Nâng cao vị thế già làng ở địa bàn người Mông theo đạo Tin lành

Những năm qua, Hội NCT ở các tỉnh miền núi luôn chú trọng phát huy vai trò của các già làng và đã thu được kết quả tốt. Tuy nhiên, vẫn còn những vấn đề cần phải nghiên cứu để nhiệm vụ này đạt hiệu quả cao hơn, nhất là ở vùng đồng bào Mông theo đạo Tin lành...

Kì 1: Già làng và những bất cập

Vị thế của già làng giảm sút

Trong thiết chế quản lí truyền thống của một số dân tộc thiểu số ở vùng cao nước ta, già làng là một chức sắc, lãnh tụ tinh thần, tồn tại song song với trưởng buôn, trưởng bản trong các buôn làng.

Già làng thường là một người già, không nhất thiết là người già nhất nhưng phải là người uy tín cao được dân làng bầu ra. Khi buôn làng có các vấn đề, tranh chấp phát sinh trong cuộc sống, già làng chịu trách nhiệm đứng ra xử lí theo luật tục và tiếng nói có trọng lượng có khi còn hơn cả pháp luật.

Tuy nhiên, theo bài viết “Những hiện tượng mới trong quan hệ dân tộc - tôn giáo ở vùng dân tộc thiểu số khu vực Tây Bắc nước ta hiện nay” của Phó Giáo sư, Tiến sĩ (PGS.TS) Hoàng Thị Lan đăng trên Cổng Thông tin điện tử - Ủy ban Dân tộc thì qua khảo sát với câu hỏi: Người quan trọng nhất trong làng/bản là ai? Có đến 81% người Mông theo đạo Tin lành được hỏi cho rằng đó là Mục sư/trưởng nhóm/trưởng điểm; 9,6% cho đó là già làng và 9,4% cho rằng đó là trưởng bản.

Với câu hỏi: Khi có việc quan trọng ông (bà) thường hỏi xin ý kiến của ai? Kết quả có 14,5% trả lời là hỏi ý kiến người thân trong gia đình, 3% hỏi ý kiến của già làng, 3,1% hỏi ý kiến của thày cúng, 70% hỏi ý kiến của trưởng điểm nhóm Tin lành, 4,2% hỏi ý kiến của cán bộ địa phương và 5,1% hỏi ý kiến của người đồng đạo.

1. Già làng cúng cảm tạ trời đất trong lễ hội Gầu tào của đồng bào Mông
Già làng cúng cảm tạ trời đất trong lễ hội Gầu tào của đồng bào Mông

Lí giải tình trạng này, PGS.TS Hoàng Thị Lan cho biết, với những người Mông theo đạo Tin lành, “đức tin vào Chúa là yếu tố quan trọng nhất giúp họ gắn kết với nhau, tạo nên sự cố kết cộng đồng. Mối quan hệ cộng đồng gắn kết của những người Mông cùng có niềm tin vào Chúa vượt ra ngoài phạm vi dòng họ, làng bản, tộc người. Giữa họ cũng luôn có sự giúp đỡ, sẻ chia lẫn nhau cả về vật chất và tinh thần. Nếu người Mông theo tín ngưỡng truyền thống cho rằng, chỉ có anh em trong dòng họ mới thương yêu nhau hết mình, mới có thể chết trong nhà của nhau thì người Mông theo đạo cho rằng, tất cả người Mông không phân biệt dòng họ, đều là anh em, đều phải quan tâm giúp đỡ nhau và đều có thể chết trong nhà của nhau”. Từ đức tin này, “mối quan hệ dòng họ, làng bản, cộng đồng của người Mông theo đạo không còn là sợi dây liên kết giữa các thành viên; vai trò, vị trí của trưởng họ, già làng, trưởng bản cũng bị suy giảm một cách nghiêm trọng, thay vào đó là vị trí của mục sư, trưởng điểm, nhóm Tin lành”.

Từ phân tích trên, đặt ra cho công tác lãnh đạo, quản lí xã hội của cấp ủy, chính quyền các địa phương có đồng bào Mông theo đạo Tin lành nhiều vấn đề cần quan tâm, giải quyết. Trong phạm vi công tác Hội NCT, đây cũng là một nội dung phải hết sức lưu tâm để góp phần nâng cao vị thế, uy tín của già làng và vai trò của NCT trên các địa bàn này.

