Nhiều thách thức đối với an ninh nguồn nước

Tại Hội nghị giải trình về “An ninh nguồn nước phục vụ sản xuất, sinh hoạt và quản lí an toàn hồ, đập”, Bộ trưởng Bộ Tài Nguyên và Môi trường Trần Hồng Hà cho biết: Việt Nam có 3.450 sông, suối có chiều dài từ 10 km trở lên nằm trong 108 lưu vực với tổng diện tích lưu vực khoảng 1.168 nghìn km2, trong đó 837 nghìn km2 diện tích lưu vực (chiếm 71,7%) nằm ở nước ngoài, chỉ có 331 nghìn km2 diện tích lưu vực (chiếm 28,3%) là nằm trong lãnh thổ nước ta. 

Tổng lượng dòng chảy trung bình nhiều năm của các sông vào khoảng 830-840 tỉ m3. Cả nước có khoảng trên 7.160 hồ chứa thủy lợi, với tổng dung tích ước tính khoảng 70 tỉ m3. Về nguồn nước dưới đất có trữ lượng khoảng 189,3 triệu m3/ngày đêm, tiềm năng có thể khai thác trung bình khoảng 61,2 triệu m3/ngày đêm, tập trung ở khu vực đồng bằng Bắc Bộ, Nam Bộ và khu vực Tây Nguyên.

Với trữ lượng nêu trên, Việt Nam được đánh giá là quốc gia có tài nguyên nước mặt, nước ngầm khá phong phú; nhưng nguồn nước mặt bị phụ thuộc nhiều vào nguồn nước ngoại sinh. Tổng lượng nước bình quân trên đầu người của Việt Nam vào khoảng 9.434 m3/người/năm, cao so với tiêu chuẩn của khu vực và trên toàn cầu.

nhieu thach thuc doi voi an ninh nguon nuoc
Hạn hán và xâm nhập mặn tại các tỉnh, TP khu vực Đồng bằng sông Cửu Long ngày càng gay gắt

Do tài nguyên nước của Việt Nam phụ thuộc nhiều vào nước ngoài, nguồn nước nội sinh của Việt Nam chỉ đạt 4.200 m3/người/năm, thấp so với trung bình của Đông Nam Á là 4.900m3/người/năm. Kết quả  giám sát chuyên đề an ninh nguồn nước phục vụ sản xuất, sinh hoạt và quản lí an toàn hồ, đập của Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội trong tháng 7/2020 tại 14 tỉnh cho thấy: Đập, hồ chứa quan trọng, hồ chứa nước lớn có độ an toàn cao do được kiểm soát tốt từ khâu xây dựng, có quy trình vận hành, có tổ chức quản lí đủ điều kiện, được duy tu, bảo dưỡng thường xuyên.

Tuy nhiên, đập, hồ chứa nước vừa và nhỏ có nguy cơ mất an toàn cao do bị hư hỏng, xuống cấp. Nhiều hồ, đập được xây dựng cách đây 30 - 50 năm điều kiện thiết kế, thi công còn hạn chế, chủ yếu là đập đất nên khả năng mất an toàn cao. 

Bên cạnh đó, tài nguyên nước phân bố không đều theo không gian và thời gian: Phần lãnh thổ từ các tỉnh biên giới phía Bắc đến TP Hồ Chí Minh, nơi có 80% dân số, trên 90% hoạt động sản xuất, kinh doanh dịch vụ nhưng chỉ có gần 40% lượng nước của cả nước; 60% lượng nước còn lại là ở vùng ĐBSCL, nơi chỉ có 20% dân số và khoảng 10% hoạt động sản xuất, kinh doanh dịch vụ nhưng cũng đang chịu tác động từ sử dụng nước khu vực thượng nguồn. 

Một thách thức nữa với vấn đề an ninh nguồn nước là tình trạng sử dụng nước kém hiệu quả, còn lãng phí, các mô hình khai thác, sử dụng, bảo vệ tài nguyên nước, phát triển kinh tế chưa bền vững; ô nhiễm nguồn nước do khai thác khoáng sản, sử dụng hóa chất trong nông nghiệp, nước thải chưa xử lí của các đô thị, công nghiệp, làng nghề; trên 90% nước thải sinh hoạt nông thôn chưa được xử lí.

Tình trạng vi phạm hành lang bảo vệ nguồn nước làm biến đổi dòng chảy, suy giảm diện tích đất rừng, nguồn sinh thủy còn diễn ra. Cùng với sự phát triển kinh tế, đô thị hóa, hoạt động sản xuất, gia tăng các hoạt động xả nước thải đang tác động và gây sức ép ngày càng lớn lên nguồn nước.

