Già làng Y Kông - cây đại thụ của núi rừng Trường Sơn

Ngôi nhà của già Y Kông, 94 tuổi được bao bọc bởi vườn cây xanh ngát, đối diện với công sở của xã Ba, huyện Đông Giang, tỉnh Quang Nam. Mặc dầu cụ đã thôi giữ chức Già làng từ lâu nhưng người dân vẫn tôn trọng, ngưỡng mộ nên cứ gọi cụ là Già làng. Nghe có khách đến thăm, già Y Kông râu tóc bạc phơ hăng hái bước ra niềm nở chuyện trò vui vẻ.

Già làng Y Kông tên khai sinh là Nguyễn Văn Dư; năm 1954, tham gia hoạt động cách mạng tại Tây Nguyên, cụ đổi tên thành Y Kông theo họ người Rắc Lây. Từ đó, cái tên Y Kông theo cụ đến giờ. Cụ Y Kông từng giữ chức Chủ tịch UBND huyện Đông Giang (1962-1975), Chủ tịch UBND huyện Hiên (1975-1982); năm 1982, cụ về xã Ba tiếp tục công tác, đến năm 2002 về hưu, được người dân bầu làm Già làng thôn Tống Coói.

Từ khi nghỉ hưu, Già làng Y Kông chuyên chú sưu tầm, phục chế các loại nhạc cụ, tạc tượng gỗ của người Cơ tu; tuyên truyền vận động đồng bào bảo tồn các vật dụng truyền thống của dân tộc. Đến nay, “Bảo tàng” đã có đầy đủ các loại nhạc cụ như: Bộ trống chiêng, sáo rahem, aluốt, abel …. Mỗi khi huyện, xã có lễ hội đều nhờ cụ hướng dẫn hoặc mượn nhạc cụ về biểu diễn.

Già làng Y Kông
Già làng Y Kông

Năm 2010, già Y Kông bỏ tiền túi hơn 50 triệu đồng thuê người và huy động con cháu dựng nhà Moong (gươl nhỏ) trước nhà. Bên trong nhà nhà Moong, già Y Kông trang trọng bài trí ảnh thờ Bác Hồ và cờ Tổ quốc chính giữa; hai bên là các ché gỗ, tượng gỗ do chính tay cụ chế tác. Từ đó, nhà Moong trở thành điểm đến thường xuyên của du khách. Mỗi lần đến là mỗi lần khách trầm trồ khen ngợi, khi sống giữa một không gian văn hóa Cơ tu đặc sắc. Không những thế, già làng Y Kong còn chế chiếc quan tài có tên là T’rang Ch’ríh (nghĩa là chiếc quan tài kì lạ), với một đầu là đầu con trâu còn đầu kia là đầu con voi. Quan tài có hình chiếc thuyền vì đời người như con thuyền trôi mãi không bao giờ dừng lại, khi chết thuyền sẽ đưa linh hồn sang miền thế giới khác.

Năm 2014, cụ đầu tư 100 triệu đồng xây quán cà phê, giải khát khang trang. Làm nơi để du khách vừa uống cà phê, giải khát, xem những hiện vật, hình ảnh trang trí văn hóa Cơ tu rất sinh động, vừa xem các vũ điệu “Tâng tung-Da dá” do trai, gái Cơ tu trong thôn biểu diễn.

Năm 2018, tuy sức khỏe đã yếu nhưng với niềm đam mê bảo tồn văn hóa Cơ tu, già Y Koong vẫn chế tác các loại trống đánh trong các đám ma, đám cưới, lễ hội của người Cơ tu. Già Y Kông cho hay, tất cả các loại trống này được làm làm thủ công từ thân cây nên mỗi tuần mới được một cái trống. Đến nay, cụ đã bán được 7 cái trống, huyện Tây Giang đang đặt cụ làm 30 cái. Sau khi từ các khoản chi phí như gỗ, da, mây… số tiền thu được cụ dùng để giữ gìn văn hóa Cơ tu.

