Tiếng Việt: Lịch sử, văn hóa và tính pháp lí; đôi điều bàn luận và kiến nghị

Năm 2017 và cuối năm 2019 đầu năm 2020, xuất hiện các “nhà ngôn ngữ học”: PGS.TS Bùi Hiền, anh Kiều Trường Lâm và ông Trần Tư Bình (quốc tịch Australia), tự công bố 2 bộ chữ Việt mới.

Ông Hiền thì cho rằng, công trình của ông đã nghiên cứu 40 năm nay; còn Trường Lâm thì ít hơn, nhưng cũng công bố 27 năm, trong đó 11 năm anh đang ở độ tuổi vị thành niên. Hai ông tỏ ra đắc chí với sản phẩm của mình, cho rằng nó sẽ làm thay đổi bộ mặt tiếng Việt, đem lại nhiều tiện ích cho xã hội và khoa học. Tuy nhiên, khi cả 2 vừa “khai sinh công trình”, lập tức bị xã hội “ném đá”...

Dưới góc độ nhà báo, tôi không đi sâu bàn luận về nội dung hai “công trình” của các tác giả, thực tế cũng chưa đủ điều kiện để bàn luận. Bởi thế, tôi chỉ xin phép được trao đổi vài nét về tính lịch sử, văn hóa và pháp lí của tiếng Việt, trên cơ sở đó đưa ra đôi điều bình luận và kiến nghị.

tieng viet lich su van hoa va tinh phap li doi dieu ban luan va kien nghi
PGS.TS Bùi Hiền, người đưa ra bộ chữ Việt cải cách khiến dư luận bức xúc

Tiếng Việt, ở góc độ tiếng nói thì đã có từ lâu đời. Lúc đó con người dùng tiếng nói để giao dịch trong cuộc sống hằng ngày. Tuy nhiên, thời bấy giờ chưa xuất hiện tiếng phổ thông, mà chủ yếu mang tính bộ lạc, vùng miền, cả về mặt từ vựng và ngữ điệu. Mãi sau này, khi đất nước trải qua ngàn năm phương Bắc đô hộ, đến khi giành được độc lập, các triều đại phong kiến xây dựng được quốc gia Đại Việt, thì tiếng nói của người Kinh trở thành phổ thông, được coi là tiếng Việt. Riêng chữ viết thì ra đời muộn hơn, khi nhà nước phong kiến hình thành và bộ máy cai trị dần hoàn thiện. Ở nước ta, trong hơn 1.000 năm Bắc thuộc, chữ viết được sử dụng là chữ Hán.

tieng viet lich su van hoa va tinh phap li doi dieu ban luan va kien nghi
Anh Kiều Trường Lâm, người đưa ra “Bộ chữ Việt song song 4.0”, cũng bị dư luận lên án

Sau khi giành được độc lập vào năm 930 của thời đại Ngô Quyền, các triều đại phong kiến tiếp theo, bên cạnh công cuộc giữ nước và giữ nước, các thế hệ cha ông còn cải tiến dần từ chữ Hán thành chữ Hán Nôm. Sự ra đời của chữ Hán Nôm, thể hiện phần nào bản sắc văn hóa của dân tộc Việt. Vào thế kỉ XVI, các nhà truyền giáo phương Tây, trong quá trình truyền đạo, đã đưa chữ viết mới vào Việt Nam. Đó là bộ chữ viết gồm 27 kí tự la tinh (chữ cái), cùng 6 thanh âm: Ngang (không dấu), sắc, bằng (huyền), ngã, hỏi, nặng do các nhà truyền giáo Bồ Đào Nha và Italia mang đến. Bộ chữ ra đời, nhanh chóng đi vào cuộc sống của người dân bản địa. Năm tháng trôi đi, tiếng Việt tiếp tục được các thế hệ cha ông bổ sung, hoàn thiện, nâng tầm, trở thành đẹp mĩ miều như một dải lụa hồng; sâu lắng, thầm kín, tế nhị, sắc sảo như một nhà hiền triết; chân chất, giản dị, gần gũi như hạt lúa, củ khoai của người nông dân.

