Sức khỏe não bộ (Kì 2)

Chấn thương sọ não là một dạng chấn thương đặc biệt nguy hiểm, đe dọa trực tiếp đến tính mạng của bệnh nhân. Tùy theo nguyên nhân gây chấn thương và vị trí tổn thương mà sẽ gây ra các dạng chấn thương sọ não khác nhau...

4. Các dạng chấn thương sọ não

4.1. Chấn động

Chấn thương sọ não do va chạm thường được coi là chấn thương sọ não nhẹ, không có bất kì tổn thương cấu trúc tổng thể thứ phát nào sau đó. Chấn động thường xuất hiện sau những cú đánh trực tiếp vào đầu. Một chấn thương do chấn động thường khiến gây ảnh hưởng đến trạng thái tâm thần của bệnh nhân với nhiều mức độ khác nhau từ lú lẫn nhẹ đến trạng thái bất tỉnh thực sự trong vài phút.

Các phương pháp cận lâm sàng như chụp cắt lớp vi tính và chụp cộng hưởng từ không cho thấy bất kì bất thường nào ngay lập tức. Tuy nhiên, các kĩ thuật hình ảnh mới hơn sử dụng MRI chức năng có thể giúp chẩn đoán chấn động sớm hơn.

Một tình trạng rất hiếm gặp của chấn động đó là hội chứng tác động thứ hai. Hội chứng này thường gặp ở các vận động viên. Sự kích động của các vận động viên thường là một chấn động, tuy nhiên họ có thể trở lại thi đấu sớm và gặp phải chấn động thứ hai, trong khi quá trình hồi phục chấn thương ban đầu đang diễn ra. Tình trạng này thường tiến triển nhanh chóng thành phù não ác tính, xảy ra trong một thời gian ngắn sau khi xảy ra chấn thương thứ hai. Tỉ lệ tử vong của dạng chấn thương sọ não này là từ 50 - 100%.

2656 20190612 091547 802468 chan thuong so naomax 800x800

4.2. Bệnh não chấn thương mạn tính (CTE)

Chấn thương sọ não nhẹ lặp đi lặp lại có thể dẫn đến một biểu hiện chậm được gọi là bệnh não chấn thương mạn tính (CTE). Tổn thương này đã gây được sự chú ý rộng rãi trên các phương tiện truyền thông vì một trong những hậu quả đáng tiếc của nó là rối loạn tâm thần, cuối cùng dẫn đến hành vi tự tử ở một số vận động viên thể thao chuyên nghiệp.

Các biểu hiện lâm sàng khác của bệnh não chấn thương mạn tính bao gồm: Rối loạn giọng nói, run, khó tập trung chú ý, suy giảm trí nhớ và chức năng điều hành, các dấu hiệu mất phối hợp. Bệnh não chấn thương mạn tính có thể là kết quả của quá trình mất dần tế bào thần kinh.

4.3. Máu tụ ngoài trục

Máu tụ ngoài trục bao gồm cả máu tụ ngoài màng cứng (EDH) và máu tụ dưới màng cứng (SDH).

Máu tụ ngoài màng cứng cổ điển là kết quả của một cú đánh trực tiếp vào vùng thái dương, đôi khi gây vỡ hộp sọ, dẫn đến đứt động mạch màng não giữa. Tuy nhiên, chấn thương tĩnh mạch như gián đoạn xoang ngang cũng có thể gây ra máu tụ dưới màng cứng.

Tụ máu ngoài màng cứng có thể phát triển về kích thước nhanh chóng, khiến cho bệnh nhân có thể có biểu hiện về cơ bản bình thường sau chấn thương, nhưng sau đó lại nhanh chóng có các biểu hiện của tăng áp lực nội sọ, tụt não.

Máu tụ dưới màng cứng thường là hậu quả của chấn thương do di chuyển của bề mặt não so với mặt dưới của hộp sọ, gây ra chấn thương cắt đứt các tĩnh mạch bắc cầu. Tụ máu dưới màng cứng cấp tính khá nguy hiểm cho bệnh nhân vì nó liên quan đến mức độ tổn thương não tiềm ẩn cao hơn nhiều so với tụ máu ngoài màng cứng. Bệnh nhân có thể bị phù não dẫn đến sự chuyển dịch đường giữa của cấu trúc và sự tiến triển của hội chứng thoát vị não nếu không được điều trị kịp thời.

