Kỉ niệm lần thứ 41 Ngày nhà giáo Việt Nam (20/11/1982 - 20/11/2023):

Giáo dục và Đào tạo đạt nhiều thành tựu, song còn không ít thách thức

Kết quả của quá trình đổi mới, Việt Nam là nền kinh tế mới nổi có khát vọng đến năm 2030 trở thành quốc gia công nghiệp theo hướng hiện đại, có thu nhập trung bình cao vào năm 2035 và trở thành nước phát triển vào năm 2045. Để đạt thành tựu đó, vấn đề quan trọng là phải tạo nguồn lực lao động chất lượng cao với những kĩ năng phù hợp mà ngành Giáo dục và Đào tạo có sứ mệnh quyết định, đột phá…

Trải qua 4 cuộc cải cách giáo dục và thực hiện đường lối đổi mới của Đảng, đưa giáo dục trở thành quốc sách hàng đầu, hàng năm Nhà nước đầu tư khoảng 20% tổng ngân sách, nền giáo dục nước ta có những thay đổi, đạt nhiều thành tựu, đóng góp quan trọng vào sự phát triển đất nước, là quốc gia có nền giáo dục tiến bộ của thế giới. Điển hình là mô hình, mạng lưới cơ sở giáo dục phổ thông phát triển, năm 2000 hoàn thành phổ cập giáo dục tiểu học, năm 2010 hoàn thành phổ cập giáo dục THCS và năm 2017 hoàn thành phổ cập giáo dục mầm non.

Ở nước ta, số người đi học tập trung ở các cấp học chiếm 22,3% dân số. Hệ đại học, cao đẳng có 460 trường, trong đó có 242 trường đại học (176 trường công lập, 66 trường dân lập, tư thục) có 256 sinh viên/10.000 dân, 7-26 sinh viên có 1 giáo viên, tỉ lệ giảng viên có chức danh giáo sư, phó giáo sư chiếm 6%, học vị tiến sĩ chiếm 22,7% .

Ảnh minh họa
Ảnh minh họa

Chất lượng giáo dục và đào tạo ngày càng được nâng lên mà dấu ấn là trên sân chơi trí tuệ, học sinh Việt Nam luôn đoạt giải cao trong các cuộc thi Olympic quốc tế cũng như chương trình Đánh giá sinh viên Quốc tế (PISA). Hầu hết các cuộc thi, học sinh Việt Nam thường đứng ở tốp đầu về giải trong các cuộc thi PISA, đoạt ngôi cao vượt trội so với học sinh của Hoa Kỳ. Năm 2012, lần đầu tham gia cuộc thi PISA Việt Nam được xếp thứ 8 về Khoa học, thứ 17 về môn Toán, thứ 19 về Đọc. Trong khi đó, Hoa Kỳ xếp thứ 28 về Khoa học, 36 về Toán và 23 về Đọc. Tháng 5/2015, Tổ chức OECD công bố Việt Nam giành vị trí 12, cao hơn nhiều so với Hoa Kỳ (đứng thứ 28), trong những kì thi quốc tế, các tốp học sinh mang nhiều huy chương về cho đất nước.

Cơ sở hạ tầng giáo dục được đầu tư đúng hướng. Hệ thống trường lớp đang phấn đấu để đạt chuẩn quốc gia, tiêu chuẩn về hạ tầng bảo đảm cho dạy và học đạt chất lượng tương đương nhiều nước trong khu vực. Toàn quốc có 500 trường mầm non, 3.200 trường tiểu học, hơn 500 trường THCS và THPT đạt trường chuẩn quốc gia. Công tác kiểm định chất lượng giáo dục được coi trọng. Tính đến 31/12/2021 có 912 chương trình đào tạo hoàn thành báo cáo tự đánh giá (556 chương trình đánh giá trong nước, 356 chương trình đánh giá ở nước ngoài). Sự mở rộng quy mô, loại hình, ngành đào tạo, các trường đại học, cao đẳng đã cung ứng cho xã hội nguồn lao động dồi dào, đa ngành, đa lĩnh vực.