Già làng Y Kông đánh các loại trống
Già làng Y Kông đánh các loại trống

Già Y Kông cho hay, những năm chưa có dịch Covid-19, du khách khắp nơi tìm đến Y Kông mỗi ngày một đông, có tuần cụ phải đón 3-4 đoàn khách quốc tế. Họ muốn nghe cụ hát lí và chơi các loại nhạc cụ Cơ tu; hay xem cụ tạc tượng, kể chuyện văn hóa Cơ tu, chuyện núi rừng. Nhiều đoàn ban đầu chỉ định ghé thăm chốc lát nhưng rồi đặt cụ nấu cơm, hôm sau mới về. Được biết, đã có gần 200 đoàn khách từ 40 nước đến thăm quan tìm hiểu “Bảo tàng văn hóa Cơ tu” của cụ.

Ông Phan Thanh Bình, Chủ tịch UBND xã Ba, không giấu niềm tự hào khi nói về già Y Kông: “Già Y Kông là một tuyên truyền viên mẫu mực về các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước. Hơn 40 năm qua, bất kể mưa nắng, ngày hay đêm, mỗi khi địa phương có việc cần thì già Y Kông đều sẵn lòng đến từng hộ gia đình vận động, tuyên truyền… Không chỉ vậy, già còn là “kho” lưu giữ văn hóa của người Cơ tu, nên dân làng gọi cụ là “cây đại thụ” của núi rừng Trường Sơn”.

Già Y Kông tâm sự: “Tôi thực hiện các hoạt động “văn hóa- du lịch” này không cầu mong mang lại lợi lộc cho bản thân và gia đình, mà chỉ để bảo tồn, quảng bá văn hóa truyền thống của người Cơ tu đến mọi miền đất nước và thế giới về một tộc người sinh sống lâu đời trên dãy Trường Sơn. Qua các cuộc kháng chiến gian khổ nhưng người Cơ tu vẫn một lòng theo Đảng, theo Bác Hồ và giữ gìn truyền thống văn hóa của dân tộc mình”.

Lê Văn Kỳ

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Thoát nghèo nhờ nuôi ốc bươu đen

Thoát nghèo nhờ nuôi ốc bươu đen

Được người quen cho mượn 2 ao đất trống rộng 14.000m2, cộng thêm việc nắm bắt nhu cầu của thị trường, ông Đỗ Văn Nhiều 60 tuổi, ngụ xã Bình Hòa, huyện Châu Thành, tỉnh An Giang đã cải tạo để nuôi ốc bươu đen.
Vượt khó để xóa đói giảm nghèo của nữ cựu Thanh niên xung phong

Vượt khó để xóa đói giảm nghèo của nữ cựu Thanh niên xung phong

Từ Quốc lộ 1A chạy vào xã Sông Bình, huyện Bắc Bình, tỉnh Bình Thuận phải hơn chục km tuốt sâu trong núi mới đến nhà của bà Nguyễn Nhung, ở thôn Tân Sơn.
Người thương binh tiên phong làm giàu trên vùng cát trắng

Người thương binh tiên phong làm giàu trên vùng cát trắng

Ông Trần Xuân Quý, 68 tuổi, thương binh hạng 4/4, ở xã Triệu Lăng, huyện Triệu Phong, tỉnh Quảng Trị đã hiện thực khát vọng của mình đưa mô hình nuôi tôm về quê hương, vận động người dân “khai sinh” ra bãi tắm Nhật Tân.
"Giữ lửa" nghề truyền thống

"Giữ lửa" nghề truyền thống

“Nghề đã ngấm vào máu chúng tôi rồi. Nghề này của tổ tiên để lại, phải giữ truyền lại cho con cháu. Bao giờ tôi “nhắm mắt xuôi tay” thì thôi, sống ngày nào yêu nghề, quý nghề, truyền dạy cho con cháu ngày đó”. Đó là tâm huyết của ông Đặng Văn Thuân, khu 4, phường Nam Hòa, TX Quảng Yên, Quảng Ninh khi nói về làng nghề đan lờ của quê hương mình…
Làm tốt để cùng các hội viên phát huy hiệu quả vai trò NCT

Làm tốt để cùng các hội viên phát huy hiệu quả vai trò NCT

Ông Đoàn Công Binh, 72 tuổi, Tổ trưởng Tổ hội NCT, hiện ở ngõ Chợ Tâng, xã Thanh Hương, huyện Thanh Liêm, tỉnh Hà Nam thường bộc bạch suy nghĩ của mình với cán bộ, hội viên cũng như bà con trong địa bàn dân cư như vậy.

