Hùm xám đường 4 - người con ưu tú của họ Đặng đã ra đi

Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã viết về Trung tá Đặng Văn Việt: “Ở Việt, về tài và đức là điều không cần bàn đến: Sáng tạo về quân sự, vững vàng về chính trị, khả năng thể hiện trong văn học thật dồi dào”…

Sáng sớm ngày 25/9, ông Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng Toàn quốc Họ Đặng Việt Nam thông báo cho tôi: Cụ Đặng Văn Việt đã từ trần, hưởng thọ 102 tuổi. Tin cụ Việt về cõi vĩnh hằng nhanh chóng đến với các chi Họ Đặng, ai cũng thương nhớ mặc dù biết rằng đó là quy luật của tạo hóa và tuổi cụ đã cao.

Cụ sinh năm 1920 tại Diễn Châu, Nghệ An trong một gia đình dòng dõi: Ông nội là Đặng Văn Thụy, người đỗ Tiến sĩ Đình nguyên Hoàng Giáp (cùng năm thi với Trần Quý Cáp, Huỳnh Thúc Kháng), người từng làm Tế tửu (Hiệu trưởng) Trường Quốc Tử Giám tại Huế. Thân phụ là Đặng Văn Hướng (1897-1954) làm Thượng thư Hình bộ thời vua Bảo Đại, Tổng đốc Nghệ An, từng bí mật ủng hộ phong trào Việt Minh. Khi Tổng khởi nghĩa tháng Tám bùng nổ, chính Tổng đốc Đặng Văn Hướng đã nhanh chóng giao ấn tín, vũ khí, tiền bạc cho chính quyền Cách mạng, sau đó tham gia Việt Minh Liên khu IV. Chính phủ của Chủ tịch Hồ Chí Minh đã mời cụ Hướng giữ chức Bộ trưởng phụ trách các tỉnh Thanh - Nghệ - Tĩnh. Bà nội cụ Việt là con gái cụ Cao Xuân Dục (1842-1923), một vị đại thần có nhiều cống hiến lớn lao trong sự nghiệp văn hóa, giáo dục thời nhà Nguyễn, thân mẫu là Hoàng Thị Hiến, con gái cụ Hoàng Đại Phương, anh ruột cụ Hoàng Đạo Thúy.

Cụ Đặng Văn Việt (đứng giữa có khăn quàng cổ) chụp ảnh với Đại biểu Đại hội Toàn quốc Họ Đặng Việt Nam ngày 26/10/2019
Cụ Đặng Văn Việt (đứng giữa có khăn quàng cổ) chụp ảnh với Đại biểu Đại hội Toàn quốc Họ Đặng Việt Nam ngày 26/10/2019

Cụ Việt tham gia cách mạng sớm. Sau khi đỗ Tú tài, cụ ra Hà Nội học Đại học Y khoa và tham gia Tổng hội Sinh viên cứu quốc rồi trở thành thành viên bí mật của Việt Minh. Sau đó, cụ vào Huế tham gia Trường Thanh niên tiền tuyến của Luật sư Phan Anh và Giáo sư Tạ Quang Bửu, hoạt động trong Tổ Việt Minh dưới sự chỉ huy của đồng chí Hoàng Anh. Sáng 20/8/1945, cụ trực tiếp đảm nhiệm việc cắm lá cờ đỏ sao vàng trên cột cờ Huế trước sự hân hoan của đông đảo Nhân dân kinh đô Huế.

