Nhiều khuất tất

Trong cái oi bức của những ngày cuối tháng 6, chúng tôi tìm đến nhà ông Nguyễn Ngọc Mến, ở bản Chuôn, xã Kim Thuỷ, huyện Lệ Thuỷ. Tiếp chúng tôi trong căn nhà cấp 4 cũ kĩ, ông Mến cho biết, ông đang công tác tại một trường Tiểu học ở TP Đồng Hới, nhưng tháng nay phải xin nghỉ việc không lương để đi gõ cửa các cơ quan chức năng, nhằm đòi lại đất và nhà đã bị lực lượng GPMB “hợp thức hoá” cho Dự án Khu du lịch nghỉ dưỡng và phục hồi chức năng suối Bang.

Tài sản nhà và đất hợp pháp của ông Nguyễn Ngọc Mến có nguy cơ bị mất vì một hợp đồng trái pháp luật
Tài sản nhà và đất hợp pháp của ông Nguyễn Ngọc Mến có nguy cơ bị mất vì một hợp đồng trái pháp luật

Ông Mến cho biết: Việc GPMB bắt đầu từ tháng 3/2018, để thực hiện Dự án Khu du lịch nghỉ dưỡng và phục hồi chức năng suối nước nóng suối Bang, do Công ty CP Tập đoàn Trường Thịnh đầu tư. Trung tâm Phát triển quỹ đất (PTQĐ) huyện Lệ Thủy được chủ đầu tư kí hợp đồng thuê thực hiện GPMB, với quy mô diện tích 27 ha. Trong đó có 1.044 m2 đất của ông Mến đã được cấp sổ đỏ. Ông Mến là người sở hữu tài sản nhà và đất nhưng từ trước đến nay chưa nhận được thông báo gì của phía chủ đầu tư cũng như Trung tâm PTQĐ huyện Lệ Thuỷ để bàn bạc thương lượng phương án, giá cả đền bù. Việc thỏa thuận và giao nhận tiền, ông Mến cũng không hề hay biết; mà tổ GPMB chỉ làm việc với bà Lê Thị Mính (mẹ của ông Mến đến ở trông coi nhà). Ông Mến bức xúc: “Mình công tác xa nhà, phải nhờ mẹ lên trông nhà giúp. Vậy mà mọi việc không có mặt mình họ vẫn làm. Họ lợi dụng vào sự thiếu hiểu biết và cả tin của người già để làm những cái trái pháp luật”.

Theo đó, tổ GPMB và UBND xã Kim Thủy đã “hợp thức hóa” các giấy tờ liên quan, gồm Giấy nhận tiền đền bù (hơn 594 triệu đồng) và Biên bản bàn giao mặt bằng ngày 28/5/2018. Trong các giấy đều in sẵn tên Nguyễn Ngọc Mến, nhưng người thực hiện giao dịch và thực nhận là bà Mính. Khi bà Mính kí nhận thì bị yêu cầu kí và ghi rõ họ tên là “Nguyễn Ngọc Mến” chứ không được ghi tên bà. Các giấy đều được ông Hồ Văn Xoan, Phó Chủ tịch UBND xã Kim Thủy kí, đóng dấu xác nhận.

: Ông Lê Văn Tân
Ông Lê Văn Tân

Nghiêm trọng hơn, UBND xã Kim Thủy đã chứng thực khống một hợp đồng với nội dung ông Mến chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản trên đất cho Công ty CP Tập đoàn Trường Thịnh. Hợp đồng sai pháp lí khi người đứng tên trong sổ đỏ là ông Mến thì không có mặt, không có uỷ quyền và bà Mính lại được yêu cầu kí, ghi họ tên ông Mến vào hợp đồng; ông Xoan tiếp tục kí đóng dấu chứng thực hợp đồng. Ông Mến khẳng định: “Tôi thề là tôi chưa kí vào bất cứ một văn bản hay hợp đồng gì liên quan đến việc GPMB này. Bản thân tôi là chủ hộ, đứng tên trên giấy tờ, thế mà khi làm việc họ không hề thông báo cho tôi biết. Mọi giao dịch không có mặt tôi nhưng họ vẫn làm. Họ đền giá rẻ mạt vậy thì tôi lấy đất, nhà đâu để ở?”.

Ông Mến cho biết thêm, Trung tâm PTQĐ huyện Lệ Thủy cũng đã lập hồ sơ đền bù đất rừng cho mẹ của ông bị sai. Bà Mính được giao quản lí bảo vệ và sản xuất canh tác hơn 6.000 m2 đất rừng, trong đó có gần 0,2 ha nằm trong khu vực của dự án cần giải toả đền bù. Nhưng khi lập hồ sơ, bà tên Mính thì lại ghi là Mín. Lí giải vấn đề này, ông Lê Văn Tân, Giám đốc Trung tâm PTQĐ huyện Lệ Thuỷ cho biết, đó là ghi theo tên thường gọi của bà Mính (PV). Khi đo thực địa và đếm cây đều không có mặt bà Mính; bà cũng không kí hồ sơ thực địa và đo đếm cây trong các biên bản. Việc này dẫn đến bà Mính nhầm lẫn vị trí đền bù và chừa lại một diện tích rừng không thể sản xuất vì không có đường vào.

