Với trí tuệ, kinh nghiệm và uy tín “giàu có”, NCT không chỉ là “tấm gương” về đạo đức, lối sống mà còn là nguồn lực quan trọng trong đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp, chuyển đổi số, phát triển nông nghiệp xanh và các hoạt động cộng đồng. Trong kỉ nguyên mới, yêu cầu phát triển đất nước bền vững, hiện đại, văn minh, phồn vinh, hạnh phúc đòi hỏi phải huy động sức mạnh tổng hợp, trong đó có nguồn lực “Kinh tế bạc” do NCT vừa là chủ thể, vừa là đối tượng liên quan.
1. Phát huy truyền thống lịch sử và tiềm năng, lợi thế chủ thể “kinh tế bạc” của NCT trong phát triển kinh tế - xã hội
1.1. NCT là cầu nối giữa truyền thống và hiện đại, góp phần quan trọng dựng xây chế độ xã hội chủ nghĩa
Nhận thấy vai trò lịch sử của NCT đối với sự nghiệp giải phóng dân tộc, ngày 6/6/1941, Chủ tịch Hồ Chí Minh ra “Lời hiệu triệu đoàn kết tất cả các bậc phụ lão”. Người viết: “Trách nhiệm của các cụ phụ lão chúng ta với nhiệm vụ đất nước thật là trọng đại. Đất nước hưng thịnh do phụ lão gây dựng. Đất nước tồn tại do phụ lão giúp sức. Đất nước bị mất, phụ lão cứu. Đất nước suy sụp, phụ lão phù trì”. Hơn 84 năm qua, NCT nước ta, dù trong bất kì hoàn cảnh nào, cũng một lòng một dạ theo Đảng, theo Bác Hồ, tuyệt đối trung thành với sự nghiệp cách mạng do Đảng lãnh đạo; cổ vũ con cháu bảo vệ, giữ nước, dựng xây cơ đồ dân tộc ngày càng “đàng hoàng hơn, to đẹp hơn”.
 |
| Phó Chủ tịch Thường trực Trương Xuân Cừ. |
Công cuộc đổi mới đất nước suốt 40 năm qua có được thành công như hôm nay, trong đó có phần đóng góp quan trọng của NCT. Hiện nay, Việt Nam có khoảng 7 triệu NCT đang trực tiếp tham gia lao động, sản xuất, kinh doanh. Đây là nguồn lực đáng kể, góp phần vào sự nghiệp phát triển đất nước, tạo việc làm cho hàng triệu NCT và cộng đồng xã hội; nhiều NCT được Đảng và Nhà nước vinh danh là Anh hùng Lao động thời kì đổi mới. Gần 1 triệu người đang tham gia công tác trong các tổ chức ở thôn, bản, tổ dân phố; hơn 3 triệu lượt NCT tham gia phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc; NCT cũng tích cực tham gia bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống dân tộc.
Đến nay, Hội NCT các cấp đã xây dựng được trên 9.000 CLB Liên thế hệ tự giúp nhau, 94.000 CLB văn hóa văn nghệ, thể dục thể thao, dưỡng sinh. Nhìn chung, các CLB hoạt động hiệu quả, đóng góp tích cực cho sự ổn định và phát triển của các địa phương. Chương trình mục tiêu quốc gia về phát triển văn hóa giai đoạn 2025 - 2035 được Quốc hội phê duyệt sẽ tạo sự chuyển biến mạnh mẽ và toàn diện trong phát triển văn hóa, xây dựng và hoàn thiện nhân cách, chuẩn mực đạo đức, bản sắc, hệ giá trị con người và gia đình Việt Nam; nhất là trong xây dựng đời sống văn hóa, xây dựng gia đình hạnh phúc, xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh - đều dựa vào sự gương mẫu của NCT.
