Đông y chữa bệnh thuỷ đậu như thế nào?

Vào thời gian từ tháng 2 đến tháng 4 hằng năm, bệnh thuỷ đậu (varicella; chickenpox) thường xuất hiện nhiều nhất. Trong dân gian, căn bệnh này còn được gọi là phỏng dạ, bỏng rạ hoặc trái rạ.
Bệnh do vi rút Varicella Zoster gây ra, có tính lây lan rất cao, mọi người đều có nguy cơ nhiễm bệnh, trong đó đặc biệt là trẻ em từ 1 đến 6 tuổi. Thuỷ đậu không quá nguy hiểm nhưng không phải không có những biến chứng nặng gây nguy hại đến tính mạng. Hơn nữa, virút gây bệnh thuỷ đậu cũng chính là thủ phạm gây bệnh giời leo (Zona), căn bệnh có thể được xem như một biến chứng muộn của thuỷ đậu. Bởi vậy, việc chữa trị triệt để bệnh lí này là hết sức cần thiết.

Trong đông y, thuỷ đậu thuộc phạm vi các chứng bệnh như Thuỷ hoa, thuỷ bào, thuỷ sang, thuỷ chẩn... Theo cổ nhân, bệnh phát sinh là do phong nhiệt thời độc từ bên ngoài xâm nhập vào cơ thể qua mũi miệng, kết hợp với thấp trọc tích tụ lâu ngày bên trong gây ảnh hưởng chủ yếu đến hai tạng Phế và Tì và Phế chủ bì mao nên tà khí trước tiên phát tiết ở ngoài da tạo nên các mụn nước trên mặt và toàn thân. Để chữa trị thuỷ đậu, đông y chủ yếu sử dụng thuốc theo hai hướng: Biện chứng luận trị và đơn phương nghiệm phương.

Biện chứng luận trị là biện pháp chọn dùng các vị thuốc và bài thuốc trên cơ sở chứng trạng và thể bệnh cụ thể, có thể là nhiều bài thuốc khác nhau hoặc lấy một bài thuốc làm hạt nhân rồi tiến hành gia giảm tuỳ theo bệnh trạng. Thông thường, thuỷ đậu được phân ra làm hai thể bệnh là Phong nhiệt kiêm thấp, phế vệ bất tuyên và Thấp nhiệt uẩn kết, khí nhiệt tích thịnh

Đông y chữa bệnh thuỷ đậu như thế nào?

Thuốc xanh Methylen được sử dụng phố biến trong điều trị bệnh thuỷ đậu

Với thể Phong nhiệt kiêm thấp, phế vệ bất tuyên

- Chủ chứng: Phát sốt, sợ lạnh sợ gió, chảy nước mũi, ho húng hắng, họng sưng đau, các mụn nước hồng nhuận chứa dịch trong, ăn kém, đại tiểu tiện bình thường, chất lưỡi hơi đỏ, rêu lưỡi trắng mỏng, mạch phù sác...

- Trị pháp: Sơ phong tán biểu, thanh nhiệt thẩm thấp

- Phương dược: Dùng Liên kiều tán gia giảm

Kim ngân hoa 10g, liên kiều 10g, ngưu bàng tử 10g, bạc hà 4,5g (cho sau), kinh giới 6g, lô căn 15g, trúc diệp 6g, ý dĩ 12g, bản lam căn 10g, tất cả đem ngâm với nước ấm trong 20 phút, sau đó sắc cô còn 800ml, chia uống 4 lần trong ngày, mỗi lần 200ml. Cũng có thể dùng Ngân thạch thang (kim ngân hoa, sinh thạch cao, huyền sâm, tử thảo, trạch tả, bạc hà, kinh giới) sắc uống.

Gia giảm: Nếu ho và chảy nước mũi nhiều gia tang diệp 6g, hạnh nhân 10g, cát cánh 5g; nếu ngứa nhiều gia bạch cương tàm 10, thuyền thoái 6g, phù bình 10; nếu ăn kém, đầy bụng gia tiêu tam tiên mỗi thứ 10g, bạch truật 6g.