Sự sâu sắc, thâm thúy của tiếng Việt được thể hiện từ từng từ ngữ, dấu chấm, phẩy đến thanh trắc, bằng, hỏi, ngã. Cũng là d, nhưng d khác với gi. Dành (dành cho nhau thì sử dụng d) giành (giành giật thì sử dụng gi). Cũng là chữ y, nhưng y dài, i ngắn đã khác nhau một trời một vực. Thúy hoàn toàn khác với thúi. Dấu hỏi, ngã cũng vậy... Bộ chữ của các nhà truyền giáo thế kỉ XVI, XVII phong phú đa nghĩa đến mức kì lạ và vì thế, nó nhanh chóng đi vào cuộc sống, dần trở thành Quốc ngữ của Việt Nam; ngày càng trở nên đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc.

tieng viet lich su van hoa va tinh phap li doi dieu ban luan va kien nghi
Ông Trần Tư Bình (quốc tịch Australia)

Bộ chữ của các nhà truyền giáo đã đi vào Hiến pháp nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa và nước Cộng hòa XHCN Việt Nam. Hiến pháp năm 1946, tuy chưa xác định cụ thể ngôn ngữ Việt Nam là tiếng Việt, nhưng đã sử dụng Quốc ngữ (Tiếng Việt) để soạn thảo Hiến pháp. Đặc biệt, Hiến pháp năm 2013, tại Chương I, Mục 3, Điều 5 đã xác định rõ ràng: Ngôn ngữ Quốc gia là Tiếng Việt.

Wikipedia Tiếng Việt định nghĩa: “Tiếng Việt còn gọi là tiếng Việt Nam, tiếng Kinh hay Việt Ngữ, là ngôn ngữ của người Việt Nam. Tiếng Việt dùng bảng chữ cái la tinh, gọi là chữ Quốc ngữ cùng các dấu thanh sắc để viết. Tiếng Việt được ghi vào Hiến pháp Nước Cộng hòa XHCN Việt Năm năm 2013, là ngôn ngữ Quốc gia của Việt Nam. Tiếng Việt bao gồm cách phát âm tiếng Việt (tiếng nói) và chữ Quốc ngữ để viết”. Wikipedia Tiếng Việt còn phân tích, đánh giá: “Tiếng Việt là ngôn ngữ có nguồn gốc bản địa, xuất xứ từ nền văn minh lúa nước khu vực sông Hồng và sông Mã của Việt Nam. Chữ Quốc ngữ là chữ ghi âm, chỉ sử dụng 27 kí tự và 6 dấu thanh, đơn giản, tiện lợi và có tính khoa học cao, dễ học, dễ nhớ, thông dụng”.

Tiếng Việt đã được ghi vào Hiến pháp như là tên Nước, Quốc kì, Quốc ca, Thủ đô, chế độ chính trị… Do đó, Tiếng Việt trở thành tài sản Quốc gia, bản sắc văn hóa dân tộc.

Như vậy để nói: PGS.TS Bùi Hiền, cũng như anh Kiều Trường Lâm và ông Trần Tư Bình không có cơ sở nào để đưa ra cái gọi là “Bộ chữ Việt cải cách”, hoặc “Bộ chữ Việt song song 4.0”. Sự mạo nhận là “công trình nghiên cứu khoa học”, nhưng như các nhà ngôn ngữ học đánh giá là “phản khoa học”; với kì vọng đưa lại nhiều tiện ích cho xã hội, nhưng thực chất là xoá bỏ Tiếng Việt, “làm rối rắm xã hội”. Thực tế, ông Bùi Hiền cũng như anh Kiều Đình Lâm và ông Trần Tự Bình, là những “nhà khoa học”, nhưng hiểu biết pháp luật lại tỏ ra rất hạn chế, nên đã tự làm cái việc mà pháp luật không cho phép, hay nói cách khác là không thuộc thẩm quyền. Việc làm của các ông vô hình trung đã xâm hại đến tài sản Quốc gia, làm méo mó, xấu xí và có nguy cơ hủy hoại tài sản Quốc gia. Điều đáng buồn hơn, việc làm đó lại được cơ quan quản lí Nhà nước là Cục Bản quyền Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cổ xúy, cấp chứng nhận đăng kí bản quyền, làm cho họ ảo tưởng hơn.

