Tăng mỡ máu ở người cao tuổi

Tăng mỡ máu là một chứng bệnh gặp khá phổ biến, đặc biệt ở NCT. Tăng mỡ máu có ảnh hưởng xấu tới sức khỏe và chất lượng cuộc sống người bệnh, thậm chí gây biến chứng nguy hiểm. Vì vậy, NCT nên làm gì để phòng chứng tăng mỡ máu?...

Mỡ máu là gì?

Mỡ máu (lipid máu) có 2 loại chính, đó là cholessterol và triglycerit. Cholesterol là một chất béo có ở các mảng tế bào của tất cả các mô tổ chức trong cơ thể và sẽ được vận chuyển trong huyết tương con người để nuôi dưỡng cơ thể. Trong đó, phần lớn cholesterol được gan tổng hợp từ các chất béo bão hòa và một phần nhỏ được hấp thu bởi thực phẩm được đưa vào từ mỡ, lòng, phủ tạng động vật, trứng, sữa, thịt đỏ, tôm…

Cholesterol gồm cholessterol toàn phần, cholesterol tốt (HDL-C) và cholesterol xấu (Cholesterol thấp: LDL-C và rất thấp: VLDL-C). Cholesterol tốt có vai trò làm cho thành động mạch mềm mại để lưu thông máu tốt hơn và bảo vệ thành mạch máu chống lại sự xơ vữa. Trong khi đó cholesterol xấu hoặc rất xấu (có tỉ trọng thấp hoặc rất thấp) lại làm xơ vữa thành động mạch, từ đó hạn chế lưu thông máu, thậm chí tạo điều kiện cho việc hình thành cục máu đông hoặc mảng xơ vữa bị bong ra, sẽ gây tắc mạch hết sức nguy hiểm (gây nhồi máu cơ tim, đột qụy não).

tang mo mau o nguoi cao tuoi

Còn triglycerit là gì? Khi acid béo (loại tự do) được hấp thu qua gan và sẽ được chuyển thành cholesterol. Nếu như lượng acid béo này bị dư thừa chúng sẽ trở thành triglycerit. Tại gan, triglycerit sẽ kết hợp với chất apoprotein và được đưa ra khỏi gan dưới dạng lipoprotein có tỉ trọng thấp. Khi xuất hiện sự mất cân bằng giữa lipid vào gan và lipid ra khỏi gan, mỡ (lipid) sẽ tích lại trong gan gây nên tình trạng gan nhiễm mỡ. Hậu quả của gan nhiễm mỡ là làm xơ gan, nếu không được điều trị và có chế độ ăn uống hợp lí.

Khi nào được gọi là bị tăng mỡ máu?

Bình thường cholesterol toàn phần trong máu nhỏ hơn 5,2mmol/l, trong đó cholesterol xấu (có tỉ trọng thấp) nhỏ hơn 3,4mmol/l. Nếu xét nghiệm máu lúc đói có các chỉ số cholesterol lớn hơn 5,2mmol/l hoặc cholesterol xấu (LDL-C) lớn hơn 3,4mmol/l hoặc cả hai đều tăng so với chỉ số bình thường, lúc này được gọi là tăng mỡ máu. Bên cạnh đó tryglicerid có chỉ số bình thường trong máu là 2,26mmol/l, khi chỉ số này cao hơn chứng tỏ mỡ máu cao. Như vậy, khi một trong ba loại (cholesterol toàn phần, cholessterol xấu và tryglicerit) hoặc hai trong ba loại hoặc cả ba tăng hơn chỉ số bình thường là hiện tượng tăng mỡ máu.

Nguyên nhân gây tăng mỡ máu

Hầu hết là do thói quen ăn uống và sinh hoạt không hợp lí của mỗi người là nguyên nhân làm tăng mỡ máu, đặc biệt, NCT còn do suy giảm các chức năng cuả cơ thể, nhất là các cơ quan có vai trò điều tiết mỡ máu (gan, mật…). Vì vậy, tăng mỡ máu có liên quan mật thiết với chế độ dinh dưỡng và chế độ sinh hoạt, sự vận động cơ thể. Do đó, những NCT có chế độ dinh dưỡng không hợp lí xảy ra tương đối thường xuyên hoặc có thói quen ăn nhiều mỡ, lòng, phủ tạng động vật, các loại thịt đỏ (thịt trâu, bò, chó, ngựa…), tôm, lòng đỏ trứng, sữa toàn phần, bơ trong các bữa ăn chính hằng ngày sẽ có nguy cơ tăng mỡ máu. Những người béo phì, lười hoặc ít vận động là một trong các nguy cơ làm tăng mỡ máu. Ngoài ra, một số tác giả cho rằng có một số bệnh gây rối loạn chuyển hóa (đái đường), hoặc di truyền cũng có thể có nguy cơ làm tăng mỡ máu.