Có một số trường hợp tụ máu dưới màng cứng không được bệnh nhân chú ý trong một khoảng thời gian. Khi máu tụ trong khoang dưới màng cứng hóa lỏng theo thời gian, có thể gặp tụ máu dưới màng cứng bán cấp và mạn tính.

Tụ máu dưới màng cứng mạn tính gặp nhiều hơn ở NCT, đặc biệt là với những người điều trị bằng thuốc chống kết tập tiểu cầu hoặc thuốc chống đông máu. Biểu hiện thông thường của tụ máu dưới màng cứng bán cấp và mạn tính thường âm thầm hơn với các chứng đau đầu, liệt nửa người, các vấn đề về giọng nói, lú lẫn và thay đổi tư duy là phổ biến nhất. Trong một số trường hợp hiếm gặp, bệnh nhân sẽ có biểu hiện suy giảm thần kinh đáng kể do tụ máu dưới màng cứng mạn tính một bên hoặc hai bên không được điều trị.

4.4. Nhiễm trùng và xuất huyết dưới nhện do chấn thương

Chấn thương do va chạm xảy ra tại vị trí va chạm, trong khi chấn thương liên kết thường xảy ra ở bên cạnh vị trí va chạm, thường gây tổn thương cho thùy trán và thùy thái dương.

Xuất huyết khoang dưới nhện thường do chấn thương và diễn ra khi các mao mạch nhỏ bị rách và cuối cùng là tràn máu thoáng qua vào khoang dưới nhện. Xuất huyết dưới nhện do chấn thương không phải là chấn thương não nghiêm trọng như xuất huyết dưới nhện do phình mạch tự phát. Bởi trong trường hợp này, máu sẽ được chứa vào khoang dưới nhện dưới áp lực động mạch.

4.5. Tổn thương theo trục khuếch tán (DAI)

Tổn thương theo trục khuếch tán (DAI) là dạng chấn thương cắt trục. Các lực tác động tăng hoặc giảm tốc đột ngột gây ra.

Tùy thuộc vào vị trí tổn thương mà bệnh nhân có thể có các biểu hiện lâm sàng ở các mức độ khác nhau. Một số ít bệnh nhân tổn thương theo trục khuếch tán có thể thay đổi ý thức trong vài ngày, trong khi những người khác có biểu hiện liệt nửa người do dính nang bên trong. Những bệnh nhân khác không bao giờ tỉnh lại do mất tính toàn vẹn của trục trong các bộ phận của hệ thống kích hoạt dạng lưới. (còn tiếp)

Mời quý độc giả đón đọc kì tiếp theo của: “Tai biến mạch máu nãovà những vấn đề cần biết” trong chuyên đề “Sức khỏe não bộ”.

Chuyên mục được sự đồng hành của Công ty CP truyền thông chăm sóc sức khỏe Sao Đại Việt - Phòng khám chuyên khoa Y học cổ truyền Sao Đại Việt - Thành viên Hội Giáo dục chăm sóc sức khỏe cộng đồng Việt Nam.

Địa chỉ: Số 18 Nguyễn Đổng Chi, phường Cầu Diễn, quận Nam Từ Liêm, TP Hà Nội.

Điện thoại: 0243.207.26.26 - Di động: 084.777.6863.

www.facebook.com/toasangtroiyeuthuong www.saodaiviet.vn

Email: [email protected] Youtube: Sao Đại Việt

Mọi ý kiến về bài viết, xin quý vị vui lòng liên lạc với địa chỉ trên.

BS Đỗ Nam Khánh & BS YHCT Nguyễn Mạnh Linh

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Dược thiện cho người bị di chứng tai biến mạch máu não

Dược thiện cho người bị di chứng tai biến mạch máu não

Tai biến mạch não là một nhóm bệnh lí thường gặp và di chứng của nó thường hết sức nặng nề. Trong y học cổ truyền, di chứng tai biến mạch não thuộc phạm vi các chứng như Thiên liệt, Thiên khô... và được trị liệu bằng nhiều biện pháp mang tính chất tổng hợp dựa trên quan điểm “chỉnh thể thi trị”, trong đó có việc sử dụng các món ăn - bài thuốc (dược thiện) hết sức độc đáo. Bài viết này xin được giới thiệu một số ví dụ điển hình để bạn đọc có thể tham khảo và vận dụng khi cần thiết.
Nam y điều trị chứng ù tai, điếc tai

