Căng thẳng vì ... rác thải
Theo dự báo, khối lượng chất thải rắn sinh hoạt ở TP Hồ Chí Minh tăng 5%/năm (năm 2020 là 10.081 tấn/ngày và 2025 là 12.864 tấn/ngày); chất thải rắn công nghiệp tăng 6%/năm (2020 là 1.922 tấn/ngày và 2025 là 2.497 tấn/ngày); chất thải nguy hại tăng 8%/năm (2020 là 549 tấn/ngày và 2025 là 807 tấn/ngày); chất thải rắn y tế tăng 10%/năm (2020 là 30 tấn/ngày và 2025 là 50,5 tấn/ngày).
 |
| Rác thải đang đe dọa môi trường và cuộc sống người dân TP Hồ Chí Minh |
Phương pháp xử lí chất thải rắn hiện nay ở
TP Hồ Chí Minh đa phần vẫn là chôn lấp gây lãng phí tài nguyên đất, tài nguyên rác, ảnh hưởng đến môi trường nước mặt, nước ngầm, đất và không khí,…
TP Hồ Chí Minh đặt ra mục tiêu đến 2020, tỉ lệ lượng chất thải rắn sinh hoạt được xử lí bằng công nghệ chôn lấp hợp vệ sinh tối đa là 50%, đến năm 2025 tối đa là 20%.
Ngoài ra, hiện ở một số khu vực của
TP Hồ Chí Minh người dân đang đối diện với nạn ô nhiễm môi trường, trong đó có việc mùi hôi từ một số nơi xử lí rác, như bãi rác Đông Thạnh- Hóc Môn, khu bãi rác Đa Phước. Báo chí từng phản ánh, nhiều tháng nay người dân khu đô thị Phú Mỹ Hưng (quận 7,
TP Hồ Chí Minh) phải sống trong không khí có mùi hôi xuất hiện liên tục.
Theo một chuyên gia hóa học có kinh nghiệm xử lí về ô nhiễm môi trường, việc người dân phản ảnh như trên là phù hợp với bản chất mùi và quy trình xử lí. Theo chuyên gia trên, mùi phân, mùi bùn, mùi phân hủy hữu cơ lâu ngày … sinh nhiều H2S và mercaptans rất hôi thối, dễ phát thải đi xa vì tỉ trọng của nó cao hơn không khí, nhất là vào mùi mưa và nhiệt độ không khí xuống thấp.
“Hầu hết các xử lí nầy đều là phân hủy hiếu khí (aerobic biodegrading) sinh ra chủ yếu là NH3 và H2S rất hôi thối nếu không có giải pháp xử lí đồng bộ… Do đó, cần thiết phải có tổ chức xác minh làm rõ và chứng minh bằng khoa học, tìm những giải pháp trong có có giải pháp kỹ thuật thích hợp, đảm bảo môi sinh, môi trường thành phố”- vị này nói.
Mới đây, Chủ tịch UBND
TP Hồ Chí Minh Nguyễn Thành Phong yêu cầu điều tra nguồn phát sinh ô nhiễm. Sở TN&MT đã khoanh vùng, xác định có khả năng phát sinh mùi lớn nhất là Khu liên hiệp xử lí chất thải rắn Đa Phước, với 3 đơn vị gồm: Nhà máy xử lí rác thải rắn sinh hoạt Đa Phước (bãi rác Đa Phước), Công ty xử lí bùn Sài Gòn Xanh, đơn vị xử lí chất thải hầm cầu Hòa Bình. Sở TN&MT
TP Hồ Chí Minh sẽ tiến hành kiểm tra các cơ sở trên.
| |
| Xử lí rác thải ở bãi rác Đa Phước. |
Chú trọng xử lí rác thải và mùi hôi Trước các vấn nạn trên, UBND
TP Hồ Chí Minh đã có nhiều quyết sách chú trọng xử lí rác thải, mùi hôi cho thành phố. Mới đây, UBND
TP Hồ Chí Minh đã tổ chức hội nghị chuyên đề
"Kêu gọi đầu tư xử lí rác bằng công nghệ đốt rác - phát điện đến năm 2025". Tại hội nghị, đại diện UBND
TP Hồ Chí Minh cho biết: Bên cạnh việc
xử lí rác tăng thêm, thành phố kêu gọi các doanh nghiệp quan tâm đến vấn đề công nghệ nghiên cứu phương án đầu tư để xử lí cả lượng rác thải đã chôn lấp từ trước đến nay. UBND
TP Hồ Chí Minh yêu cầu triển khai các giải pháp đồng bộ trong duy tu, bảo dưỡng bãi chôn lấp chất thải sau khi ngưng tiếp nhận, khuyến khích xã hội hóa việc tái chế và sản xuất điện năng từ các bãi chất thải đã được chôn lấp trong các năm qua và ưu tiên các giải pháp tái sử dụng bãi chôn lấp đã đóng bãi phục vụ lợi ích cộng đồng; đề nghị các
nhà máy xử lí rác thải đang hoạt động khẩn trương đẩy nhanh tiến độ cải tạo, nâng cấp đổi mới công nghệ.
| |
| Bản kết quả xét nghiệm mẫu không khí tại bãi rác Đa Phước của Trung tâm phân tích và môi trường (An Bình, Dĩ An, Bình Dương). |
Thành phố sẽ tổ chức đấu thầu công khai để đảm bảo cơ hội cho tất cả các doanh nghiệp trong và ngoài nước tham gia một cách công khai, minh bạch và những chính sách ưu đãi để nhà đầu tư an tâm đầu tư lâu dài, hỗ trợ, ưu đãi đối với doanh nghiệp có đầu tư vào lĩnh vực này.
