Chỉ tiêu thành tích năm sau cao hơn năm trước khiến giáo dục không thật

“Chúng ta luôn có thói quen đánh giá qua trường lớp, qua chỉ tiêu thành tích mà quên rằng chất lượng giáo dục phải được đánh giá thực tế” - Tiến sĩ Nguyễn Ngọc Bảo, đại biểu Quốc hội khóa XIII nhận định.
Chỉ tiêu thành tích năm sau cao hơn năm trước khiến giáo dục không thật
Tiến sĩ Nguyễn Ngọc Bảo

Nhìn từ căn bệnh ngụy thành tích

Vừa qua, Thủ tướng Chính phủ đã làm việc với Lãnh đạo Bộ Giáo dục và Đào tạo về những vấn đề tồn đọng, cấp bách cần giải quyết, các đề xuất, kiến nghị của ngành này.

Giáo dục đào tạo là lĩnh vực liên quan đến toàn xã hội, bởi sản phẩm của giáo dục chính là con người. Vì vậy, một trong những yêu cầu ngành giáo dục, đào tạo được Thủ tướng nhấn mạnh là “học thật, thi thật, nhân tài thật”, phải đánh giá tổng thể, toàn diện, thẳng thắn về tình hình thực hiện, kết quả đã đạt cũng như những tồn tại để chỉ ra nguyên nhân và giải pháp.

Tiến sĩ Nguyễn Ngọc Bảo, đại biểu Quốc hội khóa XIII cho biết: “Giáo dục của nước ta hiện nay theo tôi đánh giá đôi khi còn nằm quá nhiều ở mặt hình thức. Chúng ta nặng nề về hình thức từ học tập đến các hình thức thi cử. Đơn cử là các kì thi chuyển cấp gây cho học sinh, phụ huynh, thậm chí nhà trường, thầy cô rất nhều áp lực.

Theo yêu cầu của Thủ tướng là ‘học thật, thi thật, nhân tài thật’ phải được hiểu theo nghĩa thi đúng với trình độ học người học có, đúng ngành người học có nhu cầu, phù hợp với đúng lứa tuổi, được học tâp và thi cử trong môi trưởng mở, thân thiện, thoải mái. Thế nhưng đáng buồn là thực trạng giáo dục đang tồn tại quá nhiều biểu hiện cũng như quan điểm giáo dục thiên về hình thức, chạy đua để tạo ra thành tích ảo”.

Theo Tiến sĩ Nguyễn Ngọc Bảo, một ví dụ điển hình là việc thi đại học. Chúng ta tôn sùng đại học, hướng cho học sinh vào học các trường đại học mặc dù đối với xã hội, thậm chí đối với cá nhân người học đều không cần thiết.

“Đối với tôi, một đất nước phát triển là cần sự phát triển đồng bộ. Điều đó có nghĩa một người học được giáo dục, đào tạo thì cần đúng người, đúng nghề, đúng đam mê, đúng sở thích thì mới cho kết quả thực, chất lượng cao, mới đáp ứng được nhu cầu của người học và xã hội.

Chúng ta đang giáo dục theo hướng ồ ạt đi học, ồ ạt tốt nghiệp, ồ ạt có bằng cấp mà quên mất chất lượng giáo dục. Ngay trong một gia đình, đứa trẻ học giỏi hội họa thì được yêu cầu phải thi được học sinh giỏi toán. Một đứa trẻ học giỏi toán thì bắt trở thành học sinh giỏi toàn diện, bao gồm cả văn, sử, địa lý đều giỏi”, ông Bảo chia sẻ.

Đó không chỉ là yêu cầu của một gia đình mà dường như trở thành cuộc chạy đua thành tích của toàn xã hội mà quên rằng, phát triển thế mạnh riêng của từng học sinh, sinh viên, học viên mới chính là yếu tố then chốt quyết định tương lai.

Chúng ta luôn có thói quen đánh giá chất lượng giáo dục qua trường lớp, qua thành tích học tập. Tuy nhiên, với tư duy mới giáo dục không đánh giá thông qua thành tích nữa mà phải được đánh giá thực chất thông qua quá trình học tập. Đó mới chính là học thật, thi thật.