Biến chứng nguy hiểm do tăng mỡ máu đối với NCT

Cholesterol rất cần cho sự hoạt động của màng các tế bào trong cơ thể, cần cho sự hoạt động của cơ thể để sản xuất ra một nội tiết tố và cũng là thành phần rất quan trọng của muối mật. Tuy vậy, khi cholesterol tăng cao, nhất là loại cholesterol toàn phần và đặc biệt là Cholesterol xấu (LDC - C) sẽ gây tăng huyết áp, dẫn đến nhiều hệ lụy xấu như rối loạn tuần hoàn não, cơn thiếu máu não thoáng qua, xuất huyết não, hoặc nhồi máu cơ tim. Với NCT, xơ vữa động mạch là một nguy cơ xấu cho hệ tim mạch, bởi vì, ngoài tác dụng làm tăng huyết áp, xơ vữa động mạch còn làm cho lòng động mạch hẹp lại, tạo ra các cục máu đông gây tắc mạch đặc biệt là động mạch não, động mạch vành. Nếu các mảng xơ vữa động mạch này bị bong ra, đi theo dòng máu đến các động mạch nhỏ (động mạch vành tim, động mạch não) sẽ làm tắc động mạch gây nhồi máu cơ tim hoặc tắc mạch não làm nhũn não gây đột qụy, nếu không cấp cứu kịp thời có thể tử vong. Do đó, một trong những tai biến đột qụy ở NCT là do tăng huyết áp hoặc do xơ vữa động mạch hoặc cả hai lí do mà tăng mỡ máu là một trong các nguyên nhân đáng kể gây ra.

Làm gì để phòng bệnh xơ vữa động mạch?

Để phòng tăng mỡ máu, NCT cần lưu ý hạn chế ăn mỡ động vật, thay vào đó là ăn dầu thực vật trong các bữa ăn chính. Hạn chế hoặc không nên ăn lòng, phủ tạng động vật, các loại thịt có màu đỏ (thịt trâu, bò, chó…). Do đó, NCT nên ăn cá thay cho thịt (mỗi tuần nên ăn 2 - 3 bữa cá, chọn loại cá giàu omega-3 như cá hồi, cá ngừ). Thêm vào đó, nên tăng cường ăn rau, trái cây (cam, bưởi, táo, nho, cam quýt, rau xanh, bắp cải, củ cải, cải bẹ, cải xanh, cà rốt, cà chua, cà tím, đu đủ, hành…) hoặc ăn thêm tỏi (hoặc uống dầu tỏi), các loại hạt (đỗ, lạc, giá đỗ). Nên kiêng rượu bia hoặc hạn chế đến mức tối đa. Tập thể dục đều đặn hoặc chơi các môn thể thao nhẹ nhàng (cầu lông, bóng bàn…) hoặc đi bộ (là hình thức vận động phù hợp nhất với NCT). Tuy vậy, mỗi ngày chỉ nên đi bộ khoảng 60 phút, chia làm 2 - 3 lần, không nên đi bộ một lúc 60 phút và không nên đi bộ vào lúc trời nắng hoặc thời tiết lạnh.

NCT nên khám bệnh theo định kì, nhất là người có tiền sử tăng mỡ máu, tăng huyết áp kèm theo bệnh đái đường

Đỗ Thông (theo SK&ĐS)

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Cảnh giác với viêm khớp cổ chân ở NCT

Cảnh giác với viêm khớp cổ chân ở NCT

Viêm khớp cổ chân gặp ở mọi lứa tuổi, nhưng ở NCT nếu bị viêm khớp cổ chân sẽ ảnh hưởng khá nhiều đến sức khỏe và sinh hoạt hằng ngày. Vì vậy, NCT có thể áp dụng một số biện pháp để hạn chế viêm khớp cổ chân và biến chứng.
Hội thảo về chăm sóc sức khỏe và mừng thọ người cao tuổi

Hội thảo về chăm sóc sức khỏe và mừng thọ người cao tuổi

Trung tâm Tư vấn và Chăm sóc NCT TP Hồ Chí Minh phối hợp với Bệnh viện Đại học Y Dược TP Hồ Chí Minh tổ chức hội thảo về chăm sóc sức khỏe NCT, đồng thời chúc, mừng thọ cho 49 cụ có độ tuổi từ 80 tuổi trở lên.
Bài thuốc trị chứng ngứa ở người cao tuổi