Tin khác

Những nữ thương binh sáng mãi phẩm chất Bộ đội Cụ Hồ

Những nữ thương binh sáng mãi phẩm chất Bộ đội Cụ Hồ
Được tôi luyện trong chiến tranh, rời quân ngũ trở về quê hương, những nữ cựu chiến binh (CCB), thương binh vẫn giữ vẹn nguyên lời thề của Bộ đội Cụ Hồ. Vượt qua khó khăn về hoàn cảnh, bệnh tật, họ nỗ lực cống hiến sức mình để xây dựng quê hương, sát cánh cùng đồng đội gặp khó khăn, sẻ chia với những người kém may mắn...

Ông Năm “chăm” vác tù và hàng tổng

Ông Năm “chăm” vác tù và hàng tổng
Gần 3 năm nay, người dân đi trên đoạn đường Rặng Muỗi đoạn qua xã Tam Hưng (huyện Thanh Oai, TP Hà Nội) đã quen thuộc với hình ảnh người “chiến sĩ công an giao thông không cầu vai” 62 tuổi, Bùi Tiến Năm phân luồng giao thông và hướng dẫn học sinh sang đường an toàn.

Sức lan tỏa của một câu lạc bộ điểm

Sức lan tỏa của một câu lạc bộ điểm
Ngày 20/7, Hội NCT phường Khương Đình, quận Thanh Xuân, TP Hà Nội tổ chức tổng kết 4 năm hoạt động của CLB Liên thế hệ tự giúp nhau (LTHTGN) phường; tư vấn, hỗ trợ chăm sóc sức khỏe NCT tại cộng đồng. Tham dự Hội nghị có ông Nguyễn Văn Chức, Ủy viên Thường trực Hội NCT thành phố Hà Nội; bà Nguyễn Thị Thu Hường, Phó trưởng Ban Đại diện Hội NCT quận Thanh Xuân; lãnh đạo Đảng ủy, UBND, Ủy ban MTTQ phường, các khu dân cư và toàn thể thành viên CLB.

Người lính già đau đáu chuyện đi tìm hài cốt đồng đội

Người lính già đau đáu chuyện đi tìm hài cốt đồng đội
Ở tuổi 89 nhưng cụ Nguyễn Hữu Thùy, thương binh hạng 1/4, ở thôn Bích La Thượng, xã Triệu Long, huyện Triệu Phong, tỉnh Quảng Trị vẫn không ngơi nghỉ, đau đáu đi tìm hài cốt đồng đội.

Nặng lòng với những người có hoàn cảnh khó khăn

Nặng lòng với những người có hoàn cảnh khó khăn
Dù tuổi đã cao nhưng ông Lê Tuấn Giảng, chủ một khu trọ nằm trong hẻm 147 đường Lê Đình Cẩn (phường Tân Tạo, quận Bình Tân, TP Hồ Chí Minh) vẫn luôn quan tâm, giúp đỡ những người có hoàn cảnh khó khăn, vươn lên trong cuộc sống.

Nặng tình với đồng đội và những kỉ vật trong chiến tranh

Nặng tình với đồng đội và những kỉ vật trong chiến tranh
Khi nói đến thương binh, cựu chiến binh Lê Mạnh Hải - là nói đến một doanh nhân từng "vào sinh ra tử" trong các cuộc chiến tranh, chủ nhân thương hiệu "Vàng bạc Phú Nguyên Hải" có uy tín ở xứ Nghệ.
Xem thêm
Phát huy mạnh mẽ vai trò nêu gương của cán bộ đảng viên

Phát huy mạnh mẽ vai trò nêu gương của cán bộ đảng viên

Ngày 10/3, các Chi bộ Ban Chăm sóc NCT, Ban Phát huy vai trò NCT, Viện Nghiên cứu NCT Việt Nam tiến hành Đại hội nhiệm kì 2022 -2025.
Nỗ lực vượt khó, xây dựng Chi bộ, cơ quan vững mạnh

Nỗ lực vượt khó, xây dựng Chi bộ, cơ quan vững mạnh

Ngày 9/8, các Chi bộ Ban Tổ chức - Kiểm tra, Ban Đối ngoại Trung ương Hội và Chi bộ Quỹ Chăm sóc và Phát huy vai trò NCT Việt Nam tổ chức Đại hội
Tiếp tục xây dựng Chi bộ trong sạch vững mạnh, hoàn thành tốt nhiệm vụ