Đây là việc làm mà theo chúng tôi, cả các tác giả lẫn cơ quan quản lí, có một sự nhầm lẫn đáng tiếc, nếu không muốn nói là thâm ý nguy hiểm. Bởi vậy, chúng tôi kiến nghị: Cục Bản quyền, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch rút ngay giấy chứng nhận đăng kí bản quyền đã cấp cho anh Kiều Trường Lâm và ông Trần Tư Bình, về công trình “Chữ Việt song song 4.0”; kiến nghị cơ quan có thẩm quyền hủy bỏ hai “công trình” nghiên cứu khoa học của PGS.TS Bùi Hiền và anh Kiều Trường Lâm, ông Trần Tư Bình, vì đó là những công trình phản khoa học, có dấu hiệu vi phạm pháp luật, xúc phạm đến danh dự Quốc gia.

Nguyễn Xuân

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

bac ninh yeu cau thuc hien nghiem cac khoan thu chi nam hoc 2020 2021

Bắc Ninh yêu cầu thực hiện nghiêm các khoản thu, chi năm học 2020 - 2021

UBND tỉnh Bắc Ninh vừa có văn bản về việc chấn chỉnh, thực hiện nghiêm các khoản thu, chi năm học 2020 - 2021.
nhieu truong o nghe an ha tinh cho hoc sinh nghi tranh mua lu

Nhiều trường ở Nghệ An, Hà Tĩnh cho học sinh nghỉ tránh mưa lũ

Sở Giáo dục và Đào tạo hai tỉnh Nghệ An và Hà Tĩnh quyết định cho học sinh các bậc mầm non, tiểu học, THCS ở nhiều huyện, thành, thị nghỉ học để tránh mưa lũ.
sgk lop 1 co san bo truong phung xuan nha nhan trach nhiem

SGK lớp 1 có 'sạn': Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ nhận trách nhiệm

Hội đồng thẩm định sách giáo khoa, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đều nhận trách nhiệm về mình, nhưng cũng đều khẳng định đã làm 'đúng quy trình...'
bo sach giao khoa moi bo gdtdt phai tran trong nghien cuu tiep thu mot cach cau thi khoa hoc

Bộ sách giáo khoa mới: Bộ GDT&ĐT phải trân trọng, nghiên cứu, tiếp thu một cách cầu thị, khoa học

Năm học 2020-2021, có 5 bộ sách giáo khoa (SGK) lớp 1 mới được đưa vào dạy học trên toàn quốc, bao gồm 4 bộ do NXB Giáo dục Việt Nam biên soạn và 1 bộ mang tên là Cánh Diều của công ty VEPIC phối hợp với Nhà xuất bản ĐHSP và Nhà xuất bản ĐHSP TP Hồ Chí Minh biên soạn. Hầu hết các địa phương chọn ít nhất 3 bộ SGK trở lên, trong đó 36 tỉnh chọn cả 5 bộ.
bo gddt yeu cau chan chinh tuyen sinh sau lum xum tai dai hoc thang long

Bộ GD&ĐT yêu cầu chấn chỉnh tuyển sinh sau "lùm xùm" tại Đại học Thăng Long

Sau "vỡ trận" tuyển sinh bổ sung tại Đại học Thăng Long, mới đây, Bộ GD&ĐT đã có văn bản gửi các cơ sở đào tạo đại học về việc rà soát, chấn chỉnh công tác tuyển sinh. 

Tin khác

Hội đồng thẩm định đánh giá ra sao về sách tiếng Việt lớp 1 bộ Cánh Diều?

hoi dong tham dinh danh gia ra sao ve sach tieng viet lop 1 bo canh dieu
Trước khi đưa vào giảng dạy đại trà và có những tranh cãi, sách giáo khoa Tiếng Việt lớp 1 Cánh Diều đã được 15/15 thành viên của Hội đồng thẩm định sách giáo khoa tiếng Việt lớp 1 đánh giá là "Đạt".