Cả nước có khoảng 55 triệu lao động thì tỉ lệ qua đào tạo tăng từ 40% (2010) lên 64% (2020). Tỉ lệ có bằng cấp, chứng chỉ tăng từ 14,6% (2010) lên 24,5% (2020). Công tác xây dựng xã hội học tập trở thành phổ biến khắp các địa phương. Theo Ngân hàng Thế giới thì Trung Quốc và Việt Nam là hai nước đi đầu trong đổi mới giáo dục, mặc dù 20 năm qua Việt Nam đang còn ở mức độ thu nhập trung bình thấp. Tính ưu việt của giáo dục là chính sách công bằng trong tiếp cận dịch vụ, đặc biệt đối với dân tộc thiểu số, vùng đặc biệt khó khăn đều có trường học kiên cố. Từ năm 2018 trẻ mầm non đến lớp được miễn học phí. Công tác quản trị, điều hành hệ thống giáo dục đại học, tăng cường quyền tự chủ cho nhà trường. Chất lượng giáo dục đại học xếp thứ 68/196 quốc gia. Năm 2020, lần đầu tiên có 3 trường đại học được xếp trong nhóm 1.000 trường đại học tốt nhất thế giới (Đại học Quốc gia Hà Nội, Đại học Quốc gia TP Hồ Chí Minh và Đại học Bách khoa Hà Nội); 8 trường đại học được đưa vào danh sách các trường đại học hàng đầu châu Á. Có gần 200 chương trình đào tạo của 32 trường được công nhận theo tiêu chuẩn khu vực và quốc tế. Tự chủ đại học tạo nên đột phá khi nhiều lĩnh vực, ngành đào tạo trong tốp 500 của thế giới...

Thành tựu là như vậy, song nền giáo dục Việt Nam còn nhiều hạn chế, đang gặp những thách thức, khó khăn. Sự nghiệp cải cách giáo dục phổ thông thiếu giải pháp đồng bộ. Thiết kế, cấu trúc của chương trình giảng dạy, phương pháp dạy và học, cách đánh giá, thời lượng các môn học còn bất cập, quá tải, chưa cân đối, nặng về lí thuyết. Tình trạng thừa, thiếu giáo viên cục bộ ở nhiều địa phương chậm khắc phục. Giáo viên bỏ việc đang diễn ra gay gắt. Chỉ riêng năm 2022 cả nước có 16.000 giáo viên bỏ việc (bình quân cứ 100 giáo viên có 1 người ra khỏi ngành). Chất lượng một bộ phận nhà giáo còn yếu, thiếu giáo viên ngoại ngữ, tin học, kĩ thuật thực hành. Việc thực hiện tự chủ đại học chưa gắn với đổi mới quản trị nhà trường, năng lực tự chủ lúng túng, hiệu quả thấp. Đào tạo đại học nặng về lí thuyết, thiếu gắn kết với doanh nghiệp, đơn vị sản xuất. Cơ sở vật chất trường học, trang thiết bị dạy và học nhiều nơi còn thiếu, xuống cấp, lạc hậu do nguồn kinh phí đầu tư hạn hẹp. Ngân sách chi cho giáo dục 80% dùng vào trả lương.

Đổi mới giáo dục phổ thông chưa đạt lộ trình. Chương trình - sách giáo khoa còn những bất cập. Chất lượng giáo dục miền núi còn thấp. Số lượng cơ sở giáo dục đại học gia tăng, quy mô tuyển sinh lớn, đa dạng ngành nghề nhưng chất lượng đào tạo không tương xứng, chưa xây dựng được chuẩn đầu vào, đầu ra, nội dung, chương trình giảng dạy thiếu đồng bộ. Tình trạng chạy theo thành tích, hình thức, hư danh, “đem con bỏ chợ”, quảng bá nhà trường quá mức so với thực tế, đánh lừa tâm lí người học còn tồn tại một số nơi.

Nhiều trường đại học trong quy hoạch phải di dời khỏi nội đô chậm triển khai, các trường phổ thông thành phố lớn quá tải. Một số trường đại học thiếu tầm nhìn, thiếu cân đối với thị trường lao động, nhu cầu người học, trong khi cơ cấu bộ máy thiếu, thậm chí có trường đại học bỏ hoang. Một số trường đào tạo không gắn với nhu cầu thị trường lao động dẫn đến lãng phí nguồn lực, tài chính, làm chậm nhịp độ xã hội phát triển.