Tiếp tục xây dựng Chi bộ trong sạch vững mạnh, hoàn thành tốt nhiệm vụ

Ngày 8/8, Chủ tịch Nguyễn Thanh Bình dự Đại hội Chi bộ Văn phòng Trung ương Hội NCT Việt Nam
Người cao tuổi tích cực xây dựng nông thôn mới

Người cao tuổi tích cực xây dựng nông thôn mới

Những năm qua, NCT và Hội NCT thị xã Sơn Tây luôn khẳng định vị trí, vai trò trong xã hội, hoàn thành tốt nhiệm vụ
Hiệu quả của mô hình Câu lạc bộ Liên hệ tự giúp nhau ở tỉnh Bạc Liêu

Hiệu quả của mô hình Câu lạc bộ Liên hệ tự giúp nhau ở tỉnh Bạc Liêu

Ngày 2 tháng 8 năm 2016, Thủ tướng Chính phủ đã ký Quyết định số 1533/QĐ -TTg, phê duyệt Đề án nhân rộng mô hình CLB Liên thế hệ tự giúp nhau (LTHTGN)
Tỉnh Cà Mau: Hiệu quả từ nhiều mô hình làm kinh tế của NCT

Tỉnh Cà Mau: Hiệu quả từ nhiều mô hình làm kinh tế của NCT

Thời gian qua, NCT tỉnh Cà Mau phát huy tinh thần “Tuổi cao - Gương sáng” tích cực tham gia phát triển kinh tế - xã hội của địa phương, với nhiều mô hình sản xuất, kinh doanh mang lại hiệu quả kinh tế cao, làm giàu chính đáng cho gia đình và xã hội.
Chủ tịch Hội NCT xã mẫu mực

Chủ tịch Hội NCT xã mẫu mực

Ông là 1 trong 12 gương mặt được UBND huyện khen thưởng vì có thành tích trong học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. Đó là ông Phạm Văn Nhì, 75 tuổi, Chủ tịch Hội NCT xã Tam Giang, huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam.
Trao Kỷ niệm chương “Vì sự nghiệp Chăm sóc và Phát huy vai trò NCT Việt Nam” cho Bí thư Quận ủy Bình Thạnh và 8 cá nhân

Trao Kỷ niệm chương “Vì sự nghiệp Chăm sóc và Phát huy vai trò NCT Việt Nam” cho Bí thư Quận ủy Bình Thạnh và 8 cá nhân

Ngày 3/6, Ban Đại diện (BĐD) Hội NCT quận Bình Thạnh, TP Hồ Chí Minh tổ chức họp mặt kỷ niệm 27 năm Ngày thành lập Hội NCT Việt Nam (10/5/1995-10/5/2022); 81 năm Ngày truyền thống NCT Việt Nam (6/6/1941- 6/6/2022) và sơ kết phong trào thi đua “Tuổi cao - Gương sáng”. Tại buổi lễ, Tiến sĩ Huỳnh Thành Lập, Phó Chủ tịch Hội NCT Việt Nam, Trưởng BĐD Hội NCT TP. Hồ Chí Minh trao Kỷ niệm chương “Vì sự nghiệp Chăm sóc và Phát huy vai trò NCT Việt Nam” cho ông Vũ Ngọc Tuất, Bí thư Quận ủy Bình Thạnh và 8 cá nhân tiêu biểu của quận.
Những cách làm hay và hiệu quả của cô Hằng Nhà Bè

Những cách làm hay và hiệu quả của cô Hằng Nhà Bè

Đa phần những người làm công tác NCT ở TP. Hồ Chí Minh vẫn thường gọi bà Nguyễn Lệ Hằng, Trưởng ban Đại diện (BĐD) Hội NCT huyện Nhà Bè bằng cái tên Cô Hằng Nhà Bè. Cách gọi đó, phần vì sự gần gũi, thân thiết; phần vì dấu ấn mà cô tạo nên trong quá trình đảm trách công việc. Khi Hội NCT TP. Hồ Chí Minh phát động phong trào hưởng ứng bài phát biểu của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng tại buổi gặp mặt đại biểu dự Đại hội VI Hội NCT Việt Nam; triển khai Nghị quyết Đại hội VI Hội NCT Việt Nam, cô Hằng Nhà Bè lại có những cách làm hay và hiệu quả …
Phiên bản di động