Những bất cập cần giải quyết

Xét về mặt truyền thống, vị trí già làng có bề dày hơn nhiều so với các mục sư hay truyền đạo của đạo Tin lành và có nhiều thuận lợi hơn trong việc tạo ra uy tín trong cộng đồng dân cư. Tuy nhiên, vai trò già làng giảm dần, ngoài nguyên nhân khách quan là do kinh tế phát triển, sự tiếp biến văn hóa hoặc ảnh hưởng của các tôn giáo… thì còn có nguyên nhân chủ quan từ chính bản thân các già làng.

Không ít nơi, đời sống của người dân còn rất khó khăn nhưng các già làng, trưởng bản, trưởng dòng họ chỉ dựa vào những luật tục truyền thống khắt khe và thiết chế quản lí sẵn có để phạt vạ người vi phạm. Các tệ nạn rượu chè, hút thuốc phiện, ăn uống linh đình khi ma chay, cưới xin… ít được già làng, trưởng bản, trưởng dòng họ quan tâm thì các vị mục sư, trưởng điểm, nhóm Tin lành lại lấy đó là nội dung để tuyên truyền vận động tín đồ từ bỏ. Họ vận động người theo đạo bỏ tục lệ thờ cúng, ma chay, cưới xin truyền thống gây tốn kém; nam giới không hút thuốc phiện, không uống rượu; mọi người được đến điểm sinh hoạt đạo hát thánh ca… khiến đồng bào Mông, nhất là phụ nữ và lớp trẻ thấy mình được giải phóng và tin theo.

Điều đáng nói là, trong khi những hủ tục và tệ nạn này được Đảng, Nhà nước ta tuyên truyền vận động và có nhiều chủ trương, chính sách xóa bỏ từ khi có chính quyền đến nay mà sự chuyển biến còn nhiều khó khăn thì đạo Tin lành giải quyết khá nhanh chóng chỉ trong vài chục năm gần đây. Thực trạng này cho thấy, phương pháp tuyên truyền vận động của các cấp ủy, chính quyền, đoàn thể ở các khu vực có đồng bào Mông theo đạo Tin lành còn bất cập và chưa hiệu quả.

Nhiều nơi, dù chính quyền, đoàn thể các cấp tuyên truyền bài bản với các chương trình rầm rộ, tập trung đông người, có nhiều chính sách ưu đãi và quà tặng nhưng có khi bà con lại chưa tin hoặc nảy sinh tư tưởng trông chờ, ỉ lại vào Nhà nước mà không tự vươn lên. Ngược lại, các mục sư, truyền đạo thường len lỏi đến từng gia đình, lên từng nương rẫy để tuyên truyền “rỉ tai” kiểu “mưa dầm thấm lâu”, kết hợp với những quà tặng đơn giản, kịp thời thì người dân cảm thấy được quan tâm thiết thực. (Còn nữa)

Văn Minh

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Mưa lớn ở Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ, có nơi mưa rất to trên 100mm

Mưa lớn ở Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ, có nơi mưa rất to trên 100mm

Thủ đô Hà Nội từ đêm 26/9 đến sáng sớm 27/9 có lúc có mưa rào và dông, cục bộ có mưa vừa, mưa to, trong mưa dông có khả năng xảy ra lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh.
Đường lên đỉnh Olympia năm thứ 22 đổi luật chơi thêm kịch tính

Đường lên đỉnh Olympia năm thứ 22 đổi luật chơi thêm kịch tính

Ngày 26.9, Đường lên đỉnh Olympia năm thứ 22 đã phát sóng trận đầu tiên với nhiều đổi mới về luật chơi để tăng tính cạnh tranh, cũng như cơ hội bứt phá giữa các nhà leo núi.
Cần Thơ: Nới lỏng giãn cách, trừ 9 phường trung tâm thực hiện Chỉ thị 16 đến 0 giờ ngày 1/10

Cần Thơ: Nới lỏng giãn cách, trừ 9 phường trung tâm thực hiện Chỉ thị 16 đến 0 giờ ngày 1/10

Ngày 23/9, ông Trần Việt Trường, Chủ tịch UBND TP Cần Thơ ký văn bản thực hiện các biện pháp phòng, chống dịch COVID-19 trong tình hình mới. Theo đó, từ 0 giờ ngày 24/9, TP Cần Thơ giãn cách xã hội theo Chỉ thị 15/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ cho đến khi có thông báo mới; ngoại trừ 6 phường của quận Ninh Kiều, gồm An Hòa, An Khánh, Cái Khế, Hưng Lợi, Tân An, Xuân Khánh và 3 phường của quận Cái Răng gồm Hưng Phú, Phú Thứ và Tân Phú tiếp tục thực hiện Chỉ thị 16/CT-TTg đến 0 giờ ngày 1/10.
Trao tặng bánh Trung thu cho tuyến đầu chống dịch, thiếu nhi khó khăn