Với thể Thấp nhiệt uẩn kết, khí nhiệt tích thịnh

- Chủ chứng: Sốt cao, phiền táo, mặt đỏ môi đỏ, họng khô miệng khát, thích uống nước lạnh, tiểu tiện sẻn đỏ, các mụn nước to dày và mau có màu đỏ hoặc tím chứa dịch đặc và đục, trong niêm mạc miệng cũng mọc mụn nước dễ vỡ tạo thành các vết loét, chất lưỡi đỏ, rêu lưỡi vàng dày và khô...

- Trị pháp: Thanh tiết khí nhiệt, giải độc thẩm thấp

- Phương dược: Dùng Bạch hổ thang gia giảm

Sinh thạch cao 30 - 60g (sắc trước), tri mẫu 10g, ngạnh mễ 30g, cam thảo 5g, bản lam căn 15 - 30g, bồ công anh 15g, hoàng liên 3g, kim ngân hoa 10g, tử hoa địa đinh 10g, đan bì 10g, huyền sâm 10g, sắc uống mỗi ngày 1 thang.

Gia giảm: Nếu mụn nước đỏ sẫm gia tử thảo 30g, sơn chi 10g; nếu môi khô họng khát gia mạch môn 10g, hoa phấn 10g; nếu đại tiện táo gia đại hoàng 6g; nếu mụn nước căng to sáng bóng gia trư linh 12g, ý dĩ 12g, bạch linh 12g; nếu dinh phận có nhiệt, tâm phiền bất an, lưỡi đỏ giáng gia sinh địa 15g. Cũng có thể dùng Tam nhân thang (hạnh nhân, bạch đậu khấu, xích thược, tử thảo, địa phu tử, hoạt thạch, kim ngân hoa, liên kiều, trúc diệp, hậu phác, bán hạ chế, sinh cam thảo) sắc uống

Đơn phương nghiệm phương là biện pháp sử dụng các vị thuốc và bài thuốc, các kinh nghiệm dân gian độc lập hoặc phối hợp dùng chung cho tất cả các thể bệnh. Đây là cả một kho tàng hết sức phong phú, có thể dẫn ra một số ví dụ điển hình như:

Uống trong: (1) Cỏ chân vịt 50g bỏ rễ và hoa, rửa sạch, phơi hay sấy khô, lấy 30g sắc uống, số còn lại đốt thành than, tán nhỏ rồi rắc và xoa vào chỗ bị bỏng rạ, mỗi ngày 1 lần, nếu mụn nước bị vỡ thì dùng nước cốt nghệ bôi lên để tránh làm mủ, hằng ngày kết hợp tắm rửa bằng nước sắc lá kinh giới hoặc vỏ cây sung.. (2) Kim ngân hoa 18g, cam thảo 3g, sắc uống, dùng cho thể nhẹ. (3) Lô căn 60g, dã cúc hoa 10g, sắc uống, dùng cho thể nhẹ. (4) Bản lam căn 30 - 50g, sắc uống thay trà. (5) ma hoàng 1,5g, cam thảo 1,5g, liên kiều 4,5g, tử thảo 4,5g, tang bạch bì 4,5g, hạnh nhân 3g, kim ngân dây 10g, xích thược 9g, sắc uống. (6) Lá dâu tằm 12g, cam thảo đất 12g, rễ cây sậy 12g, lá tre 12g, bạc hà 12g, kinh giới 12g, sắc uống. (7) Kim ngân hoa 12g, rau diếp cá 12g, quả dành dành 12g, cam thảo đất 12g, rau má 12g, lá chanh 12g, sắc uống.