Sau chiến dịch Việt Bắc - Thu Đông năm 1947, ở tuổi 27 cụ được điều từ Trường Võ bị Trần Quốc Tuấn về làm Trưởng phòng Tác chiến của Bộ Tổng Tham mưu. Ít lâu sau trực tiếp tham gia chiến đấu và trở thành Trung đoàn trưởng hai Trung đoàn chủ lực đầu tiên của nước ta. Chiến công lừng lẫy của Đặng Văn Việt là giai đoạn Chỉ huy Mặt trận đường số 4 (1947-1950). Trung đoàn 174 do cụ chỉ huy đã hai lần được tuyên dương Anh hùng, 2 tiểu đoàn cũng được tuyên dương Anh hùng, 10 cán bộ chiến sĩ được phong Anh hùng, nhiều cán bộ được phong quân hàm cấp Tướng (1 Thượng tướng, 6 Trung tướng, 12 Thiếu tướng, 100 Đại tá). Năm 1958, cụ được phong quân hàm Trung tá đến năm 1960 thì xuất ngũ, được điều sang làm Phó Cục trưởng Cục Vật liệu xây dựng, rồi Phó Cục trưởng Cục Xây dựng cơ bản thuộc ngành Thủy sản đến khi nghỉ hưu.

Hùm xám đường 4 - người con ưu tú của họ Đặng đã ra đi
Trung tướng Đặng Quân Thụy, nguyên Phó Chủ tịch Quốc hội và cụ Đặng Văn Việt gặp nhau tại Đại hội Họ Đặng toàn quốc ngày 26/10/2019

Người được mệnh danh là Hùm xám đường số 4 đến hôm nay chỉ có quân hàm cao nhất là Trung tá và chưa một lần được phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang Nhân dân. Cụ luôn có một cuộc sống thanh bạch, an nhiên, giản dị. Đánh giá về cụ, Anh hùng La Văn Cầu đã phải thốt lên: “Nếu tôi được phong anh hùng một lần thì tôi nghĩ Thủ trưởng Việt phải được phong nhiều lần”. Đại tướng Võ Nguyên Giáp nhận xét: “Ở Việt, về tài và đức là điều không cần bàn đến: Sáng tạo về quân sự, vững vàng về chính trị, khả năng thể hiện trong văn học thật dồi dào”. Đại tướng Chu Huy Mân cho hay: “Tôi kính trọng và hiểu Đặng Văn Việt. Đây là một nhà chỉ huy đặc biệt xuất sắc trong chiến đấu, trong quan hệ với đồng đội. Tôi xác nhận điều này, vì khi Việt giữ chức Trung đoàn trưởng tôi là Chính trị viên Trung đoàn 174”…

Không chỉ các tướng lĩnh, các bạn chiến đấu của cụ Đặng Văn Việt bày tỏ lòng yêu quý và kính nể mà ngay cả những tướng Pháp cũng phải khâm phục người Trung tá thâm niên này. Tướng Marcel Bigeard, nguyên Đại tướng, Bộ trưởng Quốc phòng Pháp, khi xưa là Trung úy phó chỉ huy phân khu Na Sầm và sau là Thiếu tá, tù binh của ta ở Điện Biên Phủ, năm 1998 trở lại thăm nước ta và nhất thiết muốn gặp mặt cụ Đặng Văn Việt. Trong buổi hội ngộ với người lính già bên kia chiến tuyến Bigeard đã nói: “Chúng tôi là những cựu binh Pháp đã chiến đấu tại đường số 4 hay tại một số mặt trận ở Đông Dương đều xin kính chào Ngài - người chiến thắng tại đường số 4, một người chỉ huy chiến trận không ai chê trách được, người mà chúng tôi phải kính nể”. Trong thư gửi cụ Đặng Văn Việt, Đại tá Charles de Pirey viết: “Chúng tôi lấy làm ngạc nhiên khi khám phá ra kẻ đối địch nguy hiểm nhất, kẻ đã làm chúng tôi thất điên bát đảo trên đường số 4 này lại là một thanh niên chưa đầy 30 tuổi, người chỉ huy các lực lượng vũ trang Việt Minh trên một vùng chiến lược quan trọng. Đó là Trung đoàn trưởng của Trung đoàn nổi tiếng 174- Trung tá Đặng Văn Việt”.

