Lạm dụng nước uống thực phẩm bổ sung - Hại khó lường

TPCN là những chế phẩm bắt nguồn từ thực phẩm đã được thay đổi thành phần qua chế biến, bổ sung nhằm đưa đến tác dụng sinh lý nào đó có lợi cho sức khỏe ngoài việc cung cấp chất dinh dưỡng cơ bản.

TPCN là những chế phẩm bắt nguồn từ thực phẩm đã được thay đổi thành phần qua chế biến, bổ sung nhằm đưa đến tác dụng sinh lý nào đó có lợi cho sức khỏe ngoài việc cung cấp chất dinh dưỡng cơ bản. TPCN được bày bán với hai loại: loại trông như thuốc và loại trông như thực phẩm. Ta cần biết nước uống thực phẩm bổ sung là gì và uống bao nhiêu là đủ?

Thế nào là nước uống thực phẩm bổ sung?

Nước đóng chai hiện nay tựu trung có ba loại được dùng nhiều: nước uống giải khát có gas hoặc không có gas; nước uống tăng lực và nước uống thực phẩm bổ sung. Phân loại như thế là dựa vào thành phần có trong nước uống. Nước uống giải khát ngọt thì chứa đường và phụ gia hương vị. Còn nước tăng lực, mỗi nhãn hiệu có công thức “bí quyết” riêng, nhưng thành phần thường chứa rất nhiều đường (sẽ chuyển hóa thành glucose cung cấp năng lượng), kế đó là caffeine, inositol, taurine, adenosine, một số loại vitamin, màu thực phẩm, chất bảo quản... Riêng nước uống thực phẩm bổ sung thì ngoài chứa đường, hương vị đặc biệt, còn chứa thêm chất dinh dưỡng như sữa, nước cốt trái cây và các chất dinh dưỡng như các loại vitamin, các chất khoáng, các acid amin (thành phần cơ bản của chất đạm)...

Nhiều nguy hiểm khi người tập thể hình lạm dụng thực phẩm chức năng.
Nhiều nguy hiểm khi người tập thể hình lạm dụng thực phẩm chức năng.

Đối với nước ngọt giải khát và nước tăng lực người ta luôn cảnh giác, vì chúng không phải thực phẩm bổ dưỡng, chúng không cung cấp các chất dinh dưỡng thiết yếu mà chỉ chứa lượng đường rất cao. Còn đối với nước uống thực phẩm bổ sung, nhiều người còn thiếu cảnh giác vì thấy chúng có chứa các chất dinh dưỡng.

Gọi là nước uống thực phẩm bổ sung bởi vì loại nước này chứa những chất có tác dụng của một chế phẩm “thực phẩm bổ sung”. Tên gọi này xuất phát từ tiếng Anh “dietary supplement” là thuật ngữ được Cơ quan Quản lý thuốc và dược phẩm Mỹ (FDA) và nhiều nước khác trên thế giới sử dụng, ở ta còn được gọi “hỗ trợ dinh dưỡng” hoặc “thực phẩm chức năng”. Nhưng tên gọi “thực phẩm chức năng” (TPCN) được dùng phổ biến hơn cả.

Có loại TPCN được bày bán với bao bì chai lọ giống chai lọ thuốc và dạng bào chế là viên nén, viên nang giống y như viên thuốc nhưng không được xem là thuốc. Lấy ví dụ sản phẩm là vitamin và chất khoáng, nếu nhà sản xuất đăng ký là thuốc thì sản phẩm đó là thuốc, phải bán trong nhà thuốc. Nhưng nếu đăng ký là TPCN thì chế phẩm vitamin và chất khoáng được đăng ký như một thực phẩm, khi đó gọi là TPCN. Trên nhãn, bao bì của TPCN, mặc dù được bày bán tại các nhà thuốc nhưng bắt buộc phải ghi rõ: “Đây không phải là thuốc và không được dùng để thay thế thuốc”. Ngoài ra, trên thị trường còn có loại TPCN chính là thực phẩm, như loại nước uống thực phẩm bổ sung được đề cập trong bài này.

Không nên lạm dụng nước uống thực phẩm bổ sung

Nhiều loại nước uống thực phẩm bổ sung chứa lượng quá cao đường. Một số người uống nhiều nước loại này chứa nhiều đường mà vẫn ăn nhiều sẽ có nhiều nguy cơ bị béo phì hay bị tiền đái tháo đường (rất dễ chuyển thành đái tháo đường).