Tại hội nghị, PGS.TS Phùng Chí Sỹ, Trung tâm Công nghệ và Môi trường, Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam, giới thiệu công nghệ xử lí rác bằng phương pháp đốt điện được áp dụng rộng rãi trên thế giới, giảm được 90-95% thể tích và khối lượng chất thải, có thể tận dụng nhiệt, tiết kiệm được diện tích so với biện pháp chôn lấp, giảm thiểu ô nhiễm nước, mùi hôi, giảm phát thải khí nhà kính…
Tuy nhiên, để triển khai được, Chính phủ cần nhiều chính sách hỗ trợ như các chính sách ưu đãi về đất đai, các chính sách ưu đãi về phí, thuế… để thu hút nguồn vốn xã hội hoá đầu tư vào lĩnh vực này.
Với việc xử lí mùi hôi từ rác thải và ô nhiễm môi trường, ngày 3/ 7 vừa qua, Giám đốc Sở TN&MT Nguyễn Toàn Thắng đã yêu cầu chủ đầu tư bãi rác Đa Phước (Công ty TNHH xử lí chất thải Việt Nam-VWS) triển khai 10 giải pháp đã làm trước đây, cùng một số yêu cầu bổ sung để giảm mùi, tránh ảnh hưởng đến cuộc sống người dân.
Đơn vị này đã nghiêm túc thực hiện chỉ đạo trên. Ngày 24/7/ 2018, VWS phối hợp cùng ông Bùi Văn Cứ, chuyên gia của Phòng Thí nghiệm trọng điểm lọc, hóa dầu – Bộ Công Thương, cùng với Trung tâm Phân tích môi trường, các nhà khoa học ở Hội Hóa học Việt Nam, Hội Hóa học
TP Hồ Chí Minh … tổ chức họp với và tiến hành thử nghiệm sử dụng chế phẩm khử mùi kết hợp chế phẩm khử mùi không khí từ trái bơ và chế phẩm sản xuất từ Hoa Kỳ.
Họ đã lấy mẫu không khí để kiểm tra hàm lượng khí thải gây mùi hôi thối NH3 và H2S.
Các mẫu không khí được lấy trong các điều kiện sau: Mẫu không khí xung quanh (lấy ngay tại bên trong khuôn viên của bãi rác Đa Phước, theo quy định lấy bên ngoài khuôn viên); Mẫu không khí tại điểm tiếp nhận rác, trong điều kiện có sử dụng chế phẩm khử mùi kết hợp; Mẩu khí ngay tại điểm tiếp nhận rác, trong điều kiện không sử dụng chế phẩm.
Ngày 30/7/2018, kết quả phân tích các mẫu khí trên của Trung tâm Phân tích môi trường và Phòng Thí nghiệm, Công ty tư vấn môi trường Sài Gòn cho thấy: Mẩu khí xung quanh đạt so với QCVN 06:2009/BTNMT H2S (0,031mg/m3 so với 0,042mg/m3 QCVN 06:2009/BTNMT) NH3 (0,19 mg/m3 so với 0,20 mg/m3 QCVN 06:2009/BTNMT); Mẩu khí ngay tại điểm tiếp nhận rác trong điều kiện có sử dụng chế phẩm khử mùi kết hợp: (không có quy chuẩn áp dụng) Nhưng kết quả thử nghiệm rất thấp: H2S (0,032mg/m3) NH3 (0,248mg/m3)…
| |
| Hình ảnh buổi thử nghiệm, khử mùi hôi bằng chế phẩm của ông Cứ ở bãi rác Đa Phước. Ảnh do ông Cứ cung cấp. |
Theo ông Cứ, qua các kết quả đo đạc và phân tích cho thấy môi trường không khí xung quanh tại thời điểm đo đạc có kết quả tốt. Kết quả H2S đo được là 0,094mg/m3 là giá trị thấp. “Điều này có thể kết luận việc xử lí rác tại VWS đạt hiệu quả cao, mùi khó phát tán đi xa, khí thải H2S rất dễ phát đi xa vì có tỉ trọng cao hơn không khí. Ngược lại NH3 rất khó phát đi xa vì tỉ trọng rất thấp so với không khí và có khuynh hướng phát lên cao. Giá trị đo giữa không sử dụng và có sử dụng chế phẩm khử mùi chênh lệch cao, điều nầy chứng minh hiệu quả xử lí tốt”- ông Cứ nói.
Đức Thọ