Qua đánh giá mức độ hài lòng của doanh nghiệp về chất lượng sinh viên ra trường chỉ có 5% đạt trình dộ ngoại ngữ, tác phong làm việc có kĩ năng nghề nghiệp ở mức độ tốt, 15% ở mức độ khá, 30% mức độ trung bình, 40% ở mức độ kém. Do đó, hàng trăm nghìn sinh viên ra trường không có việc làm thích hợp (số tốt nghiệp đi chạy xe ôm đã lên tới hơn 80.000 người). Ở một số cơ sở đại học, học viện buông lỏng quản lí, lợi dụng kẽ hở của cơ chế, chính sách tuyển sinh ồ ạt, vượt quá chỉ tiêu năng lực đào tạo, đánh giá, nghiệm thu kết quả học tập, nghiên cứu khoa học, bảo vệ luận văn, khoá luận tốt nghiệp qua loa, đại khái, vi phạm nghiêm trọng chuẩn mực đạo đức và liêm chính học thuật. Một số nhà trường, ban lãnh đạo có biểu hiện suy thoái đạo đức, lối sống, vi phạm chính sách, tham nhũng, tiêu cực, trục lợi, hình thành phe nhóm, mâu thuẫn, mất đoàn kết kéo dài, ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng đào tạo, làm “ô nhiễm” môi trường giáo dục và văn hoá học đường…

Kim Quốc Hoa

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Chuyển Công an điều tra vụ xe chở đoàn cán bộ hưu trí Quân y lao xuống vực ở Tam Đảo

Chuyển Công an điều tra vụ xe chở đoàn cán bộ hưu trí Quân y lao xuống vực ở Tam Đảo

Công an huyện Tam Đảo cho biết, đã chuyển hồ sơ vụ tai nạn giao thông xảy ra vào khoảng 16h40 ngày 25/2, tại km 19+300 quốc lộ 2B, thuộc địa phận xã Hồ Sơn (Tam Đảo) đến Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Vĩnh Phúc tiếp tục điều tra nguyên nhân tai nạn.
Lý do Trường Cao đẳng Việt Mỹ Hà Nội bị phạt tiền và đình chỉ tuyển sinh 2 ngành?

Lý do Trường Cao đẳng Việt Mỹ Hà Nội bị phạt tiền và đình chỉ tuyển sinh 2 ngành?

Chánh thanh tra Bộ LĐ-TB&XH vừa có Kết luận thanh tra số 31/KL-TTr về việc chấp hành các quy định của pháp luật về giáo dục nghề nghiệp tại Trường Cao đẳng Việt Mỹ Hà Nội.
Quỹ Tiếp sức Tài năng tỉnh An Giang: Họp mặt tôn vinh cá nhân tiêu biểu năm học 2023 - 2024

Quỹ Tiếp sức Tài năng tỉnh An Giang: Họp mặt tôn vinh cá nhân tiêu biểu năm học 2023 - 2024

Sáng 14/2/2024, (mùng 5 Tết Giáp Thìn), Hội đồng Quản lý và Ban Điều hành Quỹ Tiếp sức Tài năng An Giang tổ chức Chương trình Họp mặt tôn vinh cá nhân tiêu biểu năm học 2023 - 2024, khen thưởng cho nhiều cá nhân tiêu biểu, xuất sắc trong các lĩnh vực.
Trường Đại học Công đoàn: Khẳng định vị thế trong hệ thống giáo dục Quốc gia

Trường Đại học Công đoàn: Khẳng định vị thế trong hệ thống giáo dục Quốc gia

Trường Đại học Công đoàn với bề dày 77 năm xây dựng và phát triển, không những là “cái nôi” đào tạo cán bộ công đoàn các cấp, mà còn là cơ sở giáo dục đại học uy tín, đào tạo đa ngành, đa lĩnh vực, ngày càng khẳng định vị thế vững chắc trong hệ thống giáo dục quốc gia. Mỗi viên chức, người lao động và người học đều tự hào về ngôi trường vinh dự được 5 lần đón Chủ tịch Hồ Chí Minh về thăm.
Những thành tích nổi bật của Trường Trung cấp Dân tộc nội trú Nghệ An