Nhiều loại nước uống thực phẩm bổ sung chứa vitamin, chất khoáng, acid amin, thậm chí chứa thêm sữa, nước trái cây, nhưng chúng hoàn toàn không thay thế được thức ăn, thức uống, bắt buộc người ta vẫn phải ăn uống đầy đủ chất bên cạnh việc dùng chế phẩm. Nếu điều kiện tài chính không cho phép, thay vì mua loại nước uống này dùng nên tập trung tiền mua thức ăn bổ dưỡng, đặc biệt tăng cường trái cây, rau quả (được xem là nguồn vitamin thiên nhiên và chất khoáng vi lượng rất tốt). Có tình trạng đáng buồn ở các nước đang phát triển như nước ta là có một số bà mẹ quan tâm, tiêu tốn nhiều tiền cho con mình uống những gì mà họ ví như thuốc bổ nhưng lại quên cho chúng ăn uống đầy đủ chất bổ dưỡng, hậu quả là trẻ vẫn bị suy dinh dưỡng.

Đối với trẻ con, uống nhiều nước uống thực phẩm bổ sung hoàn toàn không có lợi. Nước uống có hàm lượng đường cao khiến trẻ uống nhiều luôn cảm thấy no, chán ăn không muốn ăn và ăn không đủ các chất dinh dưỡng thiết yếu trong các bữa ăn cần thiết.

Nếu người tập thể dục thể thao loại nặng mà chỉ uống nước thực phẩm bổ sung loại không phù hợp để bù nước và chất điện giải thì thật là không có lợi. Vì loại nước này hoàn toàn không có tác dụng bù nước (có khi chứa quá nhiều đường lại không chứa đủ lượng nước mà cơ thể mất nước cần), cũng như nước không chứa đủ chất điện giải (natri, kali...) để bù.

Theo PGS.TS. Nguyễn Hữu Đức/ Sức khỏe & Đời sống

Tin liên quan

Cùng chuyên mục

Vinamilk cùng đội ngũ điều dưỡng nâng cao hiệu quả chăm sóc sức khỏe cộng đồng

Vinamilk cùng đội ngũ điều dưỡng nâng cao hiệu quả chăm sóc sức khỏe cộng đồng

Trong nhiều năm qua, Vinamilk không ngừng hợp tác và đồng hành cùng các hoạt động của Câu lạc bộ (CLB) Điều dưỡng trưởng Việt Nam. Mới đây, Vinamilk vừa đồng hành cùng CLB tổ chức “Hội nghị khoa học điều dưỡng quốc tế lần thứ nhất” tại Hà Nội với hơn 600 cán bộ y tế, điều dưỡng cả nước tham gia. Đây là hoạt động nằm trong chương trình kết hợp y tế và dinh dưỡng để nâng cao hiệu quả chăm sóc sức khỏe cộng đồng mà Vinamilk đang thực hiện.
Bệnh ngừa được bằng vaccine gia tăng, nguy cơ trỗi dậy cao

Bệnh ngừa được bằng vaccine gia tăng, nguy cơ trỗi dậy cao

Hội nghị Tăng cường phòng, chống dịch năm 2024 khu vực phía Nam do Viện Pasteur TP. Hồ Chí Minh vừa tổ chức, PGS.TS. Nguyễn Thị Liên Hương, Thứ trưởng Bộ Y tế chủ trì dưới hình thức trực tiếp và trực tuyến kết nối 20 điểm cầu tại các tỉnh/thành phố khu vực phía Nam.
Hà Nội: Công tác kiểm tra ATTP là nhiệm vụ chính trị thực hiện thường xuyên

Hà Nội: Công tác kiểm tra ATTP là nhiệm vụ chính trị thực hiện thường xuyên

Phó Giám đốc Sở Y tế Hà Nội Vũ Cao Cương cho biết, trong Tháng hành động vì An toàn thực phẩm (ATTP), thành phố đã thành lập 706 đoàn kiểm tra, giám sát về ATTP, trong đó cấp thành phố có 17 đoàn liên ngành; cấp quận, huyện, thị xã có 82 đoàn; cấp xã, phường, thị trấn có 607 đoàn.
Chăm sóc sức khỏe tiêu hóa hướng tới cuộc sống vui vẻ, khỏe mạnh

Chăm sóc sức khỏe tiêu hóa hướng tới cuộc sống vui vẻ, khỏe mạnh

Chăm sóc sức khoẻ hệ tiêu hoá là thói quen có ý nghĩa quan trọng, góp phần xây dựng nên cơ thể khoẻ mạnh. Theo thống kê của Viện Dinh dưỡng Quốc gia năm 2022, tại Việt Nam, có tới 10% dân số mắc các bệnh liên quan đến đường tiêu hóa và con số này ngày càng gia tăng.
Thực phẩm cần hạn chế khi dùng thuốc trị mất ngủ

Thực phẩm cần hạn chế khi dùng thuốc trị mất ngủ

Mất ngủ là một vấn đề về giấc ngủ mà nhiều người gặp phải, nhiều người cần phải sử dụng thuốc để điều trị. Tuy nhiên cần lưu ý, một số loại thực phẩm có thể ảnh hưởng đến hiệu quả của thuốc...