Dùng ngoài: (1) Rễ hải kim sa 30g, dã cúc hoa 10g, chi tử 3g, sắc uống. (2) Sài hồ 10g, hoàng cầm 12g, xích thược 16g, hoàng bá 15g, cam thảo 6g, sắc rửa tổn thương hằng ngày. (3) Khổ sâm 20g, bèo cái 20g, đại thanh diệp 20g, quán chúng 20g, tất cả cho vào túi vải, sắc trong 10 phút với 2.000ml nước, sau đó bỏ bã, ngâm rửa vết thương mỗi ngày 2 lần. (4) Thanh đại 60g, thạch cao 120g, hoạt thạch 120, hoàng bá 60g, tất cả sấy khô tán mịn, dùng để rắc xoa hoặc trộn với dầu vừng bôi vào các vết loét do mụn nước vỡ. (5) Xích thạch chi, lô cam thạch, thạch cao và hàn thuỷ thạch đã chế, lượng bằng nhau, tán thật mịn, xoa vào tổn thương, thường dùng cho trường hợp mụn nước đã hóa mủ. (6) Hoạt thạch 10g, thạch cao 10g, cam thảo 10g, tất cả tán mịn, hoà với dầu vừng, bôi vào vết loét mỗi ngày 1 lần. (7) Lá và cành hoa lựu trắng lượng vừa đủ, sắc lấy nước ngâm rửa tổn thương. (8) Kim ngân hoa 10g, liên kiều 10g, lục nhất tán 10g, xa tiền tử 10g, tử hoa địa đinh 15g, hoàng hoa địa đinh 15g, sắc lấy nước ngâm rửa hằng ngày.

BS Hoàng Khánh Toàn

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Bộ Y tế lý giải việc tăng hạn sử dụng vaccine Pfizer

Bộ Y tế lý giải việc tăng hạn sử dụng vaccine Pfizer

Các lô vaccine Pfizer được nhập về Việt Nam sau ngày 22/10, với hạn dùng 6 tháng in trên nhãn thì tự động tăng thêm 3 tháng. Đối với 2 lô vaccine 124001 và 123002, sẽ có hạn dùng đến ngày 28/2/2022.
Hà Nội chỉ dừng hai lô vaccine gia hạn để xin ý kiến, các loại khác vẫn tiêm bình thường

Hà Nội chỉ dừng hai lô vaccine gia hạn để xin ý kiến, các loại khác vẫn tiêm bình thường

Hà Nội đã tạm dừng tiêm 2 lô vaccine số 124001 và 123002 của Comirnaty (Pfizer) vừa được gia hạn và xin ý kiến của Bộ Y tế.
Đề nghị WHO hỗ trợ vaccine Nanocovax của Việt Nam được thử nghiệm lâm sàng toàn cầu

Đề nghị WHO hỗ trợ vaccine Nanocovax của Việt Nam được thử nghiệm lâm sàng toàn cầu

Chiều tối 28/11 (giờ địa phương), trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Thuỵ Sĩ, Chủ tịch nước và đoàn đại biểu Việt Nam đã đến thăm trụ sở Tổ chức Y tế thế giới (WHO) tại Geneva và có buổi làm việc với Tổng Giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus. Cùng dự có Giám đốc Liên minh toàn cầu về vắc xin và tiêm chủng (GAVI) Seth Berkley và Giám đốc Điều hành Chương trình COVAX Aurélia Nguyen.
Người cao tuổi nằm trong nhóm nguy cơ dễ nhiễm Covid-19 đột phá

Người cao tuổi nằm trong nhóm nguy cơ dễ nhiễm Covid-19 đột phá

Một phân tích từ tờ báo nổi tiếng của Mỹ The Wall Street Journal cho thấy, những người có nhiều khả năng phải nhập viện vì nhiễm Covid-19 đột phá là người cao tuổi và những người có một số bệnh nền đặc biệt.
Chương trình chăm sóc sức khỏe NCT đến năm 2030, cần nhiều giải pháp đồng bộ

Chương trình chăm sóc sức khỏe NCT đến năm 2030, cần nhiều giải pháp đồng bộ

Theo dự báo của các nhà nhân khẩu học, đến năm 2038, nhóm dân số trên 60 tuổi ở nước ta khoảng 21 triệu người, chiếm hơn 20% tổng dân số. Việt Nam sẽ chuyển từ giai đoạn “già hóa dân số” sang “dân số già”, khiến nhiều khoảng trống trong chăm sóc sức khỏe người cao tuổi cần phải nhanh chóng được lấp đầy.

