Con người dưới cách nhìn của y học cổ truyền (Kì 36)

Trong những kì trước chúng ta đã tìm hiểu về ba đường kinh dương ở chân (kinh túc dương minh vị, túc thái dương bàng quang và túc thiếu dương đởm và hai đường kinh âm ở chân: Túc thái âm tì, túc thiếu âm thận. Trong kì này sẽ cùng tìm hiểu về đường kinh âm ở còn lại ở chân là túc quyết âm can…

3. Kinh túc quyết âm can

a. Cấu trúc đường kinh:

Kinh túc quyết âm can bắt đầu từ cạnh ngoài góc móng ngón chân cái đi lên hướng mu bàn chân, đi qua phía trước mắt cá trong khoảng hơn một thốn. Từ đây đường kinh tiếp tục đi lên qua huyệt Tam âm giao đến chỗ cách mắt cá trong 3 thốn thì giao nhau với kinh thúc thái âm tì rồi đi theo phía sau kinh thúc thái âm tì lên đến cạnh trong đầu gối. Sau đó đi men theo cạnh trong đùi lên đến gồ mu, vòng quanh bộ phận sinh dục rồi đi đến bụng dưới. Đi song với đường kinh Vị vào tới tạng can và liên lạc với phủ Đởm. Kế tiếp đường kinh đi xuyên qua cơ hoành đến xương sườn đi lên men theo khí quản, cạnh sau hầu tiến vào trong mũi, sang hố mắt, hướng lên ra trước trán hợp lại với mạch đốc ở đỉnh đầu.

Một mạch nhánh tách ra từ hệ mắt đi xuống phía sau của góc hàm vòng phía trong môi.

Một mạch nhánh ở gan, từ tạng cạn tách ra, đi qua cơ hoành, đến tạng phế.

Kinh túc quyết âm can có 14 huyệt, hai bên là 28 huyệt. Các huyệt của kinh can gồm có: Đại đôn, Hành gian, Thái xung, Trung phong, Lãi câu, Trung đô, Tất quan, Khúc tuyền, Âm bao, Túc ngũ lí, Âm liêm, Cấp mạch, Chương môn, Kì môn.

b. Quan hệ của đường kinh với các tạng phủ:

Kinh túc quyết âm can đi từ chân lên đến đầu, thuộc về tạng Can, có đường liên lạc sang phủ Đởm. Ngoài ra kinh can có quan hệ trực tiếp với các tạng Phế, Thận, phủ Vị và não.

c. Chủ trị của đường kinh:

Kinh túc quyết âm can được ứng dụng trong điều trị các chứng: Đái dầm, tiểu tiện khó, phụ nữ bị đau bụng dưới, đau lưng, ỉa chảy, sán khí, bệnh tinh thần. Kinh can được ứng dụng trong điều trị bệnh ở âm vật, dương vật là chính, ngoài ra cũng trị các bệnh ở cả mắt và sườn.

F. Ứng dụng của 12 đường kinh lạc:

Nguyên lí kinh lạc của y học phương Đông chỉ ra rằng:

Thống bất thông (Thống có nghĩa là đau, đau là do khí huyết tại nơi đó bị ứ tắc).

Thông bất thống (Khi khí huyết lưu thông thì hết đau)

Cho nên từ xa xưa, cha ông ta đã tìm ra nhiều phương pháp điều trị không dùng thuốc, tiêu biểu đó là: Châm cứu, xoa bóp, bấm huyệt... Đó là những phương pháp tác động vào kinh lạc để “điều và dưỡng” hệ thống kinh lạc nhằm lưu thông, điều chỉnh sự vận hành của khí huyết. Qua đó giúp phòng bệnh và điều trị bệnh. Các phương pháp này đã được ứng dụng hàng ngàn năm để chăm sóc, bảo vệ sức khỏe con người. Với yêu cầu ngày càng cao về chăm sóc sức khỏe, đặc biệt là chăm sóc sức khỏe ban đầu, mọi người cần được trang bị phương pháp để tự mình chăm sóc sức khỏe cho bản thân, gia đình và cộng đồng. Vì vậy cần có một phương pháp đơn giản để hướng dẫn cho mọi người có thể tự thực hiện được việc chăm sóc sức khỏe.