Nam y điều trị chứng ù tai, điếc tai

Ù tai là triệu chứng bệnh khá thường gặp ở nhiều lứa tuổi, đặc biệt ở NCT. Bệnh nhân luôn cảm giác khó chịu, bên tai có tiếng vo ve, có khi như tiếng cối xay lúa… Triệu chứng ù tai có thể xảy ra lúc con người mệt mỏi, trong không gian ồn ào hoặc cũng có thể gặp cả ngày, gây ảnh hưởng xấu đến chất lượng cuộc sống của bệnh nhân. Vậy nam y điều trị chứng tai ù như thế nào?...
Thu hồi thuốc Philcomozel cream không đạt tiêu chuẩn chất lượng

Thu hồi thuốc Philcomozel cream không đạt tiêu chuẩn chất lượng

Sở Y tế Hà Nội vừa phát thông báo thu hồi đối với thuốc Philcomozel cream không đạt tiêu chuẩn chất lượng (số lô 19002, ngày sản xuất 3/9/2019, hạn dùng 3/9/2022) do Công ty TNHH Phil Inter Pharma sản xuất.
Kết hợp y học cổ truyền và y học hiện đại trong điều trị Covid-19

Kết hợp y học cổ truyền và y học hiện đại trong điều trị Covid-19

Y học cổ truyền đóng vai trò không thể thiếu trong việc điều trị Covid-19 kết hợp với y học hiện đại, có thể giúp làm giảm triệu chứng và tỷ lệ biến chứng nặng...
Con người dưới cách nhìn của y học cổ truyền (Kì 31)

Con người dưới cách nhìn của y học cổ truyền (Kì 31)

Trong kì trước chúng ta đã cùng tìm hiểu về cấu trúc, mối quan hệ và chủ trị của ba đường kinh dương ở tay. Song song với ba đường kinh dương là ba đường kinh âm ở tay, chúng kết hợp với nhau tạo thành từng cặp. Và trong kì này sẽ cùng tìm hiểu về ba đường kinh âm ở tay...

Tin khác

Lịch trình dày đặc của 2 bệnh nhân COVID-19 đến khám tại Bệnh viện Hữu nghị

Lịch trình dày đặc của 2 bệnh nhân COVID-19 đến khám tại Bệnh viện Hữu nghị
Trung tâm Kiểm soát bệnh tật CDC Hà Nội đã xác nhận 2 trường hợp bệnh nhân đến khám tại Bệnh viện Hữu nghị Việt- Xô đã dương tính COVID-19, có liên quan đến ổ dịch Đà Nẵng.

Thực phẩm Ích Cốt Long quảng cáo lừa dối người tiêu dùng trên một số website

Thực phẩm Ích Cốt Long quảng cáo lừa dối người tiêu dùng trên một số website
Mới đây, Cục An toàn Thực phẩm (Bộ Y tế) đã phát đi cảnh báo thực phẩm bảo vệ sức khỏe Ích Cốt Long vi phạm quy định pháp luật về quảng cáo trên một số website.

Tiêm Vaccine Covid-19 cho 1.000 chiến sỹ biên phòng biến giới Tây Nam

Tiêm Vaccine Covid-19 cho 1.000 chiến sỹ biên phòng biến giới Tây Nam
Ngày 12/5, Bệnh viện Quân y 175 kết hợp cùng Bộ đội Biên phòng tỉnh Tây Ninh tổ chức tiêm Vaccine Covid-19 đợt 2 cho hơn 1.000 cán bộ, nhân viên tham gia phòng chống dịch tại khu vực biên giới Tây Nam và chiến sỹ mới.

Test nhanh hàng nghìn mẫu SARS-CoV-2 ở Samsung, Canon Bắc Ninh

Test nhanh hàng nghìn mẫu SARS-CoV-2 ở Samsung, Canon Bắc Ninh
Cơ quan chức năng test nhanh đối với 1.160 trường hợp F2 liên quan đến một ca dương tính với SARS-CoV-2 ở Hải Dương đã có kết quả âm tính.

