Phát huy nguồn lực NCT - từ chủ trương đến hành động thực tiễn

Dù mới ở giai đoạn khởi đầu, nhưng kết quả đạt được cho thấy tư duy tiếp cận mới: Coi NCT không chỉ là đối tượng thụ hưởng chính sách, mà là chủ thể tham gia phát triển kinh tế - xã hội, đóng góp vào quá trình chuyển đổi của đất nước.

NCT - nguồn lực quý trong bối cảnh già hóa dân số

Chủ động từ Trung ương, tạo khung hành động thống nhất

Ngay sau khi Chiến lược và Đề án được ban hành, Ban Thường vụ Trung ương Hội NCT Việt Nam đã kịp thời ban hành các Quyết định số 43/QĐ-HNCT ngày 26/6/2025, Quyết định số 37/QĐ-HNCT ngày 10/6/2025 và một số văn bản hướng dẫn các cấp Hội triển khai thể hiện tinh thần chủ động, quyết liệt, bảo đảm sự thống nhất từ trung ương đến cơ sở.

Bên cạnh đó, Trung ương Hội tăng cường phối hợp với các bộ, ngành như Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Y tế cùng các doanh nghiệp, tập đoàn liên quan nhằm cụ thể hóa các nội dung, bảo đảm thực hiện hiệu quả Chiến lược và Đề án. Tổ chức các hội thảo chuyên đề, tạo diễn đàn trao đổi giữa các bộ, ngành, địa phương và chuyên gia, qua đó làm rõ nội dung, trách nhiệm và giải pháp triển khai Chiến lược, Đề án trong giai đoạn đầu. Đặc biệt, việc liên kết với các địa phương và doanh nghiệp trong phát triển nông nghiệp hữu cơ, kinh tế tuần hoàn theo chuỗi giá trị đã mở ra hướng đi phù hợp với điều kiện, kinh nghiệm và sức khỏe của NCT, nhất là ở khu vực nông thôn.

Hoạt động thiết thực của CLB LTHTGN đoạt nhiều giải thưởng quốc gia và quốc tế

Nâng cao năng lực cán bộ, lấy thực tiễn làm thước đo

Một trong những kết quả nổi bật là công tác tập huấn, nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ Hội. Hơn 300 cán bộ chủ chốt của 34 tỉnh, thành phố đã được tham gia các lớp tập huấn tại ba khu vực Bắc, Trung, Nam. Nội dung tập huấn tập trung vào phương pháp triển khai Chiến lược, Đề án; kỹ năng tham mưu, phối hợp và tổ chức thực hiện tại địa phương.

Biên soạn và phát hành cẩm nang triển khai Chiến lược, Đề án giúp các cấp Hội có tài liệu thống nhất, dễ sử dụng, tạo thuận lợi trong quá trình tổ chức thực hiện. Trung ương Hội tổ chức nhiều đoàn khảo sát tại Hà Tĩnh, TP Huế và Thủ đô Hà Nội nhằm đánh giá nhu cầu, thực trạng NCT tham gia chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, khởi nghiệp và tạo việc làm. Kết quả khảo sát cho thấy nhu cầu tham gia của NCT là có thật và đa dạng, song cần có cách làm phù hợp, tránh dàn trải. Trên cơ sở đó, kế hoạch triển khai Đề án được xây dựng sát hơn với điều kiện từng địa phương, từng nhóm NCT.

Chương trình Mắt sáng cho NCT mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc

Vai trò nghiên cứu, phản biện khoa học cũng được phát huy thông qua các hội thảo chuyên đề do Viện Nghiên cứu NCT Việt Nam tổ chức, góp phần cung cấp cơ sở lý luận và thực tiễn cho việc hoàn thiện cách thức triển khai Chiến lược, Đề án trong những năm tiếp theo.

Từ chủ trương đến chuyển động ở cơ sở

Ở địa phương, nhiều Hội NCT đã chủ động tham mưu UBND tỉnh, thành phố ban hành kế hoạch triển khai Chiến lược và Đề án. Đến nay, 16/34 tỉnh, thành phố đã ban hành kế hoạch thực hiện Chiến lược; 15/34 tỉnh, thành phố ban hành kế hoạch triển khai Đề án.

Một số địa phương như Hà Nội, Khánh Hòa, Sơn La đã sớm tổ chức tập huấn, hội thảo, tuyên truyền và xây dựng các mô hình về chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, khởi nghiệp và bảo vệ môi trường. Các tỉnh Hà Tĩnh, Quảng Trị, TP Huế, TP Cần Thơ, TP Đà Nẵng tích cực triển khai nhiệm vụ NCT tham gia khởi nghiệp, tạo việc làm.

Đáng chú ý, tại Hà Tĩnh và Quảng Trị, gần 500 NCT đã được hỗ trợ tham gia các mô hình nông nghiệp hữu cơ, kinh tế tuần hoàn theo chuỗi giá trị Quế Lâm. Tỉnh Hà Tĩnh đã tổ chức tập huấn và xây dựng 30 mô hình chuyển đổi xanh với sự hỗ trợ kỹ thuật và giám sát của Công ty CP Tập đoàn Quế Lâm.

Công tác tuyên truyền, vận động được đẩy mạnh, góp phần nâng cao nhận thức của cán bộ, hội viên NCT về chuyển đổi xanh, bảo vệ môi trường, khởi nghiệp và tạo việc làm. Nhiều địa phương đã chủ động xây dựng dự toán kinh phí năm 2026 để tiếp tục triển khai Chiến lược, Đề án, tạo nền tảng cho sự bền vững.

Khắc phục hạn chế vượt lên trong giai đoạn mới

Bên cạnh kết quả đạt được, cũng không tránh khỏi hạn chế, bất cập: Tiến độ ban hành kế hoạch tại một số địa phương còn chậm; cơ chế phối hợp liên ngành chưa thật sự thông suốt; tổ chức Hội NCT cấp xã, phường còn chưa ổn định trong bối cảnh thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Từ thực tiễn năm đầu triển khai, Ban Thường vụ Trung ương Hội NCT Việt Nam xác định năm 2026 là năm cần tăng tốc. Trọng tâm là đẩy mạnh tuyên truyền, hoàn thiện cơ chế phối hợp, bố trí nguồn lực, nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ Hội; đồng thời nhân rộng các mô hình hiệu quả, bảo đảm Chiến lược và Đề án đi vào chiều sâu, thực chất.

Một năm chưa phải là dài trong hành trình đến năm 2035 và tầm nhìn 2045, nhưng những bước đi ban đầu triển khai Chiến lược Quốc gia về NCT và Đề án NCT tham gia đẩy mạnh chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, khởi nghiệp và tạo việc làm đã cho thấy hướng đi đúng: Phát huy vai trò, trí tuệ, kinh nghiệm của NCT như một nguồn lực quan trọng, đồng hành cùng đất nước vững bước trong kỷ nguyên phát triển mới hùng cường, thịnh vượng.