Một trong những cách thức đơn giản nhất để mọi người có thể tự làm cho kinh mạch của mình thêm thông suốt đó chính là vuốt hoặc vỗ lên vùng da theo đường đi của các đường kinh mạch. Để phòng bệnh và dưỡng sinh tăng cường sức khỏe thì cứ mỗi một nhóm 3 đường kinh (3 đường kinh dương ở tay, 3 đường kinh âm ở tay, 3 đường kinh dương ở chân, 3 đường kinh âm ở chân) chúng ta vuốt hoặc vỗ khoảng 20 lần. Còn trong trường hợp hỗ trợ điều trị một chứng bệnh nào đó thì cần vuốt hoặc vỗ kinh mạch đó nhiều hơn khoảng từ 50 - 100 lần. Điều này cần được làm hàng ngày thì sức khỏe sẽ tốt hơn.

Một phương pháp tập luyện dưỡng sinh ứng dụng học thuyết kinh lạc rất hiệu quả mà trong hơn 12 năm qua rất nhiều người đã tập luyện và cải thiện tình trạng sức khỏe rất tốt, đó là bài tập Dưỡng sinh kinh lạc. Quý vị muốn tìm hiểu thì xin gửi mail: bsdonamkhanh@gmail.com.

BS Đỗ Nam Khánh & BS YHCT Nguyễn Mạnh Linh

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Hết gan nhiễm mỡ, ổn định men gan sau 1 tháng điều trị bằng Nam y

Hết gan nhiễm mỡ, ổn định men gan sau 1 tháng điều trị bằng Nam y

Gan là tạng lớn nhất cơ thể có chức năng quan trọng trong việc chuyển hóa các chất, giải độc. Gan rất dễ bị tổn thương bởi các loại virus, vi khuẩn, kí sinh trùng hay do thói quen uống rượu bia, sử dụng hóa chất, thuốc tân dược quá nhiều… Dựa trên những nền tảng về bệnh học và nguyên tắc điều trị bệnh gan, mật theo y học hiện đại, y học cổ truyền cùng với sự nghiên cứu về y học tự nhiên, quy luật sinh học, với nguồn tài nguyên thuốc Nam dồi dào, Nam y đã ứng dụng điều trị thành công cho nhiều trường hợp mắc các bệnh về gan mật…
Vì sao tập Dịch Cân Kinh chữa được bệnh nan y?

Vì sao tập Dịch Cân Kinh chữa được bệnh nan y?

Rất nhiều tác giả đã viết về Đạt Ma Dịch Cân Kinh hướng dẫn tập vẫy tay chữa được một số bệnh nan y, đã nêu tên tuổi cụ thể từng người, tập bao lâu và đã chữa được những bệnh nan y nào. Bài viết này chúng tôi chỉ giải thích tại sao “tập vẫy tay trong Dịch Cân Kinh của Tổ Sư Đạt Ma lại chữa được những bệnh nan y”, để trả lời câu hỏi mà các bạn đọc đã nêu ra.
Ứng phó với stress trong mùa dịch

Ứng phó với stress trong mùa dịch

Sợ hãi và lo lắng về một căn bệnh có thể gây ra cảm xúc và những phản ứng ở người lớn và trẻ em. Ngược lại, kiểm soát stress sẽ giúp cho chúng ta mạnh mẽ hơn và gia tăng sức đề kháng...
Công dụng hữu hiệu của trà tim sen trị mất ngủ cho người cao tuổi

Công dụng hữu hiệu của trà tim sen trị mất ngủ cho người cao tuổi

Mất ngủ là một căn bệnh phổ biến thường gặp ở người cao tuổi, gây nhiều hậu quả nghiêm trọng ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng cuộc sống. Bên cạnh việc tập luyện thể dục thường xuyên, ăn uống đủ chất, sử dụng trà thảo dược cũng có hiệu quả cải thiện tình trạng mất ngủ. Trong số các loại thảo dược, trà tim sen được xem là vị thuốc điều trị mất ngủ, giúp lưu thông máu tốt và nhiều công dụng hữu ích khác.
Người cao tuổi cẩn trọng với những bệnh nguy hiểm thường gặp

Người cao tuổi cẩn trọng với những bệnh nguy hiểm thường gặp

Khi tuổi càng cao, nhiều chức năng của cơ thể bị suy giảm và sức khỏe yếu dần. Do đó, người cao tuổi dễ mắc bệnh và những bệnh mãn tính thường hay tái phát. Dưới đây là một số bệnh thường gặp ở người cao tuổi.