TP Hồ Chí Minh: Khu xạ trị trong ngày Bệnh viện Ung bướu cơ sở 2 chính thức hoạt động

TP Hồ Chí Minh: Khu xạ trị trong ngày Bệnh viện Ung bướu cơ sở 2 chính thức hoạt động
Theo Sở Y tế TP. Hồ Chí Minh, từ ngày 10/5/2021, Khu xạ trị trong ngày tại Bệnh viện Ung bướu cơ sở 2 (tại thành phố Thủ Đức) đã chính thức đi vào hoạt động, bắt đầu cho lộ trình giải quyết tình trạng quá tải người bệnh hàng chục năm nay ở Bệnh viện Ung bướu cơ sở 1 (tại quận Bình Thạnh).

TP Hồ Chí Minh: Xử phạt Công ty TNHH Viện thẩm mỹ The Face

TP Hồ Chí Minh: Xử phạt Công ty TNHH Viện thẩm mỹ The Face
Với hành vi quảng cáo các sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ đặc biệt mà không được cơ quan nhà nước có thẩm quyền xác nhận nội dung trước khi thực hiện quảng cáo theo quy định, Công ty TNHH Viện thẩm mỹ The Face đã bị xử phạt vi phạm hành chính 40 triệu đồng.
Xem thêm
Thu hồi thuốc Philcomozel cream không đạt tiêu chuẩn chất lượng

Thu hồi thuốc Philcomozel cream không đạt tiêu chuẩn chất lượng

Sở Y tế Hà Nội vừa phát thông báo thu hồi đối với thuốc Philcomozel cream không đạt tiêu chuẩn chất lượng (số lô 19002, ngày sản xuất 3/9/2019, hạn ...
Lịch trình dày đặc của 2 bệnh nhân COVID-19 đến khám tại Bệnh viện Hữu nghị

Lịch trình dày đặc của 2 bệnh nhân COVID-19 đến khám tại Bệnh viện Hữu nghị

Trung tâm Kiểm soát bệnh tật CDC Hà Nội đã xác nhận 2 trường hợp bệnh nhân đến khám tại Bệnh viện Hữu nghị Việt- Xô đã dương tính COVID-19, ...
Thực phẩm Ích Cốt Long quảng cáo lừa dối người tiêu dùng trên một số website

Thực phẩm Ích Cốt Long quảng cáo lừa dối người tiêu dùng trên một số website

Mới đây, Cục An toàn Thực phẩm (Bộ Y tế) đã phát đi cảnh báo thực phẩm bảo vệ sức khỏe Ích Cốt Long vi phạm quy định pháp luật ...
Nghe kém ở người cao tuổi và cách khắc phục hiệu quả

Nghe kém ở người cao tuổi và cách khắc phục hiệu quả

Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), lão thính là một vấn đề về sức khỏe phổ biến ở người cao tuổi nhưng lại không được quan tâm đúng ...
Có thể làm chậm sự lão hóa của mắt

Có thể làm chậm sự lão hóa của mắt

Theo quy luật tự nhiên, sự phát triển của con người tới khoảng 25 tuổi thì dừng lại, sau đó chuyển dần sang xu hướng thoái hóa. Đã là quy ...
Người cao tuổi cần đề phòng bệnh hen tái phát khi trời lạnh

Người cao tuổi cần đề phòng bệnh hen tái phát khi trời lạnh

Ở người cao tuổi (NCT) mắc bệnh hen, cần hết sức đề phòng các cơn hen cấp tái phát, bởi nếu không được xử trí kịp thời có thể dẫn ...
Bất ngờ với những lợi ích của bí ngòi đối với sức khỏe

Bất ngờ với những lợi ích của bí ngòi đối với sức khỏe

Giàu chất xơ, các vitamin A, C... bí ngòi là thực phẩm tuyệt vời giúp kiểm soát cân nặng hiệu quả, thúc đẩy tiêu hóa lành mạnh, làm chậm quá ...
Những lợi ích tuyệt vời của trái bơ đối với sức khỏe

Những lợi ích tuyệt vời của trái bơ đối với sức khỏe

Không chỉ chứa nhiều chất béo lành mạnh, trái bơ còn giàu chất xơ, kali, các vitamin C, E... Việc ăn bơ thường xuyên giúp làm đẹp da, tóc, hỗ ...
Những lợi ích tuyệt vời của gạo lứt đối với sức khỏe

Những lợi ích tuyệt vời của gạo lứt đối với sức khỏe

Không chỉ giàu selenium - có thể làm giảm nguy cơ phát triển các bệnh phổ biến như ung thư, bệnh tim và viêm khớp, mà gạo lứt còn là ...
Phiên bản di động