Những thành tích nổi bật của Trường Trung cấp Dân tộc nội trú Nghệ An

Trường Trung cấp Dân tộc nội trú Nghệ An đóng tại huyện miền núi Con Cuông, với nhiệm vụ đào tạo nghề và tạo việc làm cho con em các huyện miền núi, vùng có đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống tại các huyện: Kỳ Sơn, Tương Dương, Con Cuông, Anh Sơn, Tân Kỳ và Thanh Chương. Trong thời gian qua, bằng sự nỗ lực và cống hiến, nhà trường đã đạt được nhiều thành tích đáng ghi nhận.

Tin khác

Chuyện giờ mới kể: Qua đêm trong phòng Tổng Bí thư

Chuyện giờ mới kể: Qua đêm trong phòng Tổng Bí thư
Mấy năm cuối thập niên 1970, tôi và nhà báo Trần Thanh Phương là “cặp đôi ăn ý” thường đi viết về Đồng bằng sông Cửu Long. Anh Phương là dân Cà Mau tập kết ra Bắc khi mới 13 tuổi, học xong đại học được phân công công tác ở Báo Nhân dân, sau ngày đất nước thống nhất chuyển về Báo Giải phóng (năm 1977, Báo Cứu quốc và Báo Giải phóng sáp nhập thành Báo Đại đoàn kết), tôi có mấy năm làm phóng viên ở chiến trường Tây Nam Bộ nên khá am hiểu vùng đất Chín Rồng.

Trường Đại học Hồng Đức mở thêm chuyên ngành đào tạo thạc sỹ cùng 4 ngành mới

Trường Đại học Hồng Đức mở thêm chuyên ngành đào tạo thạc sỹ cùng 4 ngành mới
Theo quyết định, Trường Đại học Hồng Đức mở thêm chuyên ngành đào tạo trình độ thạc sỹ Tài chính - Ngân hàng và 4 ngành đào tạo đại học gồm Huấn luyện thể thao, Kinh tế nông nghiệp, Quản lý xây dựng, Logistics và Quản lý chuỗi cung ứng.

Trường THCS Cù Chính Lan năm thứ 3 thực hiện Đề án nâng cao chất lượng giáo dục

Trường THCS Cù Chính Lan năm thứ 3 thực hiện Đề án nâng cao chất lượng giáo dục
Sau hơn 2 năm triển khai thực hiện Đề án, Trường THCS Cù Chính Lan (TP Thanh Hóa) đã có nhiều đột phá mạnh mẽ trong công tác tuyển sinh đầu cấp, chất lượng giáo dục toàn diện và mũi nhọn. Đặc biệt, đội ngũ nhà giáo không ngừng đổi mới, thực hiện chuyển đổi số mạnh mẽ đáp ứng yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông 2018.

Cô, thầy mẫu mực... ắt trò chăm ngoan!

Cô, thầy mẫu mực... ắt trò chăm ngoan!
Nhận lời mời của cô Nguyễn Thị Hải Yến, Hiệu trưởng Trường THCS Nguyễn Trãi, ở 126 phố Khương Trung, quận Thanh Xuân, TP Hà Nội, tôi tới thăm trường.

Trường THPT Lê Văn Hưu đẩy mạnh tư vấn hướng nghiệp cho học sinh cuối cấp

Trường THPT Lê Văn Hưu đẩy mạnh tư vấn hướng nghiệp cho học sinh cuối cấp
Xác định vai trò quan trọng của công tác tư vấn hướng nghiệp, ngay từ đầu mỗi năm học, Trường THPT Lê Văn Hưu (Thiệu Hóa, Thanh Hóa) đã xây dựng kế hoạch triển khai. Đồng thời, phối hợp với các đơn vị tổ chức ngày hội việc làm cho học sinh cuối cấp.