Bài thuốc trị chứng ngứa ở người cao tuổi

Việc bài tiết của tuyến nhờn dưới da ở NCT trong mùa Thu - Đông càng làm cho lớp da của người già đã khô thêm khô. Mặt khác NCT nếu mắc các bệnh mạn tính thường dùng các loại thuốc khác nhau.
Khí công phòng chống viêm phế quản mạn tính

Khí công phòng chống viêm phế quản mạn tính

Viêm phế quản mạn tính là một trong những bệnh lí đường hô hấp thường gặp và đang có xu hướng gia tăng, đặc biệt ở những người có tuổi và cao tuổi. Viêm phế quản mạn tính thể tắc nghẽn, còn gọi là bệnh phổi phế quản tắc nghẽn mạn tính (Bronchite choronique obstructive - COPD) là một thể bệnh nặng, có nhiều biến chứng nguy hiểm và gây ảnh hưởng rất lớn đến sức khoẻ và chất lượng cuộc sống.
Truyền thông chăm sóc sức khỏe người cao tuổi tại vùng sâu, vùng xa

Truyền thông chăm sóc sức khỏe người cao tuổi tại vùng sâu, vùng xa

Thực hiện Đề án Chăm sóc sức khỏe NCT trên địa bàn tỉnh Bắc Giang giai đoạn 2017 - 2025, Chi cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình (DS - KHHGĐ) tỉnh Bắc Giang vừa phối hợp với Hội NCT tỉnh và Hội NCT huyện Lục Ngạn tổ chức hội nghị truyền thông chăm sóc sức khoẻ và chuyển đổi hành vi về dân số, kế hoạch hoá gia đình cho hơn 300 hội viên NCT của xã Kim Sơn, một xã vùng cao còn nhiều khó khăn của huyện Lục Ngạn.

Tin khác

4 thực phẩm tốt mà người bị suy giáp không thể bỏ qua

4 thực phẩm tốt  mà người bị suy giáp không thể bỏ qua
Suy giáp khiến người mắc thường xuyên rơi vào trạng thái mệt mỏi, các hoạt động hằng ngày đều trở nên chậm chạp. Nếu đang mắc bệnh suy giáp thì bạn đừng bỏ qua 4 thực phẩm trong bài viết dưới đây.

Hà Tĩnh: Người cao tuổi (60-79) cần sự quan tâm hơn nữa

Hà Tĩnh: Người cao tuổi (60-79) cần sự quan tâm hơn nữa
Hàng ngàn NCT (60 - 70) neo đơn, có hoàn cảnh khó khăn không được cấp bảo hiểm y tế (BHYT) và số NCT 70 - 79 hưởng Nghị quyết số 55/2017/NQ-HĐND, ngày 15/7/2017 quy định về mức hỗ trợ đóng bảo hiểm y tế (BHYT) NCT và người thuộc hộ gia đình làm nông, lâm, ngư, diêm nghiệp (NLNDN), mức sống trung bình trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2017 - 2020 hết hiệu lực, có nguy cơ ách tắc kinh tế, cuộc sống.

Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình chăm sóc sức khỏe NCT đến năm 2030 thích ứng với già hóa dân số

Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình chăm sóc sức khỏe NCT đến năm 2030 thích ứng với già hóa dân số
Thủ tướng Chính phủ vừa phê duyệt Chương trình Chăm sóc sức khỏe NCT đến năm 2030 với mục tiêu chăm sóc, nâng cao sức khỏe  NCT (người từ đủ 60 tuổi trở lên) bảo đảm thích ứng với già hóa dân số, góp phần thực hiện thành công Chiến lược Dân số Việt Nam đến năm 2030.

7 loại thực phẩm tốt cho người tiểu đường

7 loại thực phẩm tốt cho người tiểu đường
Người mắc bệnh tiểu đường việc không kiểm soát tốt đường máu có thể dẫn đến những biến chứng nguy hiểm cả cấp tính lẫn mạn tính…

Cẩn trọng với những biến chứng nguy hiểm của bệnh basedow!

Cẩn trọng với những biến chứng nguy hiểm  của bệnh basedow!
Basedow là một trong những bệnh lí tuyến giáp phổ biến, gây nhiều ảnh hưởng đến sức khỏe người mắc. Bài viết dưới đây sẽ đề cập đến những biến chứng nghiêm trọng mà bệnh basedow có thể gây ra cũng như biện pháp khắc phục hiệu quả, an toàn.

