Danh mục
THEO DÕI TRÊN: Facebook Youtube Tiktok
Tuổi tác có thể làm chậm bước chân, giảm sức lực, nhưng những giá trị một đời người tích lũy không ngừng lan tỏa. Khi được thực hiện tự nguyện, phù hợp với sức khỏe và hoàn cảnh, sự cống hiến không chỉ mang lại ích lợi cho cộng đồng mà còn giúp NCT duy trì hoạt động thể chất, trí tuệ và sự gắn kết với cuộc sống.
+
aa
-

Kinh nghiệm - tài sản quý giá của tuổi già

Một bác thợ mộc tuổi bảy mươi không còn đủ sức nâng những tấm gỗ nặng, nhưng chỉ cần quan sát đường vân, bác có thể nhận ra chỗ nào dễ nứt, mối ghép nào sẽ bền. Người học việc có thể thao tác nhanh hơn, song chính kinh nghiệm của bác giúp họ tránh được nhiều năm thử sai.

Chúng ta thường đo lường sự đóng góp bằng thời gian làm việc, tiền bạc hay chức vụ. Nhưng cách đánh giá ấy chưa phản ánh hết giá trị của NCT. Đó còn là khả năng nhận ra điều cốt yếu, truyền nghề, gìn giữ nếp nhà, hóa giải bất đồng và trao lại những bài học được đúc kết từ trải nghiệm cuộc sống.

Bởi vậy, cống hiến ở tuổi già không nhất thiết phải là làm thêm nhiều việc hay đảm nhận những công việc lớn lao. Đôi khi, chỉ một lời khuyên đúng lúc, một kinh nghiệm được chia sẻ hay một việc nhỏ được thực hiện bằng sự từng trải cũng đủ mang lại giá trị cho người khác.

Tuổi già vẫn tiếp tục gieo những giá trị tốt đẹp

Cống hiến có thể góp phần nuôi dưỡng sức khỏe

Tổ chức Y tế Thế giới nhìn nhận lão hóa khỏe mạnh thông qua khả năng duy trì những năng lực giúp con người sống theo những điều mình coi trọng. Một người mắc bệnh mạn tính nhưng vẫn có thể tham gia các hoạt động phù hợp, tự quyết định những vấn đề quan trọng và duy trì các mối quan hệ xã hội vẫn có thể có chất lượng cuộc sống tốt.

Nhiều nghiên cứu quan sát ghi nhận, NCT tham gia hoạt động tình nguyện hoặc các hoạt động xã hội thường có mức độ hài lòng với cuộc sống và sức khỏe tốt hơn. Tuy nhiên, những người vốn có sức khỏe tốt cũng thường dễ tham gia các hoạt động này hơn. Vì vậy, chưa thể khẳng định cống hiến trực tiếp giúp kéo dài tuổi thọ.

Điều có thể lý giải là những hoạt động phù hợp thường huy động đồng thời nhiều năng lực của con người. Hướng dẫn học trò đòi hỏi khả năng ghi nhớ, suy nghĩ và diễn đạt. Chăm sóc vườn cây cần sự vận động và quan sát. Tham gia sinh hoạt cộng đồng tạo cơ hội giao tiếp, duy trì các mối quan hệ.

Những hoạt động ấy có thể giúp NCT duy trì vận động thể chất, kích thích hoạt động nhận thức và hạn chế cảm giác cô lập. Nói cách khác, không phải danh hiệu “người có ích” tự nó làm cơ thể khỏe mạnh hơn, mà chính cơ hội được hoạt động vừa sức, được kết nối và tôn trọng mới có thể góp phần nâng đỡ sức khỏe.

Cống hiến phải đi cùng sự tự nguyện và vừa sức

Có một nghịch lý đáng suy ngẫm: nhiều NCT dành phần lớn thời gian để trông cháu, lo cơm nước, chăm sóc người thân đau ốm, đến mức quên cả việc khám bệnh và chăm sóc sức khỏe của chính mình. Có người muốn nghỉ ngơi nhưng không dám nói vì sợ con cháu buồn. Khi ấy, sự đóng góp không còn xuất phát từ niềm vui mà trở thành nghĩa vụ nặng nề.