Do biến đổi khí hậu mùa khô kéo dài 6-8 tháng lượng nước chỉ chiếm 20-30% tổng lượng nước cả năm; thời kì hạn hán gây xâm nhập mặn của ĐBSCL vừa qua kéo dài gấp từ 2-2,5 lần giai đoạn 2016. Các hoạt động khai thác nước thượng nguồn gia tăng, dẫn đến tình trạng suy giảm nguồn nước và chất lượng nước.

Hiện nay, các hồ chứa thủy điện và hồ chứa thượng nguồn chỉ có thể kiểm soát được 20% tổng lượng nước chảy vào Việt Nam. Theo tính toán của Ngân hàng thế giới thì tổng nhu cầu về nước vào mùa khô của Việt Nam sẽ gia tăng 32% vào năm 2030, 11/16 lưu vực sông chính của Việt Nam sẽ đối mặt với tình trạng căng thẳng về nước đặc biệt là trên 4 lưu vực sông chính tạo ra 80% GDP của Việt Nam là sông Hồng-Thái Bình, Cửu Long, Đồng Nai và nhóm lưu vực sông Đông Nam Bộ. 

Theo dự báo của Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn, trong khoảng 20 - 30 năm tới nhiều tỉnh sẽ thiếu nước nghiêm trọng, đặc biệt là cho sản xuất nông nghiệp.

Lê Hà

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

nghi an chong doat mang vo do ghen tuong o nghe an

Nghi án chồng đoạt mạng vợ do ghen tuông ở Nghệ An

Hoàng Văn Hùng (28 tuổi) đang bị cảnh sát tạm giữ do bị nghi ngờ ra tay đoạt mạng vợ vì ghen tuông.
phat hien thi the tre so sinh trong tui ni long tai ha noi

Phát hiện thi thể trẻ sơ sinh trong túi ni lông tại Hà Nội

Thi thể trẻ sơ sinh trong túi ni lông được người dân phát hiện tại khu vực gần nhà dân thuộc thôn Ngoại Độ, xã Đội Bình, huyện Ứng Hòa, Hà Nội, sát mặt đường quốc lộ 21B.
cong an tam giu nhom nguoi au da tai cong benh vien e

Công an tạm giữ nhóm người ẩu đả tại cổng bệnh viện E

Sau một ngày gây ra vụ ẩu đả tại cổng Bệnh viện E, Công an quận Cầu Giấy, TP Hà Nội đã tạm giữ nhóm xe ôm này để làm rõ hành vi "gây rối trật tự công cộng".
tp ha noi yeu cau an mac lich su cam noi tuc tren pho di bo

TP Hà Nội: Yêu cầu ăn mặc lịch sự, cấm nói tục trên phố đị bộ

UBND TP Hà Nội hoàn thiện Quy chế quản lý hoạt động trong không gian đi bộ khu vực hồ Hoàn Kiếm và phụ cận. Những hành vi vi phạm quy định tại đây phải được phát hiện, ngăn chặn kịp thời và bị xử lý theo các quy định của pháp luật.
hai phong truy na nu giam doc lua dao hon 300 ty dong

Hải Phòng: Truy nã nữ giám đốc lừa đảo hơn 300 tỷ đồng

Theo Cơ quan cảnh sát điều tra, từ tháng 12/2019 đến tháng 3/2020, Mai đã thông qua các hợp đồng góp vốn, hợp đồng mua bán gỗ chiếm đoạt của 14 người với số tiền hơn 300 tỷ đồng, sau đó bỏ trốn khỏi địa phương.

Tin khác

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc yêu cầu các địa phương vùng ĐBSCL trữ nước chống hạn, mặn ngay từ mùa mưa

thu tuong nguyen xuan phuc yeu cau cac dia phuong vung dbscl tru nuoc chong han man ngay tu mua mua
Ngày 23/9, tại tỉnh Tiền Giang, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc cùng đoàn công tác của Chính phủ, các Bộ, ngành Trung ương đã có buổi làm việc với các lãnh đạo của 13 tỉnh, thành phố vùng ĐBSCL về các giải pháp chủ động ứng phó hạn, xâm nhập mặn mùa khô. 

20.000 viên thuốc lắc trong hộp sữa gửi từ Đức về Nam Định qua đường bưu điện

20000 vien thuoc lac trong hop sua gui tu duc ve nam dinh qua duong buu dien
20.000 viên thuốc lắc được cất giấu trong các hộp sữa gửi từ Đức về Nam Định bằng đường bưu điện được lực lượng chức năng phát hiện, triệt phá.

Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ nhiều nơi mưa to đến rất to, cảnh báo nguy cơ lũ quét

bac bo bac trung bo nhieu noi mua to den rat to canh bao nguy co lu quet
Theo Trung tâm Khí tượng Thủy văn Quốc gia, nhiều nơi tại khu vực Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ, đặc biệt là vùng núi vẫn có mưa vừa đến mưa to, có nơi mưa rất to. Cảnh báo nguy cơ lũ quét và ngập úng.

Hà Nội: Dùng điện thoại khi đang sạc pin, nam 9X bị sét đánh tử vong

ha noi dung dien thoai khi dang sac pin nam 9x bi set danh tu vong
Nam thanh niên H.V.T (22 tuổi, ở thôn Xuân Sơn, xã Trung Giã, Sóc Sơn, Hà Nội) bị sét đánh tử vong trong lúc dùng điện thoại khi đang sạc pin.

Chiều 23/9 thêm 1 ca nhập cảnh mắc Covid-19

chieu 239 them 1 ca nhap canh mac covid 19
18h ngày 23/9, Bộ Y tế ghi nhận thêm một ca mắc Covid-19 nhập cảnh được cách ly ngay, nâng tổng số ca nhiễm cả nước lên 1.069 trường hợp.

Đã triệu tập người đàn ông mặc áo Grab chém người tại Bệnh viện E

da trieu tap nguoi dan ong mac ao grab chem nguoi tai benh vien e
Chiều ngày 23/9, một người đàn ông được cho là tài xế chạy Grab đã vung dao chém một nhóm người đang nói chuyện tại khu vực cổng Bệnh viện E.
Xem thêm
nghi an chong doat mang vo do ghen tuong o nghe an

Nghi án chồng đoạt mạng vợ do ghen tuông ở Nghệ An

Hoàng Văn Hùng (28 tuổi) đang bị cảnh sát tạm giữ do bị nghi ngờ ra tay đoạt mạng vợ vì ghen tuông.
phat hien thi the tre so sinh trong tui ni long tai ha noi

Phát hiện thi thể trẻ sơ sinh trong túi ni lông tại Hà Nội

Thi thể trẻ sơ sinh trong túi ni lông được người dân phát hiện tại khu vực gần nhà dân thuộc thôn Ngoại Độ, xã Đội Bình, huyện Ứng Hòa, Hà ...
cong an tam giu nhom nguoi au da tai cong benh vien e

Công an tạm giữ nhóm người ẩu đả tại cổng bệnh viện E

Sau một ngày gây ra vụ ẩu đả tại cổng Bệnh viện E, Công an quận Cầu Giấy, TP Hà Nội đã tạm giữ nhóm xe ôm này để làm ...
cho hoc sinh dung dien thoai trong lop giai phap nao loi ca doi duong

Cho học sinh dùng điện thoại trong lớp: Giải pháp nào "lợi cả đôi đường"?

Nhiều thầy cô giáo cho rằng quy định cho học sinh dùng điện thoại trong lớp của Bộ GD&ĐT cần được hiểu đúng. Mặt khác Bộ GD&ĐT cũng cần quy ...
phat can bo dh duy tan viet thu nac danh ha uy tin cac truong dai hoc tai da nang

Phạt cán bộ ĐH Duy Tân viết thư nặc danh hạ uy tín các trường đại học tại Đà Nẵng

Ông Lê Văn Chung, Phó Giám đốc Trung tâm Mô phỏng thuộc Trường Đại học Duy Tân và bà Trần Thị Thắm cộng tác viên công tác tuyển sinh vừa ...
hieu truong dai hoc khoa hoc xa hoi va nhan van ha noi xin tu chuc

Hiệu trưởng Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn Hà Nội xin từ chức

GS.TS Phạm Quang Minh, Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn - Đại học Quốc gia Hà Nội đã có đơn xin từ chức.
khat nuoc sach giua long thu do

Khát nước sạch giữa lòng thủ đô

Nhiều năm nay hàng trăm nghìn hộ dân phía Nam Hà Nội phải sống trong cảnh thiếu nước sạch trầm trọng. Họ khoan giếng, mua máy lọc nước, xin nước ...
nhuc nhoi te nan co bac bang cong nghe cao

Nhức nhối tệ nạn cờ bạc bằng công nghệ cao

Thời gian qua, tình hình hoạt động của các loại tệ nạn xã hội nói chung và tệ nạn cờ bạc nói riêng trên địa bàn tỉnh Quảng Bình có ...
hoang hon tat nang

Hoàng hôn tắt nắng

Sự thờ ơ của một số người ở địa phương làm cho nguyện vọng chính đáng của bà Hà Thị Toán, vợ liệt sĩ, đã cùng bà sang thế giới ...
Phiên bản di động