Đùn đẩy trách nhiệm

Sự việc xảy ra, nguy cơ mất nhà, mất đất đã cận kề, nên dù đang phải chăm sóc bố già bệnh tim, ông Mến vẫn phải xin nghỉ việc để ngược xuôi gõ cửa nhiều nơi, trong đó có Trung tâm PTQĐ huyện Lệ Thủy, nhưng chưa được giải quyết thấu đáo. Là đơn vị được chủ đầu tư hợp đồng, ủy quyền thay mặt chủ đầu tư thực hiện GPMB, nhưng đến nay Trung tâm này vẫn thoái thác trách nhiệm.

Một hợp đồng chuyển nhượng trái pháp luật nhưng ông Hồ Văn Xoan vẫn xác nhận khống
Một hợp đồng chuyển nhượng trái pháp luật nhưng ông Hồ Văn Xoan vẫn xác nhận khống

Lí giải những khuất tất nêu trên, ông Lê Văn Tân cho rằng: Việc không “chính chủ” như trên là chưa phù hợp chứ không sai, vì bà Mính là thành viên trong gia đình, bà cũng có quyền trong tài sản và đất ở đó. “Họ khiếu nại về giá là chưa phù hợp lắm vì giá có sự thoả thuận. Họ nói là vị trí 1, khu vực 1, nhưng theo cán bộ Trung tâm lập là vị trí 1 khu vực 3 theo quy định của Nhà nước, và giá mang tính chất tham khảo để Công ty Trường Thịnh tham khảo thoả thuận với người dân, lập theo Quyết định 36 năm 2014. Giá như thế là phù hợp, nâng lên chứ không có hạ xuống”, ông Tân nói.

Theo tìm hiểu được biết, đất của ông Mến được cấp sổ đỏ năm 2009, thuộc thửa đất số 38, Tờ bản đồ số 34, với diện tích 1.044 m2. Năm 2012, ông phải thực hiện nghĩa vụ nộp thuế là 55.000 đồng/m2, tổng toàn bộ là 22 triệu đồng, thửa đất có vị trí 1, khu vực 1 theo thông báo của cơ quan thuế. Tuy nhiên, khi đền bù giải toả thì chỉ được 28.000 đồng/m2 đối với đất ở nông thôn và 20.000 đồng/m2 đối với đất trồng cây lâu năm. Lí giải về chênh lệch giá đền bù, ông Lê Văn Tân cho biết: Đơn giá, được lập theo quyết định chi trả của Công ty CP Tập đoàn Trường Thịnh, có sự thoả thuận giữa chủ đầu tư và hộ gia đình. Tuy nhiên, đại diện của chủ đầu tư lại cho biết, đơn vị kí hợp đồng trọn gói với Trung tâm PTQĐ chứ không trực tiếp thoả thuận với người dân(!?)

Trong khi đó, việc chứng thực “khống” hợp đồng chuyển nhượng, ông Hồ Văn Xoan, Phó Chủ tịch UBND xã Kim Thủy quanh co không nhận lỗi: “Xã chỉ là vai trung gian thôi còn cơ bản là hộ gia đình và chủ đầu tư và Trung tâm PTQĐ. Khi nào vướng mắc thì hộ gia đình đến phản ánh. Về hợp đồng chuyển nhượng thì cán bộ tư pháp có tham mưu cho tôi là họ đã nhận tiền rồi thì làm cho hợp lí hoá thôi, làm nhanh để chào mừng Đại hội Đảng nên đã làm sai. Mình cũng chủ quan khi nghe cán bộ tư pháp tham mưu mà không kiểm tra”.

Ông Đặng Đại Tình, Chủ tịch UBND huyện Lệ Thuỷ cho biết: “Huyện đã nắm thông tin, đồng thời đã chỉ đạo Trung tâm PTQĐ và xã Kim Thuỷ báo cáo tình hình. Nhưng bản chất của nó là giao dịch dân sự. Tuy nhiên dù thế nào thì vẫn nằm trên địa bàn nên để vừa tạo điều kiện cho doanh nghiệp, vừa đảm bảo quyền lợi cho người dân. Huyện đã chỉ đạo Trung tâm PTQĐ cùng với xã mời phía doanh nghiệp và hộ gia đình ngồi lại xem xét vụ việc có sự lừa dối hay nhầm lẫn gì không? Nếu có thì sẽ xử lí theo đúng pháp luật”.

Dự án Khu du lịch nghỉ dưỡng và phục hồi chức năng suối Bang có quy mô lớn, nhiều nhà cửa, đất đai của người dân bị thu hồi. Nhưng những việc làm “mập mờ” của chính quyền xã và Trung tâm PTQĐ đã làm mất lòng tin trong Nhân dân. Chính quyền huyện Lệ Thuỷ cũng như cấp có thẩm quyền tỉnh Quảng Bình nên vào cuộc điều tra xử lí nghiêm những sai phạm.