Người lính già Đặng Văn Việt với các danh hiệu được tôn vinh như: Vua đường số 4, Hùm xám đường số 4, Đặng Siêu Việt, Anh hùng trong lòng dân…, người đã tham chiến 120 trận chống giặc ngoại xâm và chiến thắng 116 trận, người có nhiều sáng kiến được đánh giá rất cao để giảm thương vong cho chiến sĩ, người được các tướng lĩnh của ta và của đối phương hết lời ca ngợi… đã ra đi ở tuổi 102. Cụ rất xứng đáng với các huân chương cao quý đã được Đảng, Nhà nước trao tặng.

Một điều cần nói thêm, từ năm 1985 cụ bắt đầu bước vào sự nghiệp văn chương. Đặc biệt với “Hồi kí Đường số 4 rực lửa” đã được tặng giải thưởng cao nhất của Ủy ban toàn quốc Liên hiệp các hội Văn học và Nghệ thuật Việt Nam năm 1999. Hồi kí này được chính Đại tướng Võ Nguyên Giáp viết lời tựa và Đại tướng Hoàng Văn Thái viết lời giới thiệu. Ngoài ra cụ còn có một số tác phẩm dịch qua tiếng Pháp, tiếng Anh để giới thiệu ra quốc tế. Cụ còn rất giỏi về một số môn thể thao.

Một nén tâm nhang cầu nguyện cho linh hồn người Cựu chiến binh, người con của dòng Họ Đặng vẻ vang trong lịch sử dân tộc về với cõi vĩnh hằng an giấc ngàn thu.

Đặng Tài Tính

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Ẩn số sau điểm check-in mới "chất như nước cất" tại Nam Phú Quốc

Ẩn số sau điểm check-in mới "chất như nước cất" tại Nam Phú Quốc

Bạn sẽ làm gì khi làng mình được UNESCO trao tặng danh hiệu Di sản Văn hóa Thế giới? Bạn tổ chức họp ở nhà cộng đồng, và ai đó giơ tay ý kiến: “Cần vẽ lên tường”. Bạn hẳn sẽ cho người đó bị… dở hơi. Nhưng Penang, Malaysia đã làm vậy. Và họ trở thành một trong những điểm check-in hàng đầu châu Á.
“Khúc khích với Văn Nhân” - một cách tiếp cận hóm hỉnh, sáng tạo

“Khúc khích với Văn Nhân” - một cách tiếp cận hóm hỉnh, sáng tạo

Tôi đang có trong tay 2 tập “Khúc khích với Văn Nhân” của Nhà thơ, họa sĩ Trần Nhương. Như “Lời thưa” của tác giả ở đầu sách: “Tập chân dung này cũng lấy vui làm chính tôi viết nhúc nhắc mấy năm và phần nhiều đã công bố trên trannhuong.com - con web của tôi với chuyên mục “Mỗi tuần một chân dung vui”.
Thanh Sơn, Khả Ngân: "Kết phim 11 tháng 5 ngày sẽ làm thỏa mãn khán giả"

Thanh Sơn, Khả Ngân: "Kết phim 11 tháng 5 ngày sẽ làm thỏa mãn khán giả"

Thanh Sơn, Khả Ngân đã có những tiết lộ thú vị về cái kết của phim "11 tháng 5 ngày".
Nhà nghiên cứu dành cả cuộc đời cho hội họa

Nhà nghiên cứu dành cả cuộc đời cho hội họa

Từ lúc trẻ cho đến nay, bà Nguyễn Hải Yến luôn dành thời gian cho nghiên cứu hội họa. Phần lớn những bức tranh Đông Dương đang trưng bày tại Bảo tàng mỹ thuật Việt Nam đều do bà săn lùng về…
Về nơi “nước non  ngàn dặm...”

Về nơi “nước non ngàn dặm...”