Trường THCS Cù Chính Lan có Hiệu trưởng mới

Trường THCS Cù Chính Lan có Hiệu trưởng mới
Bà Lê Thị Hoa, Phó Hiệu trưởng Trường THCS Cù Chính Lan (TP Thanh Hóa) vừa được bổ nhiệm giữ chức Hiệu trưởng nhà trường.

Trường vùng cao xứ Thanh phát động chương trình trao quà Tết cho học trò nghèo

Trường vùng cao xứ Thanh phát động chương trình trao quà Tết cho học trò nghèo
Trường THPT Quan Sơn, huyện vùng cao, biên giới Quan Sơn, tỉnh Thanh Hóa tiếp tục phát động chương trình Tết cho học sinh nghèo 2024.

Thông qua đề án mở 4 ngành đào tạo trình độ đại học và 1 chuyên ngành đào tạo trình độ thạc sĩ

Thông qua đề án mở 4 ngành đào tạo trình độ đại học và 1 chuyên ngành đào tạo trình độ thạc sĩ
Ngày 19/1/2024, Hội đồng Khoa học và Đào tạo (KH&ĐT) Trường Đại học Hồng Đức nhiệm kỳ 2019 – 2024 đã tổ chức phiên họp về việc mở mới 4 ngành đào tạo trình độ đại học và 1 chuyên ngành đào tạo trình độ thạc sĩ.

Bộ GD&ĐT bỏ xếp loại tốt nghiệp THCS

Bộ GD&ĐT bỏ xếp loại tốt nghiệp THCS
Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành Thông tư 31/2023/TT-BGDĐT về quy chế xét công nhận tốt nghiệp THCS.

Bắt tạm giam Giám đốc Sở GD&ĐT tỉnh Hà Giang Nguyễn Thế Bình

Bắt tạm giam Giám đốc Sở GD&ĐT tỉnh Hà Giang Nguyễn Thế Bình
Thông tin từ Công an tỉnh Hà Giang, Cơ quan CSĐT đã khởi tố bổ sung vụ án, khởi tố bị can và bắt tạm giam 4 tháng đối với Nguyễn Thế Bình, sinh năm 1975, thường trú tại Tổ 6, phường Minh Khai, TP. Hà Giang về hành vi "Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản của Nhà nước gây thất thoát, lãng phí".

Lịch nghỉ Tết nguyên đán năm 2024 của học sinh, sinh viên cả nước

Lịch nghỉ Tết nguyên đán năm 2024 của học sinh, sinh viên cả nước
Theo khung kế hoạch thời gian năm học 2023-2024 của Bộ GD&ĐT đối với giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông và giáo dục thường xuyên áp dụng trong toàn quốc, học sinh kết thúc học kỳ I trước ngày 15/1, hoàn thành kế hoạch giáo dục học kỳ II trước ngày 25/5 và kết thúc năm học trước ngày 31/5.

Cựu Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Hà Giang bị khởi tố và tạm giam

Cựu Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Hà Giang bị khởi tố và tạm giam
Tối 10/1, thông tin từ Công an tỉnh Hà Giang, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh vừa ra quyết định khởi tố bị can, thi hành lệnh bắt bị can để tạm giam đối với 2 đối tượng trong vụ án “Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng” xảy ra tại Sở GD&ĐT tỉnh Hà Giang năm 2017.

Chi tiết lịch 6 đợt thi đánh giá năng lực năm 2024 của Đại học Quốc gia Hà Nội

Chi tiết lịch 6 đợt thi đánh giá năng lực năm 2024 của Đại học Quốc gia Hà Nội
Trung tâm Khảo thí Đại học Quốc gia Hà Nội vừa thông báo về kế hoạch thi đánh giá năng lực học sinh THPT (HSA) năm 2024.

Vụ học sinh quỳ khóc đến kiệt sức: Kỷ luật cảnh cáo cô giáo

Vụ học sinh quỳ khóc đến kiệt sức: Kỷ luật cảnh cáo cô giáo
Liên quan vụ học sinh quỳ khóc đến kiệt sức trước cửa lớp, Trường THPT Đa Phúc, huyện Sóc Sơn, TP. Hà Nội vừa có quyết định kỷ luật cô giáo.

