Ở nhiều địa phương, những người âm thầm gieo nên “hạt giống xanh” lại chính là NCT. Không bằng những lời kêu gọi lớn lao, họ lan tỏa thông điệp sống xanh bằng sự gương mẫu, uy tín và trách nhiệm của những con người luôn đau đáu với tương lai quê hương, đất nước.
Từ lời nhắc nhở đến sự chuyển mình trong nhận thức
Môi trường chỉ thực sự được bảo vệ khi ý thức trở thành hành động tự giác của mỗi người dân. Đó cũng là lý do công tác tuyên truyền, vận động luôn được các cấp Hội NCT xác định là nhiệm vụ trọng tâm, bền bỉ và lâu dài. Tại nhiều địa phương, nội dung bảo vệ môi trường được lồng ghép trong sinh hoạt chi hội, tổ hội, CLB Liên thế hệ tự giúp nhau và các hoạt động văn hóa, văn nghệ, tọa đàm. Những vấn đề tưởng chừng khô khan như phân loại rác thải, bảo vệ nguồn nước, tiết kiệm tài nguyên hay hạn chế rác thải nhựa được chuyển tải bằng ngôn ngữ đời thường, gần gũi, dễ hiểu.
![]() |
| Bà Hà Thị Minh Tâm, Ủy viên Ban Thường vụ, Trưởng Ban Phát huy vai trò NCT. |
Hiệu quả của công tác tuyên truyền không nằm ở số lượng cuộc họp hay những khẩu hiệu treo trên đường phố, mà chính ở sự gương mẫu của NCT. Ở phường Minh Xuân, tỉnh Tuyên Quang, hình ảnh NCT quét dọn đường phố, chăm sóc cây xanh, nhắc nhở người dân giữ gìn vệ sinh đã trở nên quen thuộc. Từ những câu chuyện bên hiên nhà, những buổi sinh hoạt tổ dân phố hay cuộc gặp gỡ hằng ngày, thông điệp sống xanh được lan tỏa một cách tự nhiên, bền bỉ.
Bà Nguyễn Thanh Hòa, Chi hội NCT tổ dân phố Phan Thiết 7 chia sẻ, việc tuyên truyền được duy trì thường xuyên qua sinh hoạt chi hội và tiếp xúc trực tiếp với người dân. Khi nhận thức thay đổi, nhiều hộ gia đình đã chủ động phân loại rác, giữ gìn vệ sinh môi trường và xây dựng nếp sống văn minh hơn. Ở tổ dân phố Ỷ La 6, bà Nguyễn Thị Lựu dù tuổi cao vẫn đều đặn tham gia các đợt tổng vệ sinh cuối tháng. Với bà, bảo vệ môi trường không phải việc của riêng ai, mà là trách nhiệm chung. Những việc nhỏ như quét dọn trước cửa nhà, thu gom rác, chăm sóc cây xanh nếu được duy trì thường xuyên sẽ tạo nên thay đổi lớn.
Không ồn ào, không hình thức, NCT chọn cách tuyên truyền hiệu quả nhất: Làm gương bằng hành động. Hơn nữa, một trong những lợi thế lớn nhất của NCT trong công tác bảo vệ môi trường chính là uy tín xã hội. Ở nhiều khu dân cư, lời nói của lớp người “cây cao bóng cả” luôn có sức nặng đặc biệt. Đó không chỉ là lời khuyên, mà còn là sự đúc kết từ trải nghiệm cả một đời người… Ông Nguyễn Văn Hiền, Chủ tịch Hội NCT xã Hải Thịnh, tỉnh Ninh Bình cho rằng, thay đổi thói quen của người dân là quá trình lâu dài, đòi hỏi sự kiên trì. Muốn tạo sức lan tỏa, người làm công tác tuyên truyền phải thực sự gương mẫu.