“Từ xưa đến nay giáo dục luôn tồn tại bệnh chỉ tiêu thành tích, các trường cứ phải chạy đua theo các điển hình, biểu mẫu rồi ép buộc học sinh theo lộ trình giáo dục đó. Ngay cả thành tích thi quốc tế của chúng ta hiện nay, rất tự hào nhưng mình phải hiểu một điều đó là thành tích của quá trình “luyện gà nòi”.

Đối với các nước phát triển họ đi thi một cách tự nhiên, ai có năng khiếu thì đi. Chính vì thế đôi khi kết quả đó không đánh giá đúng nền giáo dục của một quốc gia.

Quan trọng nhất là mình phải quay trở lại đúng với nền giáo dục của mình, mình phải đáp ứng đúng nhu cầu mặt bằng chung và phát triển giáo dục một cách tự nhiên chứ đừng đưa ra biểu mẫu, đưa ra những thang bậc để người ta tự có một áp lực ngược lại đối với nhà trường, giáo viên”, ông Bảo nhận định.

Chỉ tiêu thành tích năm sau cao hơn năm trước khiến giáo dục không thật
Ảnh minh họa

Áp lực chỉ tiêu năm sau hơn năm trước

Bệnh ngụy thành tích được xem là căn bệnh trầm kha trong ngành giáo dục. Các chỉ tiêu đạt chuẩn cao chót vót, yêu cầu năm sau cao hơn năm trước đối với học sinh, thầy cô, trường học, các cấp quản lý đã tạo ra căn bệnh ngụy thành tích trong giáo dục, đào tạo.

Tại một lớp học dựa vào tỉ lệ học sinh khá, giỏi, học sinh ở lại lớp để được đạt trường chuyên, lớp chọn… Tại một ngôi trường, các thầy cô phải đầy đủ các loại chứng chỉ mới được thăng hạng, giữ hạng, giáo viên giỏi…Tại một cơ quan, nhân sự phải có bằng cấp này, bằng cấp nọ mới được nâng lương, thăng chức… Vô hình trung giáo dục trở thành một vòng tròn với vô vàn áp lực, sức ép để tạo nên những thành tích ảo.

Tiến sĩ Nguyễn Ngọc Bảo nhấn mạnh: “Chúng ta phải chuyển từ nhận thức thành tích sang kết quả thực tế của một nền giáo dục tại một vùng miền, khu vực. Phải làm sao đáp ứng được nhiều người được học nhất và nhiều người thỏa mãn đối với lực học của mình. Như thế mới là học thật, thi thật.

Tránh trường hợp chúng ta của xây dựng các loại tiêu chuẩn rồi bắt học sinh phải đạt những tiêu chuẩn đó. Kể cả trường chuẩn cũng phải được xây dựng trên nền tảng hết sức tự nhiên, thực tế để đạt được chứ không phải mình ép nó vào một con số để đạt chuẩn. Như vậy sẽ cho kết quả không đúng, không thật”.

Theo ông Bảo, nghiêm trọng nhất của giáo dục, sản phẩm tạo ra chính là con người thật. Nếu giáo dục không thật sẽ tạo ra những con người “rởm”.

Bằng cấp thật nhưng kiến thức giả, thi giả, bằng cấp giả là một trong những hệ quả của chạy theo chỉ tiêu thành tích. Và đương nhiên tư duy, nhận thức của con người cũng là giả. Nếu tương lai đất nước được xây dựng từ những nhân sự với thành tích ảo sẽ để lại những hệ lụy nghiêm trọng.

“Hiện tượng đào tạo giả, con người với kiến thức giả không những đang tồn tại mà tồn tại rất nhiều trong xã hội hiện nay. Vậy lúc này chúng ta phải giáo dục con người với tri thức thật. Ngành giáo dục mà không thật thì sẽ tạo ra con người rởm. Lúc đó tương lai của đất nước sẽ rất nguy hiểm”, ông Bảo khẳng định.