Thành lập Qũy Khuyến học Trần Chút

thanh lap quy khuyen hoc tran chut
Để ghi nhớ công lao đóng góp trong hoạt động giáo dục và tri ân tình cảm của cố Nhà giáo ưu tú Trần Chút, nguyên cố vấn sáng lập, nguyên Ủy viên Hội đồng Tư vấn Trung tâm Phát triển Giáo dục và Truyền thông.

Bộ GD-ĐT đề nghị Hội đồng thẩm định rà soát một số nội dung trong sách giáo khoa lớp 1

bo gd dt de nghi hoi dong tham dinh ra soat mot so noi dung trong sach giao khoa lop 1
Tối 11/10, Bộ GD-ĐT thông tin cho biết đã có công văn gửi Hội đồng quốc gia thẩm định sách giáo khoa môn Tiếng Việt lớp 1 về việc rà soát, báo cáo về nội dung sách giáo khoa môn Tiếng Việt lớp 1.

Chắp cánh tương lai

chap canh tuong lai
         Mặc dù trong mùa dịch nhưng các hoạt động khuyến học ở huyện Hòa Vang, TP Đà Nẵng vẫn tiến hành và càng nhộn nhịp vào đầu năm học mới. Sự quan tâm giúp đỡ của cả cộng đồng đã tiếp sức đến trường và chắp cánh tương lai cho học sinh, sinh viên nghèo...

Nhớ thầy Trần Chút

nho thay tran chut
Đêm nay TP Hồ Chí  Minh trời mưa rả rích, không khí mát mẻ làm cho con người dễ đi vào một giấc ngủ sâu. Thế mà tôi vẫn cứ trằn trọc không sao ngủ được.

Điểm chuẩn Đại học Y dược TP. Hồ Chí Minh cao nhất 28.45 điểm

diem chuan dai hoc y duoc tp ho chi minh cao nhat 2845 diem
Đại học Y dược TP. Hồ Chí Minh vừa công bố điểm chuẩn hệ đại học chính quy năm 2020.
Xem thêm
tai xe mercedes chay 200 kmh tren cao toc bi xu phat

Tài xế Mercedes chạy 200 km/h trên cao tốc bị xử phạt

Theo quy định, cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ cho phép ôtô chạy tối đa 100 km/h, tuy nhiên tài xế xe Mercedes ở Hà Nội đã chạy vượt 99 km/h ...
thong tin bao so 8 manh len thanh sieu bao la gia mao

Thông tin bão số 8 mạnh lên thành siêu bão là giả mạo

Theo như dự báo, sáng ngày 20/10, áp thấp nhiệt đới đã mạnh lên thành bão (có tên quốc tế là Saudel). Tuy nhiên, tất cả các thông tin nhận ...
132 nguoi chet va mat tich do mua lu tai mien trung

132 người chết và mất tích do mưa lũ tại miền Trung

Mưa lũ xảy ra tại các tỉnh miền Trung đã khiến 105 người chết, 27 người mất tích, 6.989 ha hoa màu bị ngập, hư hại, 685.225 con gia cầm bị ...
chuyen ve nhung phu nu tre lam nghe trang diem cho nguoi da khuat

Chuyện về những phụ nữ trẻ làm nghề trang điểm cho người đã khuất

Dù còn rất trẻ, công việc ổn định nhưng họ đã đến với nghề trang điểm người đã chết như thể một cái "duyên đặc biệt". Bị nghi kỵ, xa ...
ubnd tp thanh hoa som chi dao giai quyet dut diem don thu cua cong dan le thi nhu

UBND TP Thanh Hóa sớm chỉ đạo giải quyết dứt điểm đơn thư của công dân Lê Thị Như

Bà Lê Thị Như năm nay 70 tuổi, ở phố Long Quang, phường Hàm Rồng, TP Thanh Hóa gửi đơn đến Ngày mới online phản ánh về hành vi của ...
sat son tin dang

Sắt son tin Đảng

Câu chuyện phấn đấu để được đứng trong hàng ngũ Đảng là khát vọng của không ít người hiện đang giữ cương vị quan trọng của doanh nghiệp và của ...
Phiên bản di động