Du khách đến tham quan nơi “nước non ngàn dặm ra đi” ở khu vực núi Túy Vân thường đi theo hai đường: Từ thành phố Huế theo QL49B xuống biển Thuận An, qua đập Hòa Duân rồi chạy thẳng khoảng 40 km đến thị trấn Vinh Hiền để đến núi; hoặc từ Đà Nẵng qua QL1A đến đoạn phía bắc đèo Phước Tượng, qua cầu Tư Hiền đi thêm khoảng 3 km nữa là tới núi Tuý Vân, có chùa Thánh Duyên với tháp Điều Ngự 3 tầng cổ kính ở xã Vinh Hiền, huyện Phú Lộc, tỉnh Thừa Thiên Huế…

Tin khác

Nặng tình với văn hóa Dao

Nặng tình với văn hóa Dao
Với niềm say mê và gìn giữ vốn văn hóa của tổ tiên, hơn 20 năm qua, ông Triệu Quang Bình, thôn Mùng, xã Dương Hưu, huyện Sơn Động, tỉnh Bắc Giang hằng ngày bỏ công sức, thời gian để khôi phục, gìn giữ bản sắc của đồng bào Dao ở miền sơn cước này...

Gió heo may…

Gió heo may…
Thu Hà Nội dịu dàng đến lạ, dòng người hối hả trên đường vì cuộc sống mưu sinh sau một ngày để trở về nhà

Tuyển Việt Nam sẽ rớt khỏi Top 100 thế giới nếu thua Oman

Tuyển Việt Nam sẽ rớt khỏi Top 100 thế giới nếu thua Oman
Tuyển Việt Nam có thể tuột khỏi Top 100 trên bảng xếp hạng FIFA nếu tiếp tục thua tuyển Oman ở lượt trận thứ 4 vòng loại World Cup 2022 khu vực Châu Á.

Lý do nào khiến Ánh Viên muốn từ giã bơi lội đỉnh cao?

Lý do nào khiến Ánh Viên muốn từ giã bơi lội đỉnh cao?
Kình ngư Nguyễn Thị Ánh Viên đã gửi đơn bày tỏ mong muốn chia tay đội tuyển bơi Việt Nam và từ giã sự nghiệp thi đấu bơi lội đỉnh cao.

Hộ chiếu vắc-xin sẽ mang đến những cơ hội gì cho Phú Quốc?

Hộ chiếu vắc-xin sẽ mang đến những cơ hội gì cho Phú Quốc?
Được coi là “phao cứu sinh” cho nhiều điểm đến du lịch trên thế giới, liệu hộ chiếu vắc-xin có phải là “tấm thẻ bài” đưa Phú Quốc nói riêng và du lịch Việt Nam nói chung tìm được hướng đi tươi sáng trong bối cảnh đại dịch vẫn diễn biến phức tạp?

Một ngày vào vai “nhà động vật học” giữa “thiên đường hoang dã” Vinpearl Safari

Một ngày vào vai “nhà động vật học” giữa “thiên đường hoang dã” Vinpearl Safari
Một ngày lạc bước tại Vinpearl Safari Phú Quốc, du khách có thể sẽ quên đi mọi bộn bề, để hòa mình vào thiên nhiên, làm bạn với những chú hà mã hiền hòa, cười hết cỡ với những anh bạn vượn cáo đuôi khoang láu cá hay băng qua những đồng cỏ savan hoang vu để ngắm nhìn cuộc sống của sư tử, tê giác châu Phi, hươu cao cổ, ngựa vằn...
Xem thêm
Đồng Nai hỗ trợ Bạc Liêu 2 tỷ đồng để phòng, chống dịch Covid-19

Đồng Nai hỗ trợ Bạc Liêu 2 tỷ đồng để phòng, chống dịch Covid-19

Ngày 23/10, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Đồng Nai Cao Tiến Dũng làm trưởng đoàn, đã đến thăm, tặng quà hỗ trợ công tác phòng, chống dịch Covid-19 cho tỉnh Bạc Liêu.
Tấm lòng Vàng của vợ chồng anh Lành