Theo GDVN

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Kỳ thi tuyển sinh lớp 10 tại Hà Nội: Từ quyết tâm, đồng lòng đến thành công trọn vẹn

Kỳ thi tuyển sinh lớp 10 tại Hà Nội: Từ quyết tâm, đồng lòng đến thành công trọn vẹn

Diễn ra trong bối cảnh có dịch Covid-19, thời tiết bất lợi, kỳ thi tuyển sinh lớp 10 trung học phổ thông công lập năm học 2021-2022 của Hà Nội nhận được sự quan tâm, chung sức của cả hệ thống chính trị từ thành phố đến các địa phương và sự đồng thuận của nhân dân.
Hà Nội mưa to đầu giờ sáng, hơn 93.000 thí sinh lớp 10 thi môn đầu tiên

Hà Nội mưa to đầu giờ sáng, hơn 93.000 thí sinh lớp 10 thi môn đầu tiên

Sáng 12/6, trận mưa lớn lúc hơn 6 giờ sáng khiến các sĩ tử Hà Nội dự thi ngày đầu tiên có phần lo lắng. Tuy nhiên, thời tiết mát mẻ ngày cuối tuần với công tác tập trung phân luồng, đảm bảo thông thoáng là điều kiện thuận lợi cho hơn 93.000 thí sinh làm bài thi với yêu cầu không được sử dụng điều hòa phòng chống Covid-19.
Hơn 93.000 học sinh Hà Nội sẵn sàng bước vào kì thi THPT

Hơn 93.000 học sinh Hà Nội sẵn sàng bước vào kì thi THPT

Tính đến chiều 11/6 đã có hơn 93.000 học sinh Hà Nội hoàn thành thủ tục dự thi, đính chính thông tin sai sót ĐKDT (nếu có) và nghe phổ biến quy chế thi, lịch thi bằng hình thức trực tuyến, chuẩn bị cho kì thi vào lớp 10 năm học 2021-2022 diễn ra vào ngày mai 12/6.
Vừa tổ chức thi an toàn, vừa làm tốt công tác phòng chống dịch

Vừa tổ chức thi an toàn, vừa làm tốt công tác phòng chống dịch

Ngày 3/6, sau khi thí sinh bước vào môn thi Ngữ văn được 30 phút, trên mạng xã hội lan truyền hình ảnh một đề thi và cho rằng đề thi môn Ngữ văn bị "rò rỉ", gây hoang mang dư luận.
Mức học phí năm học 2021-2022 sẽ không tăng tại các cơ sở giáo dục nghề nghiệp

Mức học phí năm học 2021-2022 sẽ không tăng tại các cơ sở giáo dục nghề nghiệp

Ngày 9/6/2021, ông Lê Tấn Dũng, Thứ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội có văn bản đề nghị các cơ sở giáo dục nghề nghiệp giữ ổn định mức thu học phí của năm học 2021-2022 như năm học 2020-2021.

Tin khác

Để môn Ngữ văn trở lại thời hoàng kim

Để môn Ngữ văn trở lại thời hoàng kim
Là người công tác trong ngành giáo dục, tôi thật sự rất buồn khi thấy môn Ngữ văn ngày nay không được học sinh chú trọng như xưa. Nhiều em, khi đã học hết chương trình THPT nhưng khi hỏi lại những tác phẩm, tác giả văn học đã từng học qua không ít người còn nhớ chính xác. Còn nhớ tại kì thi THPT quốc gia 2019, giáo viên ai cũng cảm thấy rất đau lòng khi môn Ngữ văn dẫn đầu số thí sinh bị điểm liệt (từ 1 điểm trở xuống) với 1.265 em.

Hơn 20 tỉnh thành đã tổ chức thi vào lớp 10 THPT

Hơn 20 tỉnh thành đã tổ chức thi vào lớp 10 THPT
Từ ngày 29/5, nhiều địa phương bắt đầu tổ chức kì thi tuyển sinh vào lớp 10 THPT năm học 2021-2022. Đến nay, có 20 tỉnh đã hoàn thành kì thi, một số tỉnh điều chỉnh lịch thi trước diễn biến mới của dịch Covid-19.

Bộ Nội vụ kiến nghị cắt giảm các quy định về chứng chỉ bồi dưỡng theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp giáo viên

Bộ Nội vụ kiến nghị cắt giảm các quy định về chứng chỉ bồi dưỡng theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp giáo viên
Bộ trưởng Bộ Nội vụ Phạm Thị Thanh Trà đã ký văn bản báo cáo Thủ tướng Chính phủ về việc rà soát chứng chỉ bồi dưỡng đối với công chức, viên chức; trong đó có liên quan đến đội ngũ nhà giáo.