Còn ở xã Tiên Lương, tỉnh Phú Thọ, NCT đang là lực lượng nòng cốt trong phong trào bảo vệ môi trường, gắn với xây dựng nông thôn mới. Những ngày cuối tháng, các cụ cùng cán bộ và Nhân dân ra quân dọn vệ sinh đường làng, khơi thông cống rãnh, phát quang bụi rậm, chăm sóc tuyến đường hoa. Theo bà Nguyễn Thị Hoa, hội viên NCT khu Tiến Thịnh, nhờ tuyên truyền thường xuyên, ý thức cộng đồng đã thay đổi rõ rệt. Tình trạng xả rác bừa bãi giảm đáng kể, nhiều hộ gia đình chủ động thu gom và xử lý rác đúng quy định.
Ông Trần Mạnh Hà, Chủ tịch UBND xã Tiên Lương nhận định, NCT luôn là lực lượng tiên phong trong các phong trào của địa phương. Với uy tín và tinh thần trách nhiệm, các cụ góp phần quan trọng tạo sự đồng thuận xã hội, thúc đẩy thực hiện hiệu quả các tiêu chí môi trường.
![]() |
| Chủ tịch Hội NCT Việt Nam Nguyễn Thanh Bình cùng hội viên NCT trồng cây tại Lễ phát động. |
Gieo “hạt giống xanh” cho mai sau
Theo bà Hà Thị Minh Tâm, Ủy viên Ban Thường vụ, Trưởng Ban Phát huy vai trò NCT, Hội NCT Việt Nam, bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu là trách nhiệm của toàn xã hội, trong đó NCT giữ vai trò đặc biệt quan trọng nhờ uy tín, kinh nghiệm sống và ảnh hưởng sâu rộng trong gia đình, cộng đồng. Những năm qua, hưởng ứng phong trào “Tuổi cao - Gương sáng”, NCT trên cả nước đã tích cực tham gia trồng cây xanh, bảo vệ rừng, giữ gìn vệ sinh môi trường, xây dựng các tuyến đường sáng - xanh - sạch - đẹp, phát triển nông nghiệp hữu cơ và vận động cộng đồng sống thân thiện với môi trường.
Bà Tâm cho rằng, trong mỗi gia đình, NCT chính là những “người thầy không giáo án”, truyền lại cho con cháu tình yêu thiên nhiên, ý thức tiết kiệm tài nguyên và trách nhiệm với môi trường sống bằng chính những việc làm hằng ngày. Đó là sự giáo dục bền bỉ, thấm sâu và có sức lan tỏa lâu dài. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng phức tạp, vai trò của NCT càng cần được phát huy mạnh mẽ hơn. Không chỉ dừng lại ở các hoạt động truyền thống, nhiều mô hình mới như tăng trưởng xanh, kinh tế tuần hoàn, sinh kế xanh đang được các cấp Hội quan tâm triển khai.
Việc nhân rộng mô hình phân loại rác tại nguồn, trồng cây xanh, phát triển nông nghiệp hữu cơ, xây dựng CLB Liên thế hệ tự giúp nhau gắn với bảo vệ môi trường không chỉ góp phần cải thiện chất lượng sống, mà còn mở ra hướng phát triển bền vững cho cộng đồng. Mỗi cây xanh được vun trồng, mỗi tuyến đường sạch đẹp được giữ gìn, mỗi thói quen sống văn minh được hình thành đều bắt đầu từ nhận thức và trách nhiệm của con người. Trong hành trình ấy, NCT đang âm thầm nhưng bền bỉ đóng góp bằng uy tín, kinh nghiệm và tinh thần “Tuổi cao - Gương sáng”.
Giữa những thách thức ngày càng lớn của ô nhiễm môi trường và biến đổi khí hậu, sự tham gia của NCT không chỉ là một phong trào xã hội, mà còn là sự tiếp nối những giá trị tốt đẹp giữa các thế hệ. Từ những việc làm bình dị hôm nay, các cụ đang góp phần vun đắp ý thức công dân, nuôi dưỡng lối sống xanh và khơi dậy trách nhiệm cộng đồng với thiên nhiên. Đó cũng chính là nền tảng để xây dựng một môi trường sống an toàn, nhân văn và phát triển bền vững - nơi những “mầm xanh” được gieo từ hôm nay sẽ tiếp tục lớn lên cùng tương lai đất nước.