Tin khác

Vinamilk hợp tác chiến lược cùng VNVC, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh để tăng cường chăm sóc sức khỏe cộng đồng

Vinamilk hợp tác chiến lược cùng VNVC, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh để tăng cường chăm sóc sức khỏe cộng đồng
Ba đơn vị hàng đầu trong lĩnh vực dinh dưỡng và y tế là Công ty cổ phần Sữa Việt Nam (Vinamilk), Hệ thống trung tâm tiêm chủng vắc xin Việt Nam (VNVC) và Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh đã ký hợp tác chiến lược, hướng đến việc nâng cao sức khỏe cộng đồng bằng việc kết hợp giữa chăm sóc y tế và dinh dưỡng.

“Bảo vệ trẻ em trước những tác động của ngành công nghiệp thuốc lá”

“Bảo vệ trẻ em trước những tác động của ngành công nghiệp thuốc lá”
Đó là thông điệp được Tổ chức Y tế thế giới (WHO) chọn làm chủ đề cho Ngày Thế giới không thuốc lá 31/5 năm nay.

5 loại nước giải khát không thể thiếu trong mùa Hè

5 loại nước giải khát không thể thiếu trong mùa Hè
Mùa Hè tiết trời nóng nực dễ dẫn đến các vấn đề sức khỏe liên quan đến nhiệt. Đông y có nhiều loại thảo dược, trong đó một số nước uống giải khát có tác dụng thanh nhiệt, giải thử, sinh tân dịch giúp hạ nhiệt và giải quyết tình trạng này...

Ngày Thế giới phòng chống tăng huyết áp 17/5: Kiểm soát tốt huyết áp để sống khỏe, sống lâu

Ngày Thế giới phòng chống tăng huyết áp 17/5: Kiểm soát tốt huyết áp để sống khỏe, sống lâu
"Hãy đo đúng và kiểm soát tốt huyết áp để sống khỏe, sống lâu", đây là thông điệp của Ngày Thế giới phòng chống tăng huyết áp năm nay.

Triển khai các biện pháp đồng bộ ngăn ngừa, xử lý ngộ độc thực phẩm

Triển khai các biện pháp đồng bộ ngăn ngừa, xử lý ngộ độc thực phẩm
Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại Công điện số 44/CĐ-TTg ngày 3/5/2024 về việc ngăn ngừa, xử lý ngộ độc thực phẩm; Bộ Y tế đề nghị Sở Y tế các tỉnh/thành phố trực thuộc Trung ương, Sở An toàn thực phẩm TP. Hồ Chí Minh, Ban Quản lý An toàn thực phẩm TP Đà Nẵng, tỉnh Bắc Ninh phối hợp với các cơ quan chức năng có liên quan tham mưu Ban chỉ đạo liên ngành về an toàn thực phẩm tỉnh/thành phố ban hành kế hoạch và triển khai các biện pháp bảo đảm an toàn thực phẩm, giám sát nguy cơ an toàn thực phẩm, phòng chống ngộ độc thực phẩm phù hợp với tình hình thực tế tại địa phương (tình hình kinh tế - xã hội, tình hình dịch bệnh)…

“Cục máu đông” và cách dự phòng

“Cục máu đông” và cách dự phòng
Trước thông tin AstraZeneca đã lần đầu tiên thừa nhận có thể gây cục máu đông, ngày 3/5, PGS.TS Lương Ngọc Khuê, Cục trưởng Cục Quản lí Khám chữa bệnh (Bộ Y tế) cho biết, đây là tác dụng phụ mà Việt Nam khi tổ chức tiêm vaccine Covid-19 của AstraZeneca cũng đã được cảnh báo. Trước hết chúng ta phải hiểu rõ “cục máu đông” là gì, tại sao tiêm vaccine AstraZeneca lại gây ra cục máu đông? Và cách dự phòng hình thành cục máu đông như thế nào?

Những lưu ý khi chăm sóc sức khỏe NCT

Những lưu ý khi chăm sóc sức khỏe NCT
Chăm sóc sức khỏe NCT không bao giờ dễ dàng, nhưng cũng sẽ không quá khó khăn nếu chúng ta đủ yêu thương và thấu hiểu, ghi nhớ.