Viên nghệ đen tiêu thực của Công ty TNHH Y học Cổ truyền Lê Thái Tôn góp phần hỗ trợ sức khỏe NCT

Viên nghệ đen tiêu thực của Công ty TNHH Y học Cổ truyền Lê Thái Tôn góp phần hỗ trợ sức khỏe NCT
 Sau thời gian dài nghiên cứu và thử nghiệm thành công, Công ty TNHH Y học Cổ truyền Lê Thái Tôn đã đưa ra thị trường sản phẩm bảo vệ sức khỏe: Viên nghệ đen tiêu thực, đã được Cục An toàn thực phẩm, Bộ Y tế cấp giấy tiếp nhận đăng ký công bố sản phẩm. Đây là thực phẩm bảo vệ sức khỏe cho người cao tuổi.  
Xem thêm
Người đàn ông ăn gần 1Kg kim loại đã qua cơn nguy kịch

Người đàn ông ăn gần 1Kg kim loại đã qua cơn nguy kịch

Sáng 17/1, Bệnh viện Quân y 175, TP.Hồ Chí Minh cho biết, Khoa Ngoại bụng vừa phẫu thuật cho một bệnh nhân nuốt khoảng 1kg dị vật trong bụng.
Trời rét, nhiều người cao tuổi nhập viện trong tình trạng suy hô hấp

Trời rét, nhiều người cao tuổi nhập viện trong tình trạng suy hô hấp

Theo lời khuyên từ bác sĩ, để đảm bảo sức khỏe trong những ngày rét đậm, rét hại người cao tuổi nên hạn chế ra ngoài và luôn đảm bảo ...
Đảm bảo các điều kiện phòng chống rét cho người bệnh trong ngày rét đậm, rét hại

Đảm bảo các điều kiện phòng chống rét cho người bệnh trong ngày rét đậm, rét hại

Bộ Y tế yêu cầu các đơn vị cảnh báo để người dân cảnh giác nguy cơ cháy nổ, bỏng lửa, điện giật do sưởi ấm bằng điện và nhiễm ...
Gia tăng người già nhập viện cấp cứu vì giá rét

Gia tăng người già nhập viện cấp cứu vì giá rét

Khoa Cấp cứu và Đột quỵ, Bệnh viện Lão khoa Trung ương có 100 giường thì đều đã kín, nhiều trường hợp nặng phải thở máy. Nhiệt độ giảm sâu ...
Chuyên đề "Những điều cần biết về bệnh đột quỵ" Bài 3: Chế độ dinh dưỡng hợp lý cho người bệnh sau đột quỵ

Chuyên đề "Những điều cần biết về bệnh đột quỵ" Bài 3: Chế độ dinh dưỡng hợp lý cho người bệnh sau đột quỵ

Người cao tuổi là đối tượng có nguy cơ mắc bệnh đột quỵ rất cao, tỉ lệ tử vong gây ra lớn. Mặc dù người bệnh may mắn thoát khỏi ...
Chuyên đề “Những điều cần biết về bệnh đột quỵ” Bài 2: Dấu hiệu nhận biết sớm và cách xử trí khi bị đột quỵ

Chuyên đề “Những điều cần biết về bệnh đột quỵ” Bài 2: Dấu hiệu nhận biết sớm và cách xử trí khi bị đột quỵ

Đột quỵ (hay tai biến mạch máu não) hiện là một trong số những căn bệnh có tỉ lệ tử vong cao nhất ở nước ta, chỉ đứng thứ ba ...
39 tuổi đã bị đột quỵ não, người đàn ông Hưng Yên không thể qua khỏi

39 tuổi đã bị đột quỵ não, người đàn ông Hưng Yên không thể qua khỏi

Bệnh nhân được đưa vào bệnh viện cấp cứu đã ở trong tình trạng hôn mê sâu, chảy máu não ồ ạt. Bác sĩ không thể làm gì được, gia ...
Cách chăm sóc và bảo vệ sức khỏe cho trẻ nhỏ ngày giá rét

Cách chăm sóc và bảo vệ sức khỏe cho trẻ nhỏ ngày giá rét

Để phòng tránh các bệnh về đường hô hấp cho trẻ nhỏ ngày giá rét, các bậc cha mẹ nên vệ sinh mũi, họng hàng ngày cho bé, giữ ấm ...
Hút thuốc lá trong nhà hàng, quán cà phê sẽ bị phạt tới 500.000 đồng

Hút thuốc lá trong nhà hàng, quán cà phê sẽ bị phạt tới 500.000 đồng

Bộ Y tế vừa đưa ra dự thảo Thông tư hướng dẫn thực hiện quy định về địa điểm cấm hút thuốc lá. Theo đó tại một số địa điểm ...
Phiên bản di động