Công tác bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa đặc sắc vùng miền đều có vai trò của NCT làm cầu nối truyền cảm hứng, lan tỏa trong xã hội. Hằng năm, Hội NCT các cấp tổ chức nhiều hoạt động văn hóa, văn nghệ sâu rộng từ cơ sở. Năm 2023, lần đầu tiên, Hội NCT Việt Nam phối hợp với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức rất thành công Liên hoan tiếng hát NCT từ thôn, bản đến toàn quốc, tạo sân chơi bổ ích, thu hút hàng chục nghìn NCT là nghệ sĩ, nhạc sĩ chuyên và không chuyên tham gia hào hứng, góp phần hội tụ và lan tỏa hình ảnh NCT trong việc bảo tồn, phát huy dân ca, dân vũ, ngợi ca Đảng, Bác Hồ, quê hương, đất nước, làm đẹp thêm văn hóa cổ truyền trong đời sống đương đại. Phong trào “Tiếng hát NCT” đã tạo sự lan tỏa sâu rộng đến mọi nơi, mọi nhà; qua đó, khơi dậy tinh thần “quên tuổi già”, để NCT vui lại “tuổi thanh xuân”.
NCT luôn quan tâm, khích lệ con cháu học giỏi, chăm ngoan, góp phần xây dựng xã hội học tập suốt đời, tích cực tham gia phong trào “bình dân học vụ số”. Trong dòng chảy mạch nguồn truyền thống dân tộc, NCT là cầu nối giữa quá khứ và hiện tại, mang theo những giá trị tinh thần được hun đúc qua hàng nghìn năm lịch sử dựng nước và giữ nước, lưu truyền bởi tổ tiên, ông cha, để truyền cảm hứng, khơi dậy ý chí tự lực, tự cường dân tộc cho con cháu và cộng đồng xã hội, tăng thêm nội lực, góp phần đưa đất nước bước tới đài vinh quang.
|
| Phó Chủ tịch Thường trực Trung ương Hội NCT Việt Nam với hội viên tỉnh Cao Bằng |
Đặc biệt, tại buổi gặp mặt NCT tiêu biểu cả nước ở Phủ Chủ tịch (ngày 6/6/2024), đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm (khi đó là Chủ tịch nước) nhấn mạnh: “Ôn lại truyền thống hào hùng của dân tộc, chúng ta càng thêm tự hào về những cống hiến vẻ vang của phụ lão nước nhà. Đất nước ta có được cơ đồ như ngày nay, không thể không nói đến sự đóng góp quan trọng của bao lớp NCT Việt Nam. Trong bối cảnh tình hình thế giới hiện nay, NCT Việt Nam tiếp tục khẳng định là lực lượng rất quan trọng, là chỗ dựa vững chắc, góp phần giữ cho nước nhà ổn định, hòa bình để phát triển bền vững”.
Hiện có khoảng 40% NCT vẫn tiếp tục tham gia sản xuất nông nghiệp, tiểu thủ công nghiệp, thương mại và dịch vụ. Ở nhiều địa phương, NCT đang làm chủ trang trại, doanh nghiệp nhỏ, hợp tác xã, tạo công ăn việc làm cho con cháu và cộng đồng. Nhiều NCT giàu kinh nghiệm đang triển khai các dự án khởi nghiệp trong các lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao, du lịch cộng đồng, dịch vụ chăm sóc sức khỏe, sản xuất hữu cơ và sản phẩm xanh.
NCT vừa là nhà đầu tư, vừa là cố vấn chiến lược, tận dụng tri thức và các mối quan hệ xã hội để hỗ trợ thế hệ trẻ. Họ có nhiều kinh nghiệm trong quản lí tài chính, tích lũy vốn, tài sản và giúp con cháu lập nghiệp. Trong xã hội, NCT là kho tàng tri thức sống động về văn hóa, lịch sử, khoa học - công nghệ và quản trị kinh doanh. NCT truyền đạt cho thế hệ trẻ kiến thức, góp phần giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc và nâng cao năng lực xã hội; có vai trò quan trọng trong xây dựng đạo đức, lối sống và khối đại đoàn kết toàn dân tộc. NCT giữ vai trò hạt nhân trong gia đình và cộng đồng, góp phần duy trì sự ổn định của xã hội, tham gia vận động, tuyên truyền chính sách, nâng cao ý thức trách nhiệm công dân.