Tin khác

T&T Group trao tặng Hà Nội 1 triệu bộ kit xét nghiệm PCR COVID-19 trị giá 162 tỉ đồng

T&T Group trao tặng Hà Nội 1 triệu bộ kit xét nghiệm PCR COVID-19 trị giá 162 tỉ đồng
Ngày 17/9, Ủy ban MTTQ Việt Nam TP Hà Nội đã tổ chức tiếp nhận 1 triệu bộ kit xét nghiệm Realtime RT-PCR trị giá 6 triệu Euro (tương đương 162 tỷ đồng) do Tập đoàn T&T Group của doanh nhân Đỗ Quang Hiển trao tặng nhằm hỗ trợ công tác phòng, chống dịch COVID-19 của Thủ đô.

Huyện Lương Tài, tỉnh Bắc Ninh thôi giãn cách xã hội từ ngày 17/9

Huyện Lương Tài, tỉnh Bắc Ninh thôi giãn cách xã hội từ ngày 17/9
Ổ dịch tại huyện Lương Tài (tỉnh Bắc Ninh) được kiểm soát, chính quyền Bắc Ninh quyết định xoá giãn cách xã hội toàn huyện theo Chỉ thị 19 từ 0 giờ ngày 17/9.

20 học viện Trường Quân sự Quân đoàn 4 từng là F0 làm tình nguyện viên tại Bệnh viện 175

20 học viện Trường Quân sự Quân đoàn 4 từng là F0 làm tình nguyện viên tại Bệnh viện 175
Ngày 16/9, Bệnh viện Quân y 175, TP Hồ Chí Minh tổ chức tiễn 15 bác sĩ, kỹ thuật viên tăng cường cho Bệnh viện điều trị Covid–19 quận Gò Vấp và tiếp nhận 20 học viên Trường Quân sự Quân đoàn 4 từng là F0 tình nguyện chăm sóc, phục vụ bệnh nhân tại Trung tâm điều trị Bệnh nhân Covid- 19, Bệnh viện Quân y 175.

Vấn đề của hệ tim mạch

Vấn đề của hệ tim mạch
Bệnh cơ tim có thể do di truyền hoặc mắc phải. Chúng ta không thể thay đổi các yếu tố di truyền, nhưng có thể thay đổi các yếu tố nguy cơ hình thành bệnh cơ tim. Cùng với đó mọi người đều cần được khám sức khỏe tổng thể định kì để đánh giá sức khỏe một cách tổng quát, phát hiện bệnh sớm nhằm nâng cao hiệu quả điều trị…

Ứng dụng công nghệ trong phòng, chống dịch Covid-19: Khi nào trở thành “một cửa”?

Ứng dụng công nghệ trong phòng, chống dịch Covid-19: Khi nào trở thành “một cửa”?
Trung tâm Công nghệ phòng, chống dịch Covid-19 quốc gia vừa cho biết, việc ứng dụng khoa học công nghệ tới đây sẽ thừa kế hầu hết những giá trị khi các ứng dụng trước đó đã được ứng dụng trong công tác phòng, chống dịch Covid-19.
Xem thêm
T&T Group trao tặng Hà Nội 1 triệu bộ kit xét nghiệm PCR COVID-19 trị giá 162 tỉ đồng

T&T Group trao tặng Hà Nội 1 triệu bộ kit xét nghiệm PCR COVID-19 trị giá 162 tỉ đồng

Ngày 17/9, Ủy ban MTTQ Việt Nam TP Hà Nội đã tổ chức tiếp nhận 1 triệu bộ kit xét nghiệm Realtime RT-PCR trị giá 6 triệu Euro (tương đương 162 tỷ đồng) do Tập đoàn T&T Group của doanh nhân Đỗ Quang Hiển trao tặng nhằm hỗ trợ công tác phòng, chống dịch COVID-19 của Thủ đô.
Huyện Lương Tài, tỉnh Bắc Ninh thôi giãn cách xã hội từ ngày 17/9

Huyện Lương Tài, tỉnh Bắc Ninh thôi giãn cách xã hội từ ngày 17/9

Ổ dịch tại huyện Lương Tài (tỉnh Bắc Ninh) được kiểm soát, chính quyền Bắc Ninh quyết định xoá giãn cách xã hội toàn huyện theo Chỉ thị 19 từ 0 giờ ngày 17/9.
20 học viện Trường Quân sự Quân đoàn 4 từng là F0 làm tình nguyện viên tại Bệnh viện 175

20 học viện Trường Quân sự Quân đoàn 4 từng là F0 làm tình nguyện viên tại Bệnh viện 175