Không ai phải lao động đến kiệt sức để chứng minh mình còn giá trị. Người nằm trên giường bệnh, người suy giảm trí nhớ hay người không còn khả năng giúp đỡ người khác vẫn xứng đáng được chăm sóc, yêu thương và tôn trọng. Phẩm giá của con người không phụ thuộc vào năng suất hay mức độ đóng góp.

Muốn duy trì sự cống hiến lâu dài, NCT cần biết lượng sức mình, dành thời gian nghỉ ngơi và có quyền từ chối những công việc vượt quá khả năng. Một buổi dạy nghề mỗi tuần có thể ý nghĩa hơn nhiều ngày làm việc quá sức. Sự cống hiến đúng nghĩa không làm cạn kiệt sức lực của tuổi già, mà cần đem lại niềm vui, sự thanh thản và động lực để tiếp tục sống khỏe.

Minh triết trao truyền trong văn hóa Việt

Người Việt luôn coi trọng chữ “đức”, bởi có những giá trị không thể đo đếm bằng tiền bạc, như sự chính trực, lòng tận tâm, cách giữ lời hứa và thái độ đối với người yếu thế.

Trong truyền thống Nam y, tư tưởng “Thuốc Nam Việt chữa người Nam Việt” gợi nhắc trách nhiệm trân trọng tri thức bản địa và phục vụ cộng đồng. Những giá trị đúng đắn cần được phát huy; những điều chưa rõ phải tiếp tục nghiên cứu, kiểm chứng bằng phương pháp khoa học, lấy sự an toàn của con người làm ưu tiên.

Minh triết dưỡng sinh của Tuệ Tĩnh với tư tưởng “Luyện hình” và “Tồn thần” nhấn mạnh việc chăm sóc thân thể, gìn giữ đời sống tinh thần. Đối với NCT, tinh thần ấy có thể được vận dụng thông qua những công việc phù hợp với sức khỏe, vừa giúp cơ thể duy trì hoạt động, vừa tạo cơ hội để trí óc tiếp tục vận dụng những kinh nghiệm tích lũy.

Một người thầy giỏi không phải là người khiến học trò mãi phụ thuộc vào mình, mà là người giúp học trò có thể đi xa hơn. Một người ông đáng kính cũng không nhất thiết phải là người quyết định mọi việc trong gia đình, mà là người biết chia sẻ kinh nghiệm và tôn trọng lựa chọn của con cháu. Giá trị cao nhất của sự trao truyền là giúp thế hệ sau trưởng thành, chứ không phải giữ họ mãi dưới bóng mình.

Sống lâu và để lại những giá trị tốt đẹp

Nếu mỗi làng quê có những không gian để nghệ nhân truyền dạy nghề, NCT kể chuyện lịch sử địa phương, người có chuyên môn chia sẻ kinh nghiệm, chúng ta sẽ có thêm cơ hội gìn giữ và phát huy những vốn quý của cộng đồng.

Mỗi người có thể tự hỏi: “Tôi còn điều gì đáng trao lại và nên trao bằng cách nào để không ảnh hưởng đến sức khỏe”?. Câu trả lời có thể là một cuốn sổ ghi chép những bài học nghề, một buổi hướng dẫn con cháu, một lời khuyên đúng lúc, hoặc đơn giản là sống tử tế để người khác nhìn vào mà học tập.

Có những cây cổ thụ không còn cho nhiều quả, nhưng từ những hạt giống của chúng, một khu vườn mới có thể hình thành. Con người cũng vậy. Những điều tốt đẹp được trao đi có thể tiếp tục hiện diện trong cách người khác sống, làm việc và đối xử với nhau.

Khoa học chưa thể xác định một lần truyền nghề sẽ giúp con người sống thêm bao nhiêu ngày, nhưng có cơ sở để khuyến khích NCT duy trì những hoạt động phù hợp, có ý nghĩa và tăng cường kết nối xã hội. Minh triết cũng nhắc chúng ta rằng, cho đi không phải để được nhớ tên, mà để những điều tốt đẹp có cơ hội tiếp tục được vun đắp.

Khi tuổi tác ngày càng cao, việc tiếp tục chia sẻ kinh nghiệm, tri thức và những giá trị tích lũy qua năm tháng không chỉ đem lại ý nghĩa cho bản thân mà còn góp phần làm giàu đẹp cuộc sống của thế hệ sau.