Văn học trong thời đại công nghệ 4.0

Văn học trong thời đại công nghệ 4.0
Thời đại công nghệ 4.0 đã và đang tạo môi trường mới cho sự tồn tại và phát triển của tác phẩm văn chương. Trong dòng chảy hối hả của đời sống xã hội, chúng ta luôn cần sự tiếp nhận văn học đúng hướng, đúng mục đích trên cơ sở những tác động tích cực mà công nghệ thông tin đem lại…

Thí sinh diện F0 được miễn thi tốt nghiệp THPT, F1 bố trí điểm thi riêng

Thí sinh diện F0 được miễn thi tốt nghiệp THPT, F1 bố trí điểm thi riêng
Theo thống kê từ các Sở GD&ĐT, tính đến hết ngày 26/5, cả nước có 412 thí sinh là các F0, F1. Trong đó có 18 thí sinh diện F0, 394 thí sinh là F1, chủ yếu ở 4 tỉnh Bắc Giang, Bắc Ninh, Hà Nam và Điện Biên.

Khoảng 10.800 học sinh Hà Nội được miễn thi ngoại ngữ

Khoảng 10.800  học sinh Hà Nội được miễn thi ngoại ngữ
Năm nay, toàn thành phố Hà Nội có hơn 113.600 học sinh đăng kí dự thi tốt nghiệp trung học phổ thông và xét tuyển, tăng 22.000 học sinh so với năm 2020.
Xem thêm
Hà Tĩnh tiếp tục ghi nhận thêm 6 ca dương tính với SARS-CoV-2

Hà Tĩnh tiếp tục ghi nhận thêm 6 ca dương tính với SARS-CoV-2

Sáu trường hợp dương tính với SARS-CoV-2 tại Hà Tĩnh đều được cách ly tập trung trước đó. Những người này có địa chỉ tại huyện Nghi Xuân, Thạch Hà, ...
Hà Tĩnh: Khởi tố vụ án hình sự làm lây lan dịch bệnh ở huyện Hương Sơn

Hà Tĩnh: Khởi tố vụ án hình sự làm lây lan dịch bệnh ở huyện Hương Sơn

Công an huyện Hương Sơn, Hà Tĩnh ngày 14/6 đã ra Quyết định số 33, khởi tố vụ án hình sự về tội “Làm lây lan dịch bệnh truyền nhiễm ...
Ký giấy cho dân đi chợ trong vùng dịch, chủ tịch xã ở Bắc Ninh bị tạm đình chỉ công tác

Ký giấy cho dân đi chợ trong vùng dịch, chủ tịch xã ở Bắc Ninh bị tạm đình chỉ công tác

Chiều 13/6, Thường vụ Huyện ủy Thuận Thành (tỉnh Bắc Ninh) đã họp và quyết định: Xem xét đình chỉ nhiệm vụ Chủ tịch UBND xã An Bình đối với ...
Chợ tạm không phép hoạt động gây cản trở giao thông nhiều năm, chính quyền làm ngơ

Chợ tạm không phép hoạt động gây cản trở giao thông nhiều năm, chính quyền làm ngơ

Theo đơn thư phản ánh của nhiều người dân thộc xã Vĩnh Long, huyện Vĩnh Lộc, tỉnh Thanh Hóa về chợ tự phát, hoạt động cạnh cổng Công ty may ...
Tỉnh Bình Định: Khát vọng phát triển hạ tầng giao thông về huyện An Lão

Tỉnh Bình Định: Khát vọng phát triển hạ tầng giao thông về huyện An Lão

Chính quyền và Nhân dân huyện An Lão, tỉnh Bình Định bấy lâu mong chờ việc mở rộng hạ tầng giao thông liên huyện, liên tỉnh kết nối với huyện ...
Apollo Silicone - ngời sáng một chữ Tâm

Apollo Silicone - ngời sáng một chữ Tâm

“Bao nhiêu hạt gạo bấy nhiêu hạt tình, lđể tiếp thêm sức mạnh cho công cuộc phòng chống dịch của tâm dịch Bắc Ninh, Bắc Giang và cả nước”…
Phiên bản di động