NCT còn tham gia tích cực vào các hoạt động xã hội, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh; nâng cao năng lực quản lí kinh tế và phát triển các mô hình sản xuất, kinh doanh, nhất là kinh doanh trực tuyến; tham gia các hoạt động thiện nguyện, xóa đói giảm nghèo, bảo vệ môi trường; giữ gìn an ninh, trật tự tại cơ sở; xây dựng hệ thống chính trị, xây dựng nông thôn mới và đô thị văn minh.
1.2. Chủ trương của Đảng, chính sách của Nhà nước về phát triển kinh tế tư nhân - chủ thể kinh tế NCT được chú trọng
Ngay từ khi tiến hành công cuộc đổi mới đất nước, Đảng ta đã xác định phát triển kinh tế là nhiệm vụ trung tâm, xuyên suốt, trong đó đổi mới kinh tế đi trước một bước. Nhờ có cơ chế đột phá “Khoán 10” trong nông nghiệp, đã tạo bước chuyển biến mang tính lịch sử, tháo gỡ điểm nghẽn trong tình trạng trì trệ của sản xuất nông nghiệp, đưa Việt Nam thoát khỏi cảnh trông đợi cứu trợ lương thực từ bên ngoài, vững bước trở thành một trong những quốc gia dẫn đầu thế giới về xuất khẩu gạo.
Nghị quyết số 68-NQ/TW, ngày 4/5/2025, của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân đã xác định phát triển kinh tế tư nhân nhanh, bền vững, hiệu quả, chất lượng cao, vừa là nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách, vừa mang tính chiến lược lâu dài, cần được cụ thể hóa trong các chiến lược, chính sách phát triển của đất nước, nhằm phát huy tiềm năng, thế mạnh, huy động và sử dụng hiệu quả mọi nguồn lực. Có nhiều ý kiến cho rằng, về tính chất, Nghị quyết 68 chính là “Khoán 10” thể chế cho phát triển kinh tế trong kỉ nguyên mới.
Từ khi Nghị quyết số 68-NQ/TW được ban hành đến nay, bình quân mỗi tháng có hơn 19.100 doanh nghiệp thành lập mới (riêng tháng 6 đạt mốc hơn 24.000 doanh nghiệp đăng kí thành lập mới), tăng gần 48% so với bình quân 5 tháng đầu năm. Bình quân số lượng doanh nghiệp gia nhập và tái gia nhập thị trường tăng trưởng mạnh mẽ, đạt hơn 31.500 doanh nghiệp/tháng, tăng khoảng 27% so với bình quân 5 tháng đầu năm 2024. Lũy kế 8 tháng năm 2025, cả nước có hơn 209.240 doanh nghiệp gia nhập và tái gia nhập thị trường, cao hơn 30% so với số doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường.
Trong sự khởi sắc của nền kinh tế trong nước, có sự tham gia tích cực, đúng tinh thần “Tuổi cao, chí càng cao” của NCT cả nước. Mới đây, tại Lễ vinh danh nông dân Việt Nam nhân dịp 95 năm thành lập Hội Nông dân Việt Nam, có 63 nông dân xuất sắc và 32 nhà khoa học của nhà nông năm 2025 - biểu trưng cho hành trình 95 năm Hội Nông dân Việt Nam đồng hành cùng sự phát triển của đất nước dưới ngọn cờ vẻ vang của Đảng. Rất đáng tự hào, phần lớn trong số những gương sáng đó là NCT. Họ là minh chứng cho hào khí Diên Hồng thời hiện đại - những con người cả cuộc đời phấn đấu, cống hiến vì một nền nông nghiệp xanh, hiện đại, góp phần bảo đảm an ninh lương thực, thực phẩm, đưa kinh tế nông nghiệp Việt Nam tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu một cách thành công. (Mời xem tiếp kỳ sau)