Tấm lòng Vàng của vợ chồng anh Lành

Biết những bà con từ các tỉnh, thành phố trở về địa phương tránh dịch còn nhiều khó khăn, vất vả, chủ một cơ sở kinh doanh đã tổ chức nấu cơm vừa hỗ trợ người về thực hiện cách ly y tế tập trung, vừa hỗ trợ anh chị em đang làm nhiệm vụ tại khu cách ly và ở địa phương…
“Khúc khích với Văn Nhân” - một cách tiếp cận hóm hỉnh, sáng tạo

“Khúc khích với Văn Nhân” - một cách tiếp cận hóm hỉnh, sáng tạo

Tôi đang có trong tay 2 tập “Khúc khích với Văn Nhân” của Nhà thơ, họa sĩ Trần Nhương. Như “Lời thưa” của tác giả ở đầu sách: “Tập chân dung này cũng lấy vui làm chính tôi viết nhúc nhắc mấy năm và phần nhiều đã công bố trên trannhuong.com - con web của tôi với chuyên mục “Mỗi tuần một chân dung vui”.
Tỉnh Bình Thuận: An toàn đón khách ở trạng thái bình thường mới

Tỉnh Bình Thuận: An toàn đón khách ở trạng thái bình thường mới

Ngày 18/10, Chủ tịch UBND tỉnh Bình Thuận ban hành Quy định tạm thời các biện pháp hành chính “Thích ứng an toàn, linh hoạt, kiểm soát hiệu quả dịch Covid-19”, theo từng cấp độ dịch áp dụng trên địa bàn tỉnh Bình Thuận. Và nổi lên nhất vừa phòng chống dịch lại vừa phát triển kinh tế, ngày 24/10/2021, Bình Thuận sẽ mở cửa đón khách “du lịch xanh” quay trở lại.
Ẩn số sau điểm check-in mới "chất như nước cất" tại Nam Phú Quốc

Ẩn số sau điểm check-in mới "chất như nước cất" tại Nam Phú Quốc

Bạn sẽ làm gì khi làng mình được UNESCO trao tặng danh hiệu Di sản Văn hóa Thế giới? Bạn tổ chức họp ở nhà cộng đồng, và ai đó giơ tay ý kiến: “Cần vẽ lên tường”. Bạn hẳn sẽ cho người đó bị… dở hơi. Nhưng Penang, Malaysia đã làm vậy. Và họ trở thành một trong những điểm check-in hàng đầu châu Á.
Hộ chiếu vắc-xin sẽ mang đến những cơ hội gì cho Phú Quốc?

Hộ chiếu vắc-xin sẽ mang đến những cơ hội gì cho Phú Quốc?

Được coi là “phao cứu sinh” cho nhiều điểm đến du lịch trên thế giới, liệu hộ chiếu vắc-xin có phải là “tấm thẻ bài” đưa Phú Quốc nói riêng và du lịch Việt Nam nói chung tìm được hướng đi tươi sáng trong bối cảnh đại dịch vẫn diễn biến phức tạp?
Tuyển Việt Nam sẽ rớt khỏi Top 100 thế giới nếu thua Oman

Tuyển Việt Nam sẽ rớt khỏi Top 100 thế giới nếu thua Oman

Tuyển Việt Nam có thể tuột khỏi Top 100 trên bảng xếp hạng FIFA nếu tiếp tục thua tuyển Oman ở lượt trận thứ 4 vòng loại World Cup 2022 khu vực Châu Á.
Lý do nào khiến Ánh Viên muốn từ giã bơi lội đỉnh cao?

Lý do nào khiến Ánh Viên muốn từ giã bơi lội đỉnh cao?