Bệnh viện E phẫu thuật thành công cho nữ bệnh nhân tuổi cao có 2 bàng quang

Bệnh viện E phẫu thuật thành công cho nữ bệnh nhân tuổi cao có 2 bàng quang
Các bác sĩ khoa Phẫu thuật tiết niệu và Nam học - Bệnh viện E vừa tiếp nhận và phẫu thuật thành công cho nữ bênh nhân 74 tuổi, ở Hà Nội có 2 bàng quang (bàng quang “thật” và bàng quang “giả” hay còn gọi là túi thừa bàng quang).

Bí kíp vượt qua hội chứng “chưa ăn đã thấy no” sau Tết

Bí kíp vượt qua hội chứng “chưa ăn đã thấy no” sau Tết
Sau kỳ nghỉ Tết dài ngày với những bữa tiệc mâm cao cỗ đầy liên miên, một “hội chứng” nhiều người gặp là cảm giác ngấy đồ ăn, chưa ăn đã thấy no. Hành trình đưa vị giác trở lại nhịp sống thường nhật và để cơ thể tìm lại cảm giác cân bằng cũng cần những bí quyết nho nhỏ…

Phương pháp châm cứu chữa bệnh hiệu quả của Lương y Lê Đức Vọng

Phương pháp châm cứu chữa bệnh hiệu quả của Lương y Lê Đức Vọng
Ngoài chữa bệnh theo các bài thuốc đông y gia truyền, lương y đa khoa Lê Đức Vọng sinh năm 1968 (Phòng chẩn trị y học cổ truyền Đức Tùng) ở thôn Đức Quang, xã Đức Hợp, huyện Kim Động, tỉnh Hưng Yên còn chữa các bệnh liệt dây thần kinh số 7 ngoại biên, thoái hóa khớp, bệnh đĩa đệm, điều trị di chứng sau tai biến mạch máu não như liệt nửa người, méo mồm…theo phương pháp châm cứu. Rất nhiều người cao tuổi cũng đã được điều trị khỏi bệnh bằng phương pháp châm cứu.

Bộ Y tế: Hướng dẫn chăm sóc sức khoẻ mùa lạnh cho cộng đồng và người lao động

Bộ Y tế: Hướng dẫn chăm sóc sức khoẻ mùa lạnh cho cộng đồng và người lao động
Cục Quản lý Môi trường y tế (Bộ Y tế) vừa có công văn về việc tăng cường hướng dẫn các biện pháp bảo vệ sức khỏe cộng đồng, người lao động trong mùa lạnh.

Bộ Y tế: Hướng dẫn chăm sóc sức khỏe mùa lạnh cho cộng đồng

Bộ Y tế: Hướng dẫn chăm sóc sức khỏe mùa lạnh cho cộng đồng
Trong thời gian qua, tại khu vực Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ đã xảy ra rét đậm, rét hại ảnh hưởng đến sức khỏe của người dân, người lao động, nhất là những người có nguy cơ cao như người cao tuổi, trẻ em, phụ nữ có thai, người mắc các bệnh mãn tính như tăng huyết áp, hen suyễn, tim mạch, cơ xương khớp, người lao động làm việc ngoài trời hoặc trong môi trường lạnh. Theo dự báo của Trung tâm Khí tượng thủy văn Quốc gia, rét đậm, rét hại có thể còn tiếp tục kéo dài trong những ngày tới.

Công ty Cổ phần vacxin Việt Nam: Liên tiếp được vinh danh các giải thưởng uy tín ngành Dược

Công ty Cổ phần vacxin Việt Nam: Liên tiếp được vinh danh các giải thưởng uy tín ngành Dược
Sau gần 10 năm thành lập, Công ty Cổ phần vacxin Việt Nam (VNVC) đã khẳng định uy tín, chất lượng và sự tin tưởng của hàng triệu khách hàng với hệ thống tiêm chủng dịch vụ quy mô lớn hàng đầu Việt Nam.Hệ thống tiêm chủng; VNVC vừa được bình chọn đứng đầu trong danh sách Top 10 Công ty Dược Việt Nam uy tín năm 2023. Đây là năm thứ 2 liên tiếp VNVC được vinh danh giải thưởng này.