Bởi trường thọ không đơn thuần là sống thêm nhiều năm, mà còn là vẫn tiếp tục gieo mầm những giá trị tốt đẹp cho cuộc đời.

Tiến sĩ - Lương y Phùng Tuấn Giang
Chủ tịch Viện Nghiên cứu Phát triển y dược cổ truyền Việt Nam, Chủ nhiệm Nhà thuốc Thọ Xuân Đường
Tags: Niềm vui tuổi già Bí quyết trường thọ

Tin liên quan

Tin tức bạn quan tâm

Tuổi già vẫn cần một bàn tay để nắm

TP Hồ Chí Minh: Nhiều cơ sở y tế bị xử phạt, có nơi bị tước giấy phép hành nghề

Phòng Kiểm tra - Pháp chế, Sở Y tế TP Hồ Chí Minh vừa ban hành các quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với 5 tổ chức, cá nhân có hành vi vi phạm trong lĩnh vực y tế. Các vi phạm liên quan đến hoạt động khám, chữa bệnh, kinh doanh dược và quảng cáo dịch vụ y tế, với tổng số tiền phạt hơn 280 triệu đồng.
Tuổi già vẫn cần một bàn tay để nắm

Bệnh viện Lê Văn Thịnh tăng cường dịch vụ hỗ trợ chăm sóc người bệnh

Nhằm nâng cao chất lượng phục vụ, đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khỏe ngày càng đa dạng của người dân, đặc biệt là người cao tuổi, người bệnh sau phẫu thuật và những trường hợp cần hỗ trợ đặc biệt, Bệnh viện Lê Văn Thịnh, TP. Hồ Chí Minh triển khai dịch vụ hỗ trợ chăm sóc người bệnh ngay tại bệnh viện.
Tuổi già vẫn cần một bàn tay để nắm

CLB Yoga Cười xã Bàu Lâm, TP. Hồ Chí Minh: Điểm sáng trong phong trào chăm sóc sức khỏe người cao tuổi

Hơn ba năm qua, CLB Yoga cười Người cao tuổi xã Bàu Lâm, TP. Hồ Chí Minh đã trở thành địa chỉ sinh hoạt quen thuộc của nhiều người cao tuổi. Không chỉ rèn luyện thể chất, mô hình còn góp phần nuôi dưỡng tinh thần lạc quan, gắn kết tình thân qua những tiếng cười mỗi sớm mai.
Tuổi già vẫn cần một bàn tay để nắm

Dinh dưỡng đúng cách, hỗ trợ phục hồi sau đột qụy

Sau đột qụy, người bệnh, đặc biệt là NCT, có nguy cơ suy dinh dưỡng, mất nước, teo cơ và viêm phổi hít do rối loạn nuốt. Dinh dưỡng đúng thời điểm, đủ nhu cầu và phù hợp với khả năng ăn uống không chỉ giúp hạn chế biến chứng mà còn hỗ trợ quá trình phục hồi chức năng, cải thiện chất lượng cuộc sống
Tuổi già vẫn cần một bàn tay để nắm

TP.Hồ Chí Minh: Nhiều cơ sở y tế bị xử phạt, có trường hợp khám chữa bệnh không phép

Theo các quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế được ban hành ngày 21 và 22/10/2026, nhiều tổ chức, cá nhân tại TP.Hồ Chí Minh bị xử phạt do vi phạm quy định về hoạt động khám, chữa bệnh, lập hồ sơ bệnh án và quảng cáo dịch vụ. Trong đó, một phòng khám bị phạt 35 triệu đồng vì khám, chữa bệnh khi chưa được cấp giấy phép hoặc chưa có chứng chỉ hành nghề phù hợp.
Tuổi già vẫn cần một bàn tay để nắm

Việt Nam tiếp nhận công nghệ tế bào từ Nhật Bản

Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh và Tập đoàn Grandsoul (Nhật Bản) vừa công bố hoàn tất chuyển giao công nghệ tế bào gốc và tế bào miễn dịch. Đây là bước tiến trong hợp tác y tế hai nước, mở thêm hướng ứng dụng công nghệ tế bào trong điều trị ung thư, một số bệnh mạn tính và chăm sóc sức khỏe tại Việt Nam.
Based on MasterCMS Ultimate Edition 2026 v2.9