Kình ngư Nguyễn Thị Ánh Viên đã gửi đơn bày tỏ mong muốn chia tay đội tuyển bơi Việt Nam và từ giã sự nghiệp thi đấu bơi lội đỉnh cao.
Huấn luyện viên Park Hang-seo lý giải về 3 bàn thua trước tuyển Trung Quốc

Huấn luyện viên Park Hang-seo lý giải về 3 bàn thua trước tuyển Trung Quốc

Huấn luyện viên Park Hang-seo cảm thấy tiếc nuối khi đội tuyển Việt Nam thua sát nút 2-3 trước tuyển Trung Quốc. Ông thừa nhận việc thay hậu vệ vội vàng đã khiến đội nhà thua cuộc.
Hội Minh thề

Hội Minh thề

Năm 1561 Thái hoàng Thái hậu Vũ Thị Ngọc Toản (vợ của Thái thượng hoàng Mạc Đăng Dung) lập nên ấp Lan Niểu (nay là làng Hòa Liễu, xã Thuận Thiên, huyện Kiến Thụy, TP Hải Phòng). Bà quyên góp tôn tạo ngôi chùa cổ Thiên Phúc (nay là chùa Hòa Liễu, di tích lịch sử cấp quốc gia năm 2013). Phần quyên góp còn dư sau khi tôn tạo chùa, bà cho mua ruộng để chia cho dân cày và làm ruộng công, lập quỹ giúp đỡ người nghèo, neo đơn… Để phòng xảy ra tư lợi, bà cùng dân làng lập ra Hội Minh thề và Hịch Minh thề. Hội Minh thề được duy trì nghiêm cẩn trong suốt thời gian nhà Mạc trị vì. Rồi có thời gian bị lãng quên. Năm 2002 Hội Minh thề được chính quyền và Nhân dân địa phương phục dựng. Hội Minh thề được triều nhà Nguyễn thế kỷ thứ XIX sắc phong bốn chữ vàng “Mỹ tục khả phong”…
Dòng sông tuổi thơ

Dòng sông tuổi thơ

Trong cuộc đời mỗi con người, ai cũng phải trải qua những buồn vui, sóng gió đẩy đưa... Sông quê hương vẫn nằm đó, lắng nghe tiếng đổi thay của mỗi tuổi thơ, dịu dàng và thân thuộc.
Bà nội

Bà nội

Buổi chiều, bố đi làm về. Vào bàn ăn, vừa mở lồng bàn, bố đã reo: Trời! Bà cho cả nhà ăn những gì mà trông đã thấy ngon thế này. Nghe tiếng bố, Hiệp và Khuê, đứa mười lăm, đứa mười hai đang ở ngoài phòng học liền chạy vào. Trên bàn ăn, như có phép lạ, hiện lên sáu đĩa bánh trôi, sáu bát bánh chay, tất cả đều trắng phau.
Thanh Sơn, Khả Ngân: "Kết phim 11 tháng 5 ngày sẽ làm thỏa mãn khán giả"

Thanh Sơn, Khả Ngân: "Kết phim 11 tháng 5 ngày sẽ làm thỏa mãn khán giả"

Thanh Sơn, Khả Ngân đã có những tiết lộ thú vị về cái kết của phim "11 tháng 5 ngày".
Thủy Tiên - Công Vinh sao kê từ thiện hơn 177 tỉ đồng với 18.000 tờ A4

Thủy Tiên - Công Vinh sao kê từ thiện hơn 177 tỉ đồng với 18.000 tờ A4

Chiều 17.9, ca sĩ Thủy Tiên và Công Vinh có mặt tại ngân hàng để tiến hành sao kê số tiền kêu gọi ủng hộ miền Trung. Nữ ca sĩ tiết lộ sao kê dài 18.000 tờ A4 và con số cuối trong tài khoản là hơn 177 tỉ đồng.
Con gái ca sĩ Phi Nhung tiết lộ tình trạng sức khỏe của mẹ

Con gái ca sĩ Phi Nhung tiết lộ tình trạng sức khỏe của mẹ

Ca sĩ Phi Nhung bị nhiễm Covid-19 và được điều trị tại Bệnh viện Chợ Rẫy, TP.HCM.
Phiên bản di động