Mỗi người đều có bổn phận ngăn chặn kháng thuốc tại Việt Nam

Mỗi người đều có bổn phận ngăn chặn kháng thuốc tại Việt Nam
Trong Tuần lễ Thế giới Nâng cao nhận thức về kháng thuốc, Bộ Y tế phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Bộ Tài nguyên và Môi trường, Bộ Công Thương và Tổ chức Y tế thế giới, Tổ chức FHI 360 và các đối tác tổ chức Hội nghị triển khai Chiến lược quốc gia về phòng chống kháng thuốc giai đoạn 2023-2030, tầm nhìn đến năm 2045 tại Hà Nội.

Hà Nội: 100% các bếp ăn tập thể, căng tin đã được kiểm tra, giám sát theo quy định

Hà Nội: 100% các bếp ăn tập thể, căng tin đã được kiểm tra, giám sát theo quy định
Sở Y tế Hà Nội sẽ đánh giá thực trạng an toàn thực phẩm (ATTP) tại 39 bếp ăn tập thể trong khu công nghiệp và truy xuất nguồn gốc tại 23 nhà cung cấp thực phẩm.
Xem thêm
Huyện Hải Hậu (tỉnh Nam Định): Tích cực vận động Nhân dân tham gia hiến tặng giác mạc

Huyện Hải Hậu (tỉnh Nam Định): Tích cực vận động Nhân dân tham gia hiến tặng giác mạc

Ngày 16/6/2024 UBND huyện Hải Hậu phối hợp cùng Hội Vận động hiến tặng Mô, bộ phận cơ thể người Việt Nam - Chi hội Vận động hiến Mô, bộ phận cơ thể người tại Bệnh viện Mắt Hà Nội 2, Hội thầy thuốc Hải Hậu tổ chức chương trình “Khám bệnh, tư vấn, phát thuốc miễn phí và truyền thông vận đông đăng ký hiến tặng mô tạng, giác mạc” tại xã Hải Phúc, huyện Hải Hậu
Vinamilk cùng đội ngũ điều dưỡng nâng cao hiệu quả chăm sóc sức khỏe cộng đồng

Vinamilk cùng đội ngũ điều dưỡng nâng cao hiệu quả chăm sóc sức khỏe cộng đồng

Trong nhiều năm qua, Vinamilk không ngừng hợp tác và đồng hành cùng các hoạt động của Câu lạc bộ (CLB) Điều dưỡng trưởng Việt Nam. Mới đây, Vinamilk vừa đồng hành cùng CLB tổ chức “Hội nghị khoa học điều dưỡng quốc tế lần thứ nhất” tại Hà Nội với hơn 600
Bắc Kạn: Tăng cường giám sát, phát hiện sớm các trường hợp mắc mới bệnh do não mô cầu tại cộng đồng

Bắc Kạn: Tăng cường giám sát, phát hiện sớm các trường hợp mắc mới bệnh do não mô cầu tại cộng đồng

Ngày 13/6, Cục Y tế dự phòng (Bộ Y tế) có công văn gửi Sở Y tế tỉnh Bắc Kạn chỉ đạo, tổ chức triển khai tăng cường phòng, chống bệnh do não mô cầu.
Phẫu thuật nội soi cho NCT mắc ung thư đại tràng

Phẫu thuật nội soi cho NCT mắc ung thư đại tràng

Đầu năm 2024, phẫu thuật nội soi, trong đó có “Phẫu thuật Bạch Mai” lại phát huy giá trị thực tiễn của mình bằng việc điều trị thành công nâng cao chất lượng sống cho hai bệnh nhân 94 tuổi mắc ung thư. Sau mổ, cả 2 cụ đều đáp ứng tốt và được xuất viện trở về cuộc sống bình thường chỉ sau 10 ngày “đại phẫu”.
NCT cần chủ động phòng bệnh giao mùa Thu Đông

NCT cần chủ động phòng bệnh giao mùa Thu Đông

Thời tiết thay đổi, cơ thể chúng ta cũng chưa kịp thích nghi, dẫn tới đề kháng bị giảm mạnh và đó là nguyên nhân dễ mắc các bệnh giao mùa Thu Đông. Bệnh giao mùa Thu Đông có thể gặp ở mọi đối tượng và lứa tuổi, tuy nhiên một số đối tượng sẽ có nguy cơ mắc bệnh cao hơn như: Trẻ em và NCT.
Khám mắt và sức khỏe miễn phí cho hàng trăm người cao tuổi ở TP Bà Rịa

Khám mắt và sức khỏe miễn phí cho hàng trăm người cao tuổi ở TP Bà Rịa

Ngày 10/8, Ban Đại diện Hội NCT TP Bà Rịa phối hợp Bệnh viện Mắt tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu, Trung tâm Y tế TP Bà Rịa tổ chức chương trình khám mắt và sức khỏe cho NCT.
Phiên bản di động