Vấn đề của hệ tim mạch

Kì 39: Chẩn đoán, điều trị dị dạng mạch máu bẩm sinh

2. Có những loại dị dạng mạch máu bẩm sinh nào?

2. 3. Dị dạng tĩnh mạch

Dị dạng mạch máu bẩm sinh được cấu tạo hoàn toàn bởi các tĩnh mạch là phổ biến nhất, chiếm gần một nửa tổng số trường hợp dị dạng và có hai loại cơ bản.

Dị dạng tĩnh mạch nguyên thủy giống như những hồ có thành mỏng, trong đó chứa máu tĩnh mạch. Nó có thể phát triển tạo thành một khối bao gồm tập hợp các cụm giống như quả nho của các hồ tĩnh mạch. Loại dị dạng này thường không ảnh hưởng đến việc đưa máu về tim, nhưng khó coi, hoặc là nơi hình thành một loại cục máu đông (không phải loại di chuyển đến tim hoặc phổi). Tình trạng này không đe dọa tính mạng, nhưng cần điều trị nếu kích thước lớn và gây ra các vấn đề cục bộ, chẳng hạn như cản trở việc đi lại.

Ảnh minh hoạ

Loại dị dạng tĩnh mạch khác liên quan đến các tĩnh mạch lớn hơn, nằm ở sâu hoặc trung tâm và thường cản trở chức năng của chúng. Các đoạn của tĩnh mạch lớn có thể bị mất hoặc bị thu hẹp. Trong khi một số đoạn có thể giãn ra, được gọi là chứng phình động mạch tĩnh mạch. Việc điều trị sẽ phụ thuộc vào mức độ nghiêm trọng của chúng ảnh hưởng đến tuần hoàn máu, hoặc gây huyết khối tĩnh mạch sâu (DVT). Thực tế là hầu hết các dị dạng tĩnh mạch chỉ liên quan đến các đoạn tĩnh mạch ngắn và không cần điều trị.

2. 4. Dị dạng động mạch

Dị dạng động mạch ít phổ biến nhất và chỉ chiếm 1-2%. Thường là một đoạn động mạch bị thiếu và thay vào đó máu chảy qua kênh bên hoặc động mạch phụ. Mặc dù điều này cho phép bỏ qua các đoạn tắc nghẽn, nhưng đoạn bắc cầu mở rộng thường trở nên dễ bị tổn thương hơn, phát triển thành một chứng phình động mạch hoặc đột ngột đông máu.

3. Các triệu chứng của dị dạng mạch máu

Khi dị dạng nằm ở một chi, nó có thể hiển thị như một vết bớt, một khối mạch máu có thể nhìn thấy hoặc sờ thấy, có thể kích thích sự phát triển của các mạch máu phụ dưới dạng giãn tĩnh mạch, hoặc tạo ra sự mở rộng của chi hoặc kéo dài chi bằng cách kích thích các trung tâm phát triển xương của nó.

Các khối dị dạng cục bộ có thể có nhiều kích thước khác nhau từ nhỏ đến lớn. Trên bề mặt của chúng, các mạch có thể dễ bị thương và chảy máu, hoặc thậm chí có thể bị vỡ và loét. Lỗ dò động mạch có thể gây ra cơn đau “thiếu máu cục bộ”.

Tùy thuộc vào loại dị dạng, vị trí và kích thước của dị dạng mạch máu mà bệnh nhân sẽ có những biểu hiện khác nhau.

4. Chẩn đoán dị dạng mạch máu như thế nào?

Việc chẩn đoán dị dạng mạch máu não thường dựa trên kết quả chẩn đoán hình ảnh, tùy vào vị trí mà bác sĩ sẽ lựa chọn phương pháp phù hợp bao gồm:

Chụp mạch máu có bơm thuốc cản quảng: Ngày nay, phương pháp này thường chỉ được sử dụng khi cần can thiệp điều trị.

Siêu âm.

Chụp cộng hưởng từ.

5. Điều trị dị dạng mạch máu như thế nào?

Trước đây, phương pháp điều trị duy nhất cho những dị thường mạch máu này là phẫu thuật cắt bỏ. Tuy nhiên, trong số các dị dạng mạch máu có ý nghĩa và phù hợp với phẫu thuật, chỉ có 10-15% được loại bỏ. Việc loại bỏ ngay cả những dị dạng mạch máu đơn giản nhất này cũng có thể dẫn đến mất máu đáng kể.

Phẫu thuật có thể vẫn thích hợp cho các tổn thương khu trú, có thể tiếp cận được, nhưng trong vài thập kỉ gần đây, các kĩ thuật sử dụng ống thông đã được phát triển. Các ống thông được đặt (thường qua động mạch bẹn) đi vào các tổn thương và các mạch dị dạng bị tắc để thông mạch hoặc đặt stent,...

Các kĩ thuật thuyên tắc ống thông này có thể được sử dụng để kiểm soát các tổn thương mà không cần phẫu thuật. Họ cũng có thể thu nhỏ các dị dạng mạch máu lớn hơn để có thể điều trị được bằng phẫu thuật.

Liệu pháp laser cũng có thể có hiệu quả đối với các vết bớt nhỏ, cục.

Bệnh nhân bị dị tật tĩnh mạch hiếm gặp (Hội chứng Kleppel-Trenaunay) ở các chi, thường được điều trị bằng quần áo và băng thun co giãn dùng để nén các tĩnh mạch lớn. Sau khi đánh giá cẩn thận, phẫu thuật hoặc liệu pháp ít xâm lấn đối với các tĩnh mạch nông phì đại cũng có thể được tiến hành.