Ngày 16/9, Bệnh viện Quân y 175, TP Hồ Chí Minh tổ chức tiễn 15 bác sĩ, kỹ thuật viên tăng cường cho Bệnh viện điều trị Covid–19 quận Gò Vấp và tiếp nhận 20 học viên Trường Quân sự Quân đoàn 4 từng là F0 tình nguyện chăm sóc, phục vụ bệnh nhân tại Trung tâm điều trị Bệnh nhân Covid- 19, Bệnh viện Quân y 175.
Người cao tuổi cẩn trọng với những bệnh nguy hiểm thường gặp

Người cao tuổi cẩn trọng với những bệnh nguy hiểm thường gặp

Khi tuổi càng cao, nhiều chức năng của cơ thể bị suy giảm và sức khỏe yếu dần. Do đó, người cao tuổi dễ mắc bệnh và những bệnh mãn tính thường hay tái phát. Dưới đây là một số bệnh thường gặp ở người cao tuổi.
Cảnh báo các yếu tố nguy cơ dẫn đến bệnh ung thư đại trực tràng

Cảnh báo các yếu tố nguy cơ dẫn đến bệnh ung thư đại trực tràng

Theo thống kê của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), ung thư đại trực tràng xếp thứ 3 trong số các bệnh ung thư phổ biến ở nam giới và xếp thứ hai ở nữ. Hầu hết bệnh ung thư đại trực tràng giai đoạn đầu có những dấu hiệu sớm nhưng không được chú ý. Vì vậy, nhiều trường hợp chẩn đoán, phát hiện bệnh khi đã tiến triển đến giai đoạn muộn, gây khó khăn trong việc điều trị, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người bệnh.
Nghe kém ở người cao tuổi và cách khắc phục hiệu quả

Nghe kém ở người cao tuổi và cách khắc phục hiệu quả

Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), lão thính là một vấn đề về sức khỏe phổ biến ở người cao tuổi nhưng lại không được quan tâm đúng mức. Nghe kém không chỉ ảnh hưởng đến khả năng nghe mà còn ảnh hưởng đến sức khỏe tâm lý. Khoảng 90% người nghe kém cần sử dụng máy trợ thính nhưng chỉ gần 17% người cao tuổi hiện đang sử dụng máy.
Công dụng hữu hiệu của trà tim sen trị mất ngủ cho người cao tuổi

Công dụng hữu hiệu của trà tim sen trị mất ngủ cho người cao tuổi

Mất ngủ là một căn bệnh phổ biến thường gặp ở người cao tuổi, gây nhiều hậu quả nghiêm trọng ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng cuộc sống. Bên cạnh việc tập luyện thể dục thường xuyên, ăn uống đủ chất, sử dụng trà thảo dược cũng có hiệu quả cải thiện tình trạng mất ngủ. Trong số các loại thảo dược, trà tim sen được xem là vị thuốc điều trị mất ngủ, giúp lưu thông máu tốt và nhiều công dụng hữu ích khác.
Cá lăng kho nước dừa ngon lạ miệng cho bữa cơm ngày thu sang

Cá lăng kho nước dừa ngon lạ miệng cho bữa cơm ngày thu sang

Món cá lăng kho nước dừa với thịt cá lăng dai ngọt, kho đậm vị nước dừa tươi, cay cay vị ớt tạo nên hương vị vô cùng thơm ngon, hấp dẫn. Món ăn này với cách làm đơn giản sẽ là một gợi ý tuyệt vời cho bữa cơm gia đình, vị ngon gấp bội khi ăn kèm với sung muối và cơm trắng trong tiết thu se se lạnh.
Gà tần thuốc bắc - thực dưỡng "vàng" cho người cao tuổi trong mùa dịch Covid-19

Gà tần thuốc bắc - thực dưỡng "vàng" cho người cao tuổi trong mùa dịch Covid-19

Theo Đông y, gà tần thuốc bắc được xem là một trong những bài thuốc bồi bổ sức khỏe tốt cho người mới ốm dậy, phụ nữ mang thai và sau sinh, người cao tuổi, người bị suy nhược cơ thể... Mỗi thành phần trong món ăn này đều có giá trị dinh dưỡng rất cao, giúp cơ thể tăng sức đề kháng để phòng chống bệnh tật, đặc biệt là trong bối cảnh dịch Covid-19 đang diễn biến phức tạp. Vậy nên, lựa chọn loại gà nào để làm món gà tần thuốc bắc thơm ngon và chuẩn vị là điều rất cần thiết.
Phiên bản di động