Người nổi tiếng đồng hành, mở lối tương lai nghề nghiệp cho bộ đội xuất ngũ

Người nổi tiếng đồng hành, mở lối tương lai nghề nghiệp cho bộ đội xuất ngũ
Hai năm qua, nhiều người nổi tiếng có tầm ảnh hưởng trong xã hội (KOL) đã đến giao lưu với gần 1.300 hạ sĩ quan, chiến sĩ chuẩn bị xuất ngũ năm 2023, 2024, tại tỉnh Bình Phước.
Xem thêm
Tỉnh Nghệ An: Hơn 3.200 công dân lên đường nhập ngũ

Tỉnh Nghệ An: Hơn 3.200 công dân lên đường nhập ngũ

Sáng 26/2, đồng loạt 21 huyện, thành phố, thị xã trên địa bàn tỉnh Nghệ An tổ chức Lễ giao, nhận quân năm 2024.
Viết tiếp những trang sử vẻ vang của nhà thuốc nhiều đời nhất Việt Nam

Viết tiếp những trang sử vẻ vang của nhà thuốc nhiều đời nhất Việt Nam

Sáng 25/2/2024, tại Hà Nội, Nhà thuốc Thọ Xuân Đường đã long trọng tổ chức Lễ Kỷ niệm 370 năm Nhà thuốc Thọ Xuân Đường. Đây là nhà thuốc có truyền thống 370 năm chữa bệnh cứu người, 17 đời liên tục, với 3 Ngự Y triều đình. Thọ Xuân Đường đã vinh dự được Hội Kỷ lục Gia Việt Nam, Tổ chức Guinness Việt Nam (thành viên của Tổ chức kỷ lục Guinness Thế giới) xác lập kỷ lục là Nhà thuốc gia truyền nhiều đời nhất Việt Nam.
Bộ Y tế yêu cầu tăng cường kiểm tra, giám sát việc tuân thủ đúng quy định kê đơn thuốc

Bộ Y tế yêu cầu tăng cường kiểm tra, giám sát việc tuân thủ đúng quy định kê đơn thuốc

Mới đây, Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn có công văn gửi các bệnh viện trực thuộc Bộ Y tế và thuộc trường Đại học; sở y tế 63 tỉnh, thành và y tế các Bộ, ngành liên quan việc tăng cường kiểm tra, giám sát kê đơn, chỉ định trong khám bệnh, điều trị cho người bệnh.
Hiệu quả từ hợp nhất để nâng cao công tác đào tạo, bồi dưỡng lý luận gắn với thực tế

Hiệu quả từ hợp nhất để nâng cao công tác đào tạo, bồi dưỡng lý luận gắn với thực tế

Trong những năm qua Trung tâm chính trị huyện Nông Cống đã bám sát sự lãnh đạo chỉ đạo của BTV, Thường trực Huyện ủy và hướng dẫn của Ban Tuyên giáo các cấp trong công tác đào tạo, bồi dưỡng; lồng ghép nhiều chuyên đề phù hợp với từng đối tượng học viên;
Khơi dậy mọi tiềm năng, từng bước xây dựng Kim Sơn phát triển toàn diện, bền vững

Khơi dậy mọi tiềm năng, từng bước xây dựng Kim Sơn phát triển toàn diện, bền vững

Đảng bộ và nhân dân thị trấn Kim Sơn (huyện Quế Phong – Nghệ An) xác định, cần quyết tâm phát huy nội lực, khơi dậy tiềm năng của đất và người, nhằm xây dựng địa phương mình ngày càng giàu đẹp.
Nỗ lực đổi mới toàn diện hướng tới sự hài lòng của người bệnh

Nỗ lực đổi mới toàn diện hướng tới sự hài lòng của người bệnh

Bệnh viện Giao thông vận tải Vinh (từ 10/2021) là minh chứng cho quyết tâm, nỗ lực của tập thể; hướng tới mục tiêu phát triển mô hình “Bệnh viện thông minh - Chuyên nghiệp - Hiện đại”.
Phiên bản di động