Trao tặng bánh Trung thu cho tuyến đầu chống dịch, thiếu nhi khó khăn

Vừa qua, Hội Chữ thập đỏ quận 7, TP Hồ Chí Minh tới thăm và tặng 1.800 cái bánh Trung thu, bánh LEIBNIZ ZOO, tổng trị giá 135.000.000 đồng cho các cháu nhỏ đang điều trị Covid-19 trong các khu tập trung, lực lượng chốt kiểm soát dịch và gia đình F0 có con nhỏ trong các khu phòng trọ trên địa bàn quận 7, TP Hồ Chí Minh.
Chuyện tiêm vắc xin phòng Covid-19 cho NCT ở Trung tâm Dưỡng lão Nhân Ái

Chuyện tiêm vắc xin phòng Covid-19 cho NCT ở Trung tâm Dưỡng lão Nhân Ái

“Cảm ơn bác sĩ Bệnh viện Lão khoa cùng Trung tâm đã tiêm vắc xin cho chúng tôi. Thế là người cao tuổi (NCT) chúng tôi an tâm chống lại dịch Covid-19 rồi”. Đó là chia sẻ của cụ Ngô Thị Tía (85 tuổi) và cụ Lê Thị Gấm (94 tuổi) khi được tiêm vắc xin phòng Covid-19 do Bệnh viện Lão khoa Trung ương thực hiện tại Trung tâm Chăm sóc NCT Nhân Ái.

Tin khác

Thanh Hóa: Cần có giải pháp tích cực giúp ngư dân tháo gỡ khó khăn

Thanh Hóa: Cần có giải pháp tích cực giúp ngư dân tháo gỡ khó khăn
Ảnh hưởng dịch Covid khiến giá cá xuống thấp, sản phẩm không có đầu ra ngư dân ngồi trên đống nợ, nhiều người phải rao bán tàu, bỏ biển chuyển nghề.

Đêm 23/9, áp thấp nhiệt đới đi vào vùng biển từ Đà Nẵng đến Bình Định

Đêm 23/9, áp thấp nhiệt đới đi vào vùng biển từ Đà Nẵng đến Bình Định
Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, vào 10 giờ ngày 23/9, vị trí tâm áp thấp nhiệt đới cách bờ biển Phú Yên khoảng 230 km, cách bờ biển Bình Định khoảng 210 km, cách bờ biển Đà Nẵng khoảng 400 km.

Bắt tạm giam 2 cựu cán bộ Công an quận Tây Hồ

Bắt tạm giam 2 cựu cán bộ Công an quận Tây Hồ
Vì tha trái pháp luật người bị tạm giữ nên ông Phùng Anh Lê, nguyên Trưởng Công an quận Tây Hồ và ông Nguyễn Đức Châu, Đội trưởng Đội Cảnh sát hình sự bị Cơ quan điều tra Viện KSND tối cao bắt tạm giam.

Bà Rịa - Vũng Tàu: Cho phép một số hoạt động được "mở cửa" trở lại

Bà Rịa - Vũng Tàu: Cho phép một số hoạt động được "mở cửa" trở lại
UBND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu, vừa ban hành quyết định áp dụng giãn cách xã hội theo Chỉ thị 15 của Thủ tướng Chính phủ, từ 0 giờ ngày 23/9. Tuy nhiên, không áp dụng cho huyện Côn Đảo và những nơi đang bị phong tỏa.

Tỉnh Sóc Trăng: Phát hiện 29 ca dương tính SARS-CoV-2, sau một tuần trở về "trạng thái bình thường mới”

Tỉnh Sóc Trăng: Phát hiện 29 ca dương tính SARS-CoV-2, sau một tuần trở về "trạng thái bình thường mới”
Sau một tuần về “trạng thái bình thường mới”, tỉnh Sóc Trăng vừa ghi nhận thêm 29 ca mắc Covid- 19

Tỉnh Lâm Đồng ủng hộ 6 nghìn tấn nông sản cho miền Nam chống dịch

Tỉnh Lâm Đồng ủng hộ 6 nghìn tấn nông sản cho miền Nam chống dịch
Bằng tấm lòng sẻ chia, hướng về đồng bào miền Nam đang bị ảnh hưởng nặng nề bởi đại dịch Covid-0 19, đến nay UBND tỉnh Lâm Đồng đã tặng TP. Hồ Chí Minh và một số tỉnh phía Nam hơn 6 nghìn tấn nông sản.
Xem thêm
Mưa lớn ở Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ, có nơi mưa rất to trên 100mm