Tin khác

Bộ Y tế chủ động triển khai các biện pháp phòng chống biến chủng mới Omicron

Bộ Y tế chủ động triển khai các biện pháp phòng chống biến chủng mới Omicron
Ngày 25/11/2021, Tổ chức Y tế thế giới (WHO) đã thông báo ghi nhận biến chủng mới đáng lo ngại của vi rút SARS-CoV-2, được gọi là Omicron (B.1.1.529) được phát hiện tại một số quốc gia Nam Châu Phi như Nam Phi, Botswana...

F0 liên tục tăng cao dẫn đến nguy cơ quá tải hệ thống y tế ở nhiều địa phương

F0 liên tục tăng cao dẫn đến nguy cơ quá tải hệ thống y tế ở nhiều địa phương
Theo thông tin từ Bộ Y tế, hiện nay dịch Covid-19 đang lan rộng ra 60 tỉnh, thành phố với 13.048 ca mắc mới được phát hiện trong vòng 24 giờ. Đáng chú ý, số ca nhiễm tại cộng đồng 7.160, chiếm tỷ lệ hơn 50% tổng số F0.

Cảnh báo tình trạng ngộ độc do rượu chứa cồn công nghiệp methanol

Cảnh báo tình trạng ngộ độc do rượu chứa cồn công nghiệp methanol
Tại Trung tâm Chống độc - Bệnh viện Bạch Mai, thời gian gần đây, tình trạng ngộ độc cồn công nghiệp methanol có chiều hướng gia tăng.

Bình Định ghi nhận số ca nhiễm Covid-19 trong một ngày cao nhất từ trước tới nay

Bình Định ghi nhận số ca nhiễm Covid-19 trong một ngày cao nhất từ trước tới nay
Trưa 27/11, Tiểu ban Tuyên truyền, Vận động phòng chống Covid-19 tỉnh Bình Định đã thông tin về tình hình dịch bệnh Covid-19 ở địa phương này.

Ngày 27/11, TP Hà Nội bắt đầu tiêm vaccine Pfizer cho lứa tuổi 14

Ngày 27/11, TP Hà Nội bắt đầu tiêm vaccine Pfizer cho lứa tuổi 14
Sáng 26/11, lãnh đạo Sở Y tế Hà Nội cho biết, thành phố tiếp tục triển khai tiêm vét vaccine ngừa COVID-19 cho học sinh lớp 10, 11 và 12. Từ sáng 27/11, Hà Nội sẽ tiếp tục triển khai tiêm cho học sinh lớp 9 và giảm dần độ tuổi đến 12 tuổi như lộ trình đề ra, cũng như theo lượng vaccine mà Bộ Y tế phân bổ.

Cần Thơ lần đầu ghi nhận số ca mắc COVID-19 ở mức 4 con số

Cần Thơ lần đầu ghi nhận số ca mắc COVID-19 ở mức 4 con số
Theo Sở Y tế TP Cần Thơ, ngày 25/11, thành phố ghi nhận 1.310 ca mắc COVID-19. Đây là lần đầu tiên số ca bệnh COVID-19 ghi nhận trong ngày ở mức 4 con số sau 3 ngày liên tiếp trước đó đều có trên 900 ca/ngày.
Xem thêm
Bộ Y tế lý giải việc tăng hạn sử dụng vaccine Pfizer

Bộ Y tế lý giải việc tăng hạn sử dụng vaccine Pfizer

Các lô vaccine Pfizer được nhập về Việt Nam sau ngày 22/10, với hạn dùng 6 tháng in trên nhãn thì tự động tăng thêm 3 tháng. Đối với 2 lô vaccine 124001 và 123002, sẽ có hạn dùng đến ngày 28/2/2022.
Hà Nội chỉ dừng hai lô vaccine gia hạn để xin ý kiến, các loại khác vẫn tiêm bình thường

Hà Nội chỉ dừng hai lô vaccine gia hạn để xin ý kiến, các loại khác vẫn tiêm bình thường

Hà Nội đã tạm dừng tiêm 2 lô vaccine số 124001 và 123002 của Comirnaty (Pfizer) vừa được gia hạn và xin ý kiến của Bộ Y tế.
Đề nghị WHO hỗ trợ vaccine Nanocovax của Việt Nam được thử nghiệm lâm sàng toàn cầu

Đề nghị WHO hỗ trợ vaccine Nanocovax của Việt Nam được thử nghiệm lâm sàng toàn cầu

Chiều tối 28/11 (giờ địa phương), trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Thuỵ Sĩ, Chủ tịch nước và đoàn đại biểu Việt Nam đã đến thăm trụ sở Tổ chức Y tế thế giới (WHO) tại Geneva và có buổi làm việc với Tổng Giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus. Cùng dự có Giám đốc Liên minh toàn cầu về vắc xin và tiêm chủng (GAVI) Seth Berkley và Giám đốc Điều hành Chương trình COVAX Aurélia Nguyen.
Người cao tuổi nằm trong nhóm nguy cơ dễ nhiễm Covid-19 đột phá

Người cao tuổi nằm trong nhóm nguy cơ dễ nhiễm Covid-19 đột phá

Một phân tích từ tờ báo nổi tiếng của Mỹ The Wall Street Journal cho thấy, những người có nhiều khả năng phải nhập viện vì nhiễm Covid-19 đột phá là người cao tuổi và những người có một số bệnh nền đặc biệt.
Bệnh viện Bưu Điện: Quan tâm chăm sóc người cao tuổi khi đến khám, chữa bệnh

Bệnh viện Bưu Điện: Quan tâm chăm sóc người cao tuổi khi đến khám, chữa bệnh

Trong cơn bão của đại dịch Covid-19 bùng phát, người cao tuổi thuộc nhóm dễ bị tổn thương nhất. Nhận thức sâu sắc được điều này, thời gian qua, Bệnh viện Bưu Điện đã có nhiều hoạt động thiết thực, ý nghĩa, khi các bệnh nhân là người cao tuổi đến khám, chữa bệnh tại đây.
Ứng dụng di động “S-Health” đầu tiên về chăm sóc sức khỏe từ xa cho người cao tuổi

Ứng dụng di động “S-Health” đầu tiên về chăm sóc sức khỏe từ xa cho người cao tuổi

Ngày 29/9, Quỹ Dân số Liên Hợp Quốc (UNFPA) phối hợp với Bộ Y tế công bố chính thức ứng dụng di động S-Health, một nền tảng mới được thiết kế đặc biệt dành chăm sóc sức khỏe từ xa cho người cao tuổi, một trong trong những nhóm dân số dễ bị tổn thương nhất trong xã hội, đặc biệt là trong các tình huống khẩn cấp và ứng phó nhân đạo.
Giải pháp mới cho trẻ em tự kỷ, chậm lớn

Giải pháp mới cho trẻ em tự kỷ, chậm lớn

Hành trình lớn cùng con là một hành trình dài, mỗi ngày trôi qua, chứng kiến con mình lớn lên khoẻ mạnh và phát triển toàn diện là mong ước của bao phụ huynh. Tuy nhiên, chăm trẻ không phải là điều dễ dàng đối với bậc làm cha mẹ, nhất là cha mẹ có con không may bị các vấn đề về sức khoẻ. Vậy đâu là giải pháp mới hỗ trợ trẻ phát triển toàn diện về trí tuệ và thể chất?
Thực phẩm “vàng” dành cho người cao tuổi

Thực phẩm “vàng” dành cho người cao tuổi

Hệ miễn dịch, hệ tiêu hóa và các cơ quan trong cơ thể NCT suy giảm
Phụ nữ mang thai có nên dùng thuốc bổ đông y?

Phụ nữ mang thai có nên dùng thuốc bổ đông y?

Khi mang thai, có người mẹ nào lại không mong muốn sinh hạ được đứa con lành lặn, khoẻ mạnh và chính bản thân mình cũng có đủ sức để “vượt cạn” và nuôi con? Bởi vậy, ngoài việc ăn uống đủ về lượng và tốt về chất, tâm lí chung của các thai phụ là rất muốn được bồi bổ thêm bằng thuốc, trong đó có các thuốc bổ của y học cổ truyền.
Phiên bản di động