thú" bọc thép của Tổng thống Mỹ gắn biển số mới
Joe Biden, tổng thống thứ 46 của Mỹ, tiếp tục sử dụng phương tiện giao cho người đứng đầu nhà Trắng, chiếc Cadillac One.

Toàn cảnh Lễ nhậm chức của tân Tổng thống Mỹ Joe Biden

Toàn cảnh Lễ nhậm chức của tân Tổng thống Mỹ Joe Biden
Trưa 20/1 (nửa đêm 21/1 theo giờ Việt Nam), ông Joe Biden đã tuyên thệ nhậm chức, chính thức trở thành Tổng thống thứ 46 của Mỹ.
Xem thêm
Động thái của ông Biden sau thắng lợi lập pháp đầu tiên

Động thái của ông Biden sau thắng lợi lập pháp đầu tiên

Ông Joe Biden đã ca ngợi việc Hạ viện thông qua gói cứu trợ 1,9 nghìn tỉ USD - thắng lợi lập pháp đầu tiên của Tổng thống.
WTO bổ nhiệm nữ Tổng giám đốc đầu tiên

WTO bổ nhiệm nữ Tổng giám đốc đầu tiên

Tiến sĩ Ngozi Okonjo-Iweala là người phụ nữ châu Phi đầu tiên đảm nhiệm vị trí Tổng Giám đốc Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO). Bà được kỳ vọng ...
Phát hiện thêm biến thể mới của SARS-CoV-2 có thể kháng vaccine tại Anh

Phát hiện thêm biến thể mới của SARS-CoV-2 có thể kháng vaccine tại Anh

Các nhà khoa học Anh cho biết, nước này vừa phát hiện thêm một biến thể mới của virus SARS-CoV-2 mang tên B1525, chứa đột biến E484Kcó khả năng khiến ...
Mỹ đang đẩy Iran  vào “vòng tay” Huawei

Mỹ đang đẩy Iran vào “vòng tay” Huawei

Người khổng lồ công nghệ cao Trung Quốc Huawei đang tận dụng tốt thỏa thuận đối tác chiến lược 25 năm giữa Bắc Kinh và Tehran để giành được vị ...
Mỹ: Khuynh hướng hợp tác tích cực hơn với OPEC

Mỹ: Khuynh hướng hợp tác tích cực hơn với OPEC

Kể từ khi Saudi Arabia và các nước thành viên A rập khác của Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) áp đặt lệnh cấm vận dầu mỏ ...
Nhật Bản đứng trước biến động hậu “Kỉ nguyên Abe”

Nhật Bản đứng trước biến động hậu “Kỉ nguyên Abe”

Quyết định từ chức của Thủ tướng Nhật Bản Abe Shinzo diễn ra vào thời điểm có những biến động lớn về địa chính trị trong khu vực và trên ...
Thách thức chờ đợi Tổng thống Mỹ Biden sau “tháng trăng mật” tại Nhà Trắng

Thách thức chờ đợi Tổng thống Mỹ Biden sau “tháng trăng mật” tại Nhà Trắng

Một tháng kể từ khi bước vào Nhà Trắng, Tổng thống Mỹ Joe Biden đã ghi dấu với nhiều quyết sách, đường hướng và kết quả rõ rệt. Nhưng các ...
Chính sách của Mỹ với Trung Quốc sẽ ra sao nếu ông Biden thắng cử?

Chính sách của Mỹ với Trung Quốc sẽ ra sao nếu ông Biden thắng cử?

Theo giới phân tích, chính quyền ông Biden sẽ ít đối đầu công khai với Trung Quốc, nhưng bản chất không thay đổi nhiều so với chính phủ tiền nhiệm…
Khai mạc Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 36

Khai mạc Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 36

Sáng 26/6, Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 36 tổ chức theo hình thức trực tuyến khai mạc tại Trung tâm Hội nghị quốc tế Hà Nội. Trên cương ...
Phiên bản di động