Tin thế giới 01/03/2026 17:44
 |
| Tòa nhà tại Tel Aviv ở Israel trúng tên lửa đạn đạo của Iran ngày 1/3/2026. Ảnh: THX/TTXVN |
Theo kênh BBC, Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres lên án các bên leo thang quân sự và cảnh báo rằng hòa bình và an ninh quốc tế đang bị xói mòn. Ông Guterres nói trong một tuyên bố: “Việc Mỹ và Israel sử dụng vũ lực chống Iran và các hành động đáp trả sau đó của Iran trên toàn khu vực làm suy yếu hòa bình và an ninh quốc tế”.
Ông nói: “Tôi kêu gọi chấm dứt ngay lập tức các hành động thù địch và hạ nhiệt căng thẳng. Nếu không làm như vậy sẽ có nguy cơ dẫn tới xung đột khu vực lớn hơn với những hậu quả nghiêm trọng đối với dân thường và ổn định khu vực”.
Tại cuộc họp khẩn cấp của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc ở New York chiều 28/2, Đại sứ Mỹ Mike Waltz cho biết các cuộc không kích nhằm vào các mục tiêu cụ thể và mang tính chiến lược: loại bỏ năng lực tên lửa, làm suy giảm các tài sản hải quân và làm gián đoạn bộ máy cung cấp vũ khí cho các lực lượng thân Iran cũng như bảo đảm rằng chính quyền Iran sẽ không bao giờ có vũ khí hạt nhân.
Đại sứ Israel Danny Danon nói: “Israel cùng với Mỹ đã hành động để ngăn chặn một mối đe dọa mang tính sống còn đối với Israel, các đồng minh của chúng tôi và sự ổn định toàn cầu”.
Đại sứ Nga Vasily Nebenzia cảnh báo: “Hành động gây hấn mà Iran phải hứng chịu hôm nay đã dẫn đến leo thang trong khu vực và có thể lan rộng vượt xa biên giới”.
Trước đó, Bộ Ngoại giao Nga ra tuyên bố nói rằng các cuộc không kích của Mỹ và Israel nhằm vào Iran là một hành động gây hấn được tính toán trước và vô cớ, đồng thời cảnh báo điều này có thể gây ra những hậu quả nghiêm trọng đối với Trung Đông và toàn thế giới.
Theo tuyên bố của Bộ Ngoại giao Nga, Nga kêu gọi Liên hợp quốc và cơ quan giám sát hạt nhân của tổ chức này là Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế đưa ra đánh giá khách quan về các hành động phá hoại hòa bình, ổn định và an ninh ở Trung Đông. Tuyên bố cảnh báo các hành động của Mỹ và Israel đang đẩy khu vực tới thảm họa nhân đạo, kinh tế và có thể cả hạt nhân.
Bộ Ngoại giao Nga cho rằng cuộc tấn công cũng có thể gây hậu quả nghiêm trọng đối với cơ chế không phổ biến vũ khí hạt nhân toàn cầu, đồng thời cảnh báo điều này có thể dẫn đến leo thang mất kiểm soát ở Trung Đông và những nơi khác, khi các quốc gia trên thế giới sẽ gấp rút tìm cách sở hữu các loại vũ khí có sức hủy diệt lớn hơn để tự bảo vệ.
Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết Tổng thống Vladimir Putin đã triệu tập cuộc họp Hội đồng An ninh Quốc gia để bàn về các diễn biến trên.
Theo kênh Al Jazeera, cũng trong ngày 28/2, Bộ Ngoại giao Trung Quốc đã bày tỏ quan ngại sâu sắc về diễn biến ở khu vực Trung Đông, đồng thời hối thúc có một lệnh ngừng bắn ngay lập tức. Trung Quốc nêu rõ chủ quyền quốc gia, an ninh và toàn vẹn lãnh thổ của Iran phải được tôn trọng và kêu gọi các bên tránh leo thang hơn nữa cũng như nối lại đối thoại.
Bộ trưởng Ngoại giao Oman, ông Badr Albusaidi, người làm trung gian cho các cuộc đàm phán hạt nhân Mỹ - Iran trong tuần này, nói ông thất vọng. Ông viết trên mạng xã hội X: “Các cuộc đàm phán tích cực và nghiêm túc một lần nữa bị phá hoại”. Theo ông, các cuộc không kích không phục vụ lợi ích của Mỹ cũng như hòa bình toàn cầu. Ông nói: “Tôi kêu gọi Mỹ không sa lầy sâu hơn. Đây không phải là cuộc chiến của các bạn”.
Bộ trưởng Ngoại giao Iran Abbas Araghchi chỉ trích các cuộc không kích chung của Mỹ và Israel là hoàn toàn vô cớ, bất hợp pháp.
Saudi Arabia lên án các cuộc tấn công đáp trả của Iran nhằm vào Bahrain, UAE, Qatar, Jordan và Kuwait, đồng thời lên án hành động của Iran ở mức độ mạnh mẽ nhất.
Bộ Ngoại giao Saudi Arabia tuyên bố: “Saudi Arabia khẳng định tinh thần đoàn kết hoàn toàn và ủng hộ vững chắc đối với các quốc gia anh em, sẵn sàng đặt toàn bộ khả năng của mình để hỗ trợ bất kỳ biện pháp nào mà họ có thể thực hiện”.
Trong một tuyên bố chung, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron, Thủ tướng Đức Friedrich Merz và Thủ tướng Anh Keir Starmer kêu gọi Iran tìm kiếm một giải pháp thông qua đàm phán.
Tuyên bố được Đại sứ quán Đức tại London đăng trên X cho biết các nước đã liên tục kêu gọi chính quyền Iran chấm dứt chương trình hạt nhân và tên lửa, kiềm chế các hoạt động gây bất ổn. Tuyên bố có đoạn: “Chúng tôi kêu gọi lãnh đạo Iran tìm kiếm một giải pháp thông qua đàm phán”.
Ba nhà lãnh đạo nói thêm: “Chúng tôi không tham gia các cuộc không kích này”, đồng thời cho biết họ đang liên hệ với các đối tác quốc tế, bao gồm Mỹ, Israel và các nước khác trong khu vực.
Thủ tướng Anh Keir Starmer nói rằng máy bay Anh đang hoạt động trên bầu trời Trung Đông trong khuôn khổ các hoạt động phòng thủ khu vực phối hợp nhằm bảo vệ người dân, lợi ích và các đồng minh.
Trước đó, ông Macron cảnh báo tình hình hiện nay gây ra những hậu quả nghiêm trọng đối với hòa bình và an ninh quốc tế, cho rằng leo thang kéo dài là nguy hiểm cho tất cả. Ông nói thêm: “Pháp cũng sẵn sàng triển khai các nguồn lực cần thiết để bảo vệ các đối tác thân cận theo yêu cầu của họ”.
Đức cho biết họ được thông báo trước về cuộc tấn công và Thủ tướng Merz đã tham vấn các bộ trưởng an ninh liên quan.
Đại diện cấp cao phụ trách chính sách đối ngoại của Liên minh châu Âu Kaja Kallas mô tả các diễn biến mới nhất là nguy hiểm. Bà nói trên X: “Liên minh châu Âu đã áp đặt các biện pháp trừng phạt mạnh mẽ đối với Iran và ủng hộ các giải pháp ngoại giao, bao gồm về vấn đề hạt nhân”. Bà cho biết đã trao đổi với Bộ trưởng Ngoại giao Israel và các bộ trưởng ngoại giao khác trong khu vực. Bà nói: “Bảo vệ dân thường và luật nhân đạo quốc tế là ưu tiên”.
Văn phòng Thủ tướng Italy Giorgia Meloni cho biết bà sẽ tham vấn các đồng minh và lãnh đạo khu vực để hỗ trợ các nỗ lực giảm căng thẳng.
Chính phủ Brazil ra tuyên bố lên án các cuộc tấn công của Mỹ và Israel và bày tỏ quan ngại sâu sắc.
Thủ tướng Australia Anthony Albanese cho biết nước này ủng hộ Mỹ hành động để ngăn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân và ngăn Iran tiếp tục đe dọa hòa bình và an ninh quốc tế.
Cao ủy Nhân quyền Liên hợp quốc Volker Türk kêu gọi kiềm chế và thúc giục tất cả các bên hành động lý trí, hạ nhiệt căng thẳng và trở lại bàn đàm phán. Ông nói: “Như thường lệ trong bất kỳ xung đột vũ trang nào, dân thường là những người phải trả giá cuối cùng”, đồng thời nhắc nhở các bên liên quan rằng việc bảo vệ dân thường là tối quan trọng theo luật pháp quốc tế.
Trước đó ngày 28/2, Tổng thống Trump đăng một video dài trên trang Truth Social của mình xác nhận Mỹ tham gia tấn công Iran. Ông nói: “Mục tiêu của chúng tôi là bảo vệ người dân Mỹ bằng cách loại bỏ các mối đe dọa cận kề từ chính quyền Iran”. Ông cho biết mục đích của Mỹ là bảo đảm rằng Iran không sở hữu vũ khí hạt nhân.