Mưa lớn ở Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ, có nơi mưa rất to trên 100mm

Thủ đô Hà Nội từ đêm 26/9 đến sáng sớm 27/9 có lúc có mưa rào và dông, cục bộ có mưa vừa, mưa to, trong mưa dông có khả năng xảy ra lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh.
Trong 3 ngày, Phương Trang đưa hơn 2000 người dân 6 tỉnh về quê tránh dịch

Trong 3 ngày, Phương Trang đưa hơn 2000 người dân 6 tỉnh về quê tránh dịch

Trong 3 ngày 25, 26 và 28/9, người dân các tỉnh Quảng Ngãi, Sóc Trăng, Kon Tum, Bình Định, An Giang và Đồng Tháp sẽ lần lượt rời TP. Hồ Chí Minh, Bình Dương, Đồng Nai và Long An để lên đường về quê tránh dịch trên những chiếc xe nghĩa tình của Công ty Cổ phần Xe khách Phương Trang – FUTA Bus Lines (Phương Trang).
Cần Thơ: Nới lỏng giãn cách, trừ 9 phường trung tâm thực hiện Chỉ thị 16 đến 0 giờ ngày 1/10

Cần Thơ: Nới lỏng giãn cách, trừ 9 phường trung tâm thực hiện Chỉ thị 16 đến 0 giờ ngày 1/10

Ngày 23/9, ông Trần Việt Trường, Chủ tịch UBND TP Cần Thơ ký văn bản thực hiện các biện pháp phòng, chống dịch COVID-19 trong tình hình mới. Theo đó, từ 0 giờ ngày 24/9,
Đường lên đỉnh Olympia năm thứ 22 đổi luật chơi thêm kịch tính

Đường lên đỉnh Olympia năm thứ 22 đổi luật chơi thêm kịch tính

Ngày 26.9, Đường lên đỉnh Olympia năm thứ 22 đã phát sóng trận đầu tiên với nhiều đổi mới về luật chơi để tăng tính cạnh tranh, cũng như cơ hội bứt phá giữa các nhà leo núi.
Bắc Ninh: Học sinh các cấp sẽ trở lại trường từ 24/9

Bắc Ninh: Học sinh các cấp sẽ trở lại trường từ 24/9

Khối tiểu học: lớp 1,2,5 học sáng; lớp 3 và lớp 4 học chiều. Khối THCS: lớp 6, 9 học sáng; lớp 7 và lớp 8 học chiều. Khối THPT, giáo dục thường xuyên: lớp 10, lớp 12 học sáng và lớp 11 học chiều.
Thí sinh trên 27 điểm bị trượt đại học sẽ còn cơ hội xét tuyển bổ sung?

Thí sinh trên 27 điểm bị trượt đại học sẽ còn cơ hội xét tuyển bổ sung?

Bộ GD&ĐT đã trao đổi với một số trường đại học và các trường sẵn sàng xét tuyển bổ sung thí sinh kết quả thi THPT cao nhưng chưa trúng tuyển nguyện vọng nào.
Chuyện tiêm vắc xin phòng Covid-19 cho NCT ở Trung tâm Dưỡng lão Nhân Ái

Chuyện tiêm vắc xin phòng Covid-19 cho NCT ở Trung tâm Dưỡng lão Nhân Ái

“Cảm ơn bác sĩ Bệnh viện Lão khoa cùng Trung tâm đã tiêm vắc xin cho chúng tôi. Thế là NCT chúng tôi an tâm chống lại dịch Covid-19 rồi”.
Thanh Hóa: Cần có giải pháp tích cực giúp ngư dân tháo gỡ khó khăn

Thanh Hóa: Cần có giải pháp tích cực giúp ngư dân tháo gỡ khó khăn

Ảnh hưởng dịch Covid khiến giá cá xuống thấp, sản phẩm không có đầu ra ngư dân ngồi trên đống nợ, nhiều người phải rao bán tàu, bỏ biển chuyển nghề.
Chống dịch theo cách của “người cao tuổi”

Chống dịch theo cách của “người cao tuổi”

Ngày 6/9, Thường trực Hội NCT huyện Nghi Xuân, tỉnh Hà Tĩnh đã trực tiếp trao quà ủng hộ Trung tâm Y tế huyện, ngoài 40 triệu đồng tiền mặt, còn có thùng khẩu trang khử khuẩn, sữa tươi; tổng giá trị quà tặng 42 triệu